قانون تاسيس وزارت نيرو مصوب 1353,11,28 با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده 1
بمنظور حداكثر استفاده از منابع انرژي و آب كشور و همچنين تهيه و تأمين و انرژي و آب براي انواع مصارف اعم از صنعتي – كشاورزي و روستائي و شهري و حمل و نقل، وزارت نيرو براي انجام وظايف اساسي زير تشكيل ميشود: الف - بررسي و مطالعه و تحقيق درباره انواع انرژي و تنظيم برنامه هاي كوتاه مدت و درازمدت براي استفاده از منابع مختلف و برآورد ميزان قابل توليد سالانه انواع انرژي و همچنين برآورد ميزان احتياجات انرژي كشور در بخشهاي مختلف و هم آهنگ نمودن مصارف انواع انرژي. ب - مطالعه و تحقيق براي شناسائي و در اختيار گرفتن انرژي هاي دست نيافته. ج - تعيين سياست انرژي كشور. د - هم آهنگ نمودن برنامه هاي مؤسساتي كه در حال حاضر در امر توليد و بهره برداري و انتقال و توزيع انرژي وجود دارند و يا آنچه كه در آينده ايجاد خواهد شد. ه ـ - نظارت بر نحوه استفاده از انواع انرژي و همچنين تعيين و تصويب نحوه مصرف و نرخ انواع انرژي در داخل كشور. و - نظارت بر نحوه استفاده از مواد انرژي زا بصورت مواد اوليه در صنايع. ز - تعيين مقررات و صدور دستورالعمل هاي لازم براي حسن انجام امور مربوط بتوليد و انتقال و توزيع و مصرف انرژي در كشور. ح - ارتباط و مبادله اطلاعات و همكاريهاي علمي و فني و صنعتي و بازرگاني با كشورها و مؤسسات خارجي در زمينه انواع انرژي. ط - تهيه و اجراي طرحهاي لازم در زمينه احداث نيروگاههاي توليد برق و ايجاد شبكه هاي انتقال و توزيع برق و تأسيسات شيرين كردن آب شور و اداره و بهره برداري از آنها بوسيله سازمانها و شركتهاي وابسته و تابع وزارت نيرو. ي - انجام مطالعات بمنظور شناخت مشخصات منابع آب كشور اعم از سطحي زيرزميني براي تهيه برنامه هاي چگونگي بهره برداري از آنها و تهيه طرحهاي جامع با توجه به سياستها و برنامه هاي استفاده از سرزمين. ك - انجام مطالعات تفصيلي براي توسعه بهره برداري از منابع آب زيرزميني و مهاركردن آبهاي سطحي بمنظور احداث تأسيسات مورد نياز و تهيه طرحهاي اجرائي. ل - احداث تأسيسات مربوط بآب و بهره برداري از آنها. م - كنترل بهره برداري از منابع آب و اجراي قانون آب و نحوه ملي شدن آن. ن - انجام تحقيقات لازم درباره مسائل آب و بكار بردن روشهاي جديد علمي و فني براي بهره وري بيشتر و بهتر منابع آب. س - تهيه و تنظيم و اجراي برنامه هاي آموزشي بمنظور تربيت نيروي انساني مورد نياز. ع - تهيه و تدارك و ساخت وسائل و لوازم و ماشين آلات مربوط بامر توليد و انتقال و توزيع آب و برق. ف (الحاقي 04ˏ03ˏ1357) - بهره برداري از نيروگاههاي اتمي كه توسط سازمان انرژي اتمي ايجاد شود. ص (الحاقي 04ˏ03ˏ1357) - احداث يا تكميل نيروگاههاي اتمي و بهره برداري از آنها.
تبصره (الحاقي 04ˏ03ˏ1357) الحاقی ۱۳۵۷/۰۳/۰۴
وزارت نيرو علاوه بر حقوق و اختيارات قانوني خود داراي وظايف و اختيارات مندرج در بندهاي (ب) و (ج) و (د) و (هـ) و (و) و (ر) ماده 4 قانون سازمان انرژي اتمي ايران نيز خواهد بود.
ماده 2 (اصلاحي 04ˏ03ˏ1357) اصلاحی ۱۳۵۷/۰۳/۰۴
وزارت نيرو مجاز است براي انجام وظايف مقرر در اين قانون، شركتها و سازمانهاي تحقيقاتي و آموزشي مورد نياز را با تصويب هيئت وزيران بوجود آورد. اساسنامه شركتها و سازمانهاي مذكور بوسيله وزارت نيرو تهيه و بتصويب كميسيونهاي استخدام و نيرو و دارائي مجلسين خواهد رسيد و نسبت به تغييرات بعدي اساسنامه هاي مذكور نيز به ترتيب فوق عمل خواهد شد.
تبصره 1 (الحاقي 04ˏ03ˏ1357) الحاقی ۱۳۵۷/۰۳/۰۴
وزارت نيرو ميتواند بمنظور ادغام و تفكيك وظايف و تشكيلات شركتها و سازمانها و مؤسسات فعلي تابع خود اساسنامه هاي آنها را مورد تجديد نظر قرار داده و طبق اين ماده بتصويب كميسيونهاي مذكور برساند.
تبصره 2 (الحاقي 04ˏ03ˏ1357) الحاقی ۱۳۵۷/۰۳/۰۴
مقررات استخدامي و معاملاتي و مالي سازمان انرژي اتمي در مورد اين شركتها و سازمانها قابل اجراء است.
ماده 3
از تاريخ تصويب اين قانون وزارت نيرو جانشين وزارت آب و برق ميشود و كليه كاركنان و وسائل و دارائي و اعتبارات و تعهدات آن بوزارت نيرو منتقل ميگردد. كليه مؤسسات و شركتهاي تابع وزارت آب و برق از شركتهاي تابع وزارت نيرو محسوب ميشوند و وظايف و اختيارات وزير و وزارت آب و برق در شركتهاي مزبور بوزير و وزارت نيرو منتقل ميگردد.
ماده 4
وزارت نيرو حسب مورد و نوع احتياج براي انجام وظائف مقرر در اين قانون سازمان و تشكيلات لازم را بر اساس تبصره 2 ماده 8 قانون استخدام كشوري تهيه و پس از تأييد سازمان امور اداري و استخدامي كشور بموقع اجرا خواهد گذاشت و تا زماني كه سازمان و تشكيلات مزبور بتأييد نرسيده است سازمان و تشكيلات مصوب فعلي وزارت آب و برق معتبر است.
ماده 5
آن قسمت از تشكيلات وزارت آب و برق و سازمان آب و برق خوزستان كه در امور مربوط به كشت و صنعت فعاليت دارند تدريجاً با كليه وظائف و اختيارات و دارائي و بدهي و بودجه و درآمد و اعتبارات و تعهدات و كاركنان به وزارت كشاورزي و منابع طبيعي منتقل خواهد شد. كليه اختيارات وزير و وزارت آب و برق در كليه قرارداد هاي منعقده مربوط به شركتهاي كشت و صنعت واقع در اراضي زير سد محمدرضا شاه پهلوي به وزير و وزارت كشاورزي و منابع طبيعي واگذار ميگردد و همچنين سهام وزارت آب و برق در شركت سهامي كشت و صنعت شاوور و اختيارات وزير و وزارت آب و برق در شركت مزبور به وزارت كشاورزي و منابع طبيعي و وزير كشاورزي و منابع طبيعي واگذار ميشود.
ماده 6
وزارت نيرو مجاز است پس از تأييد سازمان امور اداري و استخدامي كشور با تصويب كميسيونهاي مربوط مجلسين اصلاحات لازم را در اساسنامه مؤسسات و شركتهاي تابع خود بعمل آورده و يا نسبت بادغام و انحلال آنها با رعايت اساسنامه هاي مربوط اقدام نمايد.
ماده 7
وظايف و اختياراتي كه براي وزير و وزارت آب و برق بموجب قوانين و آئين نامه ها و مقررات مصوب تعيين شده است بوزير و وزارت نيرو منتقل مي گردد.
ماده 8
در مورد نفت و گاز و فرآورده هاي آنها شركت ملي نفت ايران و شركتهاي فرعي و وابسته آن در حدود مفاد قانون نفت و ساير قوانين مربوط بخود عمل خواهند كرد. شركت ملي نفت ايران برنامه هاي توليد - پالايش و توزيع نفت و گاز را باطلاع وزارت نيرو خواهد رسانيد. وزارت نيرو عهده دار همآهنگ كردن آن برنامه ها با برنامه هاي ساير منابع انرژي خواهد بود.
ماده 9
سازمان انرژي اتمي ايران بوزارت نيرو وابسته ميشود و كليه وظائف و اختيارات وزير و وزارت آب و برق در مورد سازمان مذكور بوزير و وزارت نيرو منتقل ميگردد.
ماده 10
وزارت نيرو مجاز است بمنظور انجام وظائف مقرر در اين قانون متخصصين و كارشناسان ايراني مورد نياز را بر اساس آئين نامه استخدامي خاصي كه بتصويب شوراي حقوق و دستمزد خواهد رسيد استخدام نمايد.
ماده 11
آئين نامه هاي لازم براي اجراي اين قانون توسط وزارت نيرو تهيه و پس از تصويب هيئت وزيران بموقع اجرا گذارده خواهد شد. قانون فوق مشتمل بر يازده ماده پس از تصويب مجلس شورايملي در جلسه روز يكشنبه اول ديماه 1353 در جلسه روز دوشنبه بيست و هشتم بهمن ماه يكهزار و سيصد و پنجاه و سه شمسي بتصويب مجلس سنا رسيد. رئيس مجلس سنا - جعفر شريف امامي