آئيننامه اجرائي بندهاي 8 و 9 و 10 ماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم مصوب بيست و هشتم اسفند ماه 1345 موضوعمعافيت مالياتي موقوفات عام و مؤسسات عامالمنفعه و انجمنهاي مربوط به اقليتهاي مذهبي مصوب 1346,11,24 با اصلاحات و الحاقات بعدي
فصل اول
معافيت موضوع بند 8
ماده 1 (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) منسوخ ۱۳۵۰/۰۲/۰۲
مرجع نظارت بر موقوفاتي كه متولي دارند يا واقف شخصاً بعنوان متولي امور موقوفه را اداره ميكند و تمام يا قسمتي از درآمد آنها بموجب وقفنامه صرف امور مشروحه در بند 8 ماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم ميشود سازمان اوقاف است و سازمان مذكور مكلف است بر اساس قانون اوقاف و با رعايت مقررات اين آئيننامه بر درآمد و هزينه موقوفات مزبور نظارت كند.
ماده 2
نظارت مذكور در ماده فوق با اداره اوقاف محلي است كه مورد وقف در حوزه آن قرار دارد و در صورتيكه درآمد موقوفه در محلي غير ازمحل وقوع مورد وقف بمصرف برسد نظارت با اداره اوقاف محل مصرف خواهد بود. لكن اداره اوقاف محل وقوع مورد وقف بر درآمد موقوفه نظارت واز نتيجه اداره اوقاف محل مصرف را براي رسيدگي بحساب درآمد و هزينه موقوفه و انجام ساير تكاليف مقرر در اين آئيننامه مطلع خواهد كرد وليهرگاه محل مصرف مختلف باشد نظارت با اداره اوقاف محل اقامت متولي يا متصدي موقوفه خواهد بود در صورت اخير ادارات اوقاف محلهاي موردوقف و محلهاي مصرف نيز بر درآمد و مصرف نظارت و نتيجه را به اداره اوقاف اقامتگاه متولي يا متصدي موقوفه براي رسيدگي بحساب درآمد وهزينه موقوفه و اجراء ساير وظايف مقرر در اين آئيننامه اعلام خواهند كرد.
ماده 3
هرگاه در شهرستاني سازمان اوقاف تشكيلاتي نداشته باشد نظارت با مرجعي خواهد بود كه از طرف سازمان اوقاف تعيين ميشود.
ماده 4 (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) منسوخ ۱۳۵۰/۰۲/۰۲
متولي يا متصدي موقوفات عام مشمول بند 8 ماده دوم قانون مالياتهاي مستقيم مكلف است با اجازة و معرفي امضاي مجاز از طرف اداره اوقاف مربوط در يكي از بانكهاي ايراني حساب جاري بنام موقوفه افتتاح كند و شماره حساب و مبلغ پرداختي ببانك را باداره مزبور اعلام و از آن حساب برايمصارف مورد وقف استفاده كنند. متولي يا متصدي موقوفه موظف است درآمد موقوفه را ظرف 15 روز بعد از وصول بحساب مزبور واريز نمايد.
تبصره
با توجه بوضع موقوفات و ميزان درآمد و مصارف آنها و تحت شرائطي كه سازمان اوقاف تعيين خواهد كرد ادارات اوقاف مربوط ميتوانند به تشخيص خود به متولي يا متصدي موقوفه اجازه دهند كه تا مبلغ پنجاه هزار ريال از درآمد وصولي بدون الزام انتقال بحساب بانكي بعنوان تنخواه گردان در اختيار داشته باشد.
ماده 5 (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) منسوخ ۱۳۵۰/۰۲/۰۲
برداشت از حساب بانكي بوسيله متولي يا متصدي موقوفه براي پرداخت مخارج مقرر بايد متناسب با آن باشد و پس از انجام مخارج لازم در صورتيكه مبلغي نزد متولي يا متصدي موقوفه باقي بماند متولي يا متصدي مكلف است با رعايت مفاد ماده 4 و تبصره آن باقيمانده را بحساب مربوط ببانك برگشت دهد.
ماده 6
اداره اوقاف مربوط مكلف است پس از افتتاح حساب براي موقوفه ظرف يكماه مراتب را از لحاظ اطلاع از وضع موقوفه باداره دارائيمحل اعلام و رونوشت مصدق وقف نامه را ارسال دارد.
ماده 7
صورت حساب درآمد و هزينه هر سال مالي موقوفه بايد متكي باسناد و مدارك قابل قبول باشد و تا آخر خرداد ماه سال بعد باداره اوقافمربوط تسليم شود. اين صورتحساب بايد متضمن مبالغ درآمدهاي سال قبل و هزينهها و مصارفي كه طبق اعتبارات پيشبيني شده در بودجه مربوط بعمل آمده با تعييننوع آنها بتفكيك و مبالغي كه بايد بحساب اندوخته منظور شود باشد.
ماده 8
در هر سال كه اجراي بودجه موقوفه و صرف درآمد آنها بامور مذكور در بودجه كلاً يا بعضاً ميسر نشود عدم امكان مصرف از طرف متولييا متصدي موقوفه بايد باداره اوقاف مربوط اعلام شود و درآمد هر سال كه تا سه سال پس از انقضاء سال مالي بمصارف مقرر نرسد ولو بعلت فراهمنشدن اسباب و وسائل مصرف باشد پس از پنج سال مذكور مشمول ماليات بر درآمد خواهد بود. تاريخ مذكور سررسيد مقرر براي پرداخت ماليات ومبدأ مرور زمان براي مطالبه آن خواهد بود.
ماده 9
اداره اوقاف مربوط موظف است تا پايان سالي كه صورتحساب درآمد و هزينه موقوفات مشمول بند 8 ماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم رادريافت كرده است. به صورتحساب مذكور رسيدگي و نتيجه آنرا ضمن گواهي لازم مبني بر رعايت مقررات اين آئيننامه بضميمه يك نسخه ازصورت حساب مزبور و مفاصا حساب مربوط بآن تا آخر مدت فوقالذكر براي استفاده از معافيت مالياتي مقرر باداره دارائي محل اعلام كند و درصورتي كه متولي يا متصدي موقوفه از تسليم صورت حساب مزبور در مهلت مقرر خودداري كند مراتب حداكثر تا پايان مهلت مزبور براي تشخيصدرآمد مشمول ماليات موقوفه و مطالبه ماليات متعلقه از طرف اداره اوقاف مربوط نيز باداره دارائي محل اعلام خواهد شد.
فصل دوم
معافيت موضوع بند 9
ماده 10
نظارت بر درآمد و هزينه مؤسسات عامالمنفعه موضوع بند 9 ماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم ولو آنكه داراي مال موقوفه باشند بترتيب زير بعملخواهد آمد:
ماده 10 (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) منسوخ ۱۳۵۰/۰۲/۰۲
نظارت بر درآمد و هزينه مؤسسات عامالمنفعه كه درآمد آنها طبق اساسنامه منحصراً بمصارف مقرر در بند 9 ماده 2 قانون مالياتهايمستقيم برسد بعهده اداره اوقاف اقامتگاه قانوني مؤسسه ميباشد و در مواردي كه مصارف مذكور در محدوده شهر و جزء وظايف شهرداري باشد ادارهنامبرده ميتواند نظارت را به شهرداري محل واگذار كند. الف (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) - تشخيص مرجع نظارت بر درآمد و هزينه مؤسساتي كه درآمد آنها منحصراً بمصارف تعليم و تربيت يا بهداشت و امور درماني يا تحقيقات علمي و فني يا حفظ آثار باستاني ميرسد با وزارت دارائي است كه ميتواند حسب مورد تكليف نظارت مزبور را بوزارتخانه ذيربط تفويض نمايد. ب (منسوخه 23ˏ08ˏ1352) - مؤسسات آموزشي غير انتفاعي اعم از عالي و غير عالي كه غير انتفاعي بودن آن در اساسنامه ذكر و همچنين كليه درآمدهاي آنها طبق اساسنامهمربوط صرف مخارج خود مؤسسه شود و هيچ گونه سودي اعم از سود سرمايه يا غير آن برداشت نشود و كليه دارائي مؤسسه در زمان انحلال بوزارت آموزش عالي يا وزارت آموزش و پرورش يا يكي از مؤسسات عالي آموزشي ديگر واگذار گردد جزو مؤسسات عامالمنفعه بوده و نظارت بر درآمد وهزينه آنها حسب مورد با وزارت علوم و آموزش عالي يا وزارت آموزش و پرورش خواهد بود. در مورد ساير مؤسسات شرط معافيت موكول به آنستكه اساسنامه حاكي از اين باشد كه دارائي آنها پس از انحلال بيكي از وزارت خانهها يا مؤسسات وابسته بدولت يا مؤسسه ديگر به تشخيص وزارت دارائي واگذار گردد.
ماده 11
در محلهائيكه سازمان اوقاف تشكيلاتي نداشته باشد طبق مدلول ماده 3 اين آئيننامه رفتار خواهد شد.
ماده 12
مؤسسات مزبور مكلفند حساب درآمد و هزينه و دارائي مؤسسه را در دفاتري كه بر اساس قانون تجارت تنظيم ميشود نگاهداري و بهترتيب مقرر در قانون مذكور اقدام كنند.
ماده 13 (منسوخه 02ˏ02ˏ1350) منسوخ ۱۳۵۰/۰۲/۰۲
مؤسسات نامبرده مكلفند ظرف سي روز از تاريخ تأسيس فتوكپي يا رونوشت مصدق اساسنامه خود را بمراجع مذكور در فوق و نسخه ديگر آن را بوزارت دارائي نيز تسليم و ظرف همين مدت در يكي از بانكهاي ايراني محل حساب جاري بنام مؤسسه باز و كليه وجوه درآمد مؤسسه را بنحو مقرردر ماده 4 آئيننامه به آن حساب منتقل و بترتيب مقرر در ماده مزبور و تبصره آن و ماده 5 اصلاحي عمل كنند. طرز تنظيم و تسليم صورت حساب درآمد و هزينه مؤسسه بمرجع ناظر و مهلت تسليم آن و ترتيب رسيدگي و مواعد آن و ساير تكاليف و امور مقرردر مواد 7 و 8 و 9 آئيننامه در مورد مؤسسات عامالمنفعه مورد بحث نيز لازمالرعايه است و مدير يا مديران مؤسسات مذكور در قبال مراجع ناظر كهطبق اين آئيننامه حق نظارت دارند مسئول اجرا كليه تكاليفي خواهند بود كه در آئيننامه بعهده آن مؤسسات گذاشته شده است.
فصل سوم
معافيت انجمنهاي اقليتهاي مذهبي موضوع بند 10
ماده 14
انجمنهاي مربوط به اقليتهاي مذاهب زرتشتي، كليمي، مسيحي هنگامي ميتوانند از معافيت موضوع بند 10 ماده 2 قانون مالياتهايمستقيم استفاده كنند كه رعايت مقررات اين فصل را بنمايند.
ماده 15
هيئتهاي رسمي ملي انجمنهاي مورد بحث مكلفند گواهي لازم مبني بر رسميت انجمن يا هيئتهاي مزبور را از مرجع رسمي مذهبيمربوط خود تحصيل و براي تصويب وزارت كشور تسليم كنند.
ماده 16
وزارت كشور گواهي رسميت انجمنهاي مذكور را با رعايت مقررات مربوط در دو نسخه صادر كرده و يك نسخه آنرا باداره دارائياقامتگاه انجمن ارسال خواهد داشت.
فصل چهارم
مقررات متفرقه
ماده 17
در هر سال مالي كه شرايط و ترتيبات مقرر در قانون و اين آئيننامه رعايت نشود از معافيت مالياتي مقرر در بندهاي 8 و 9 و 10 ماده 2قانون مالياتهاي مستقيم فقط براي همان سال استفاده نخواهد شد.
ماده 18
در مورد موقوفات عام كه فاقد متولي است و اداره آن مطابق قانون و آئيننامههاي اوقاف با سازمان اوقاف است اداره اوقاف مربوطموظف است تا آخر تير ماه هر سال صورت حساب درآمد و هزينه سال قبل موقوفه را با تعيين نوع مصارف باداره دارائي محل تسليم و ماليات متعلق بدرآمدي كه بمصارف مقرر در بند 8 ماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم نرسيده باشد از محل درآمد موقوفه پرداخت كند.
ماده 19 (منسوخه 08ˏ09ˏ1351) منسوخ ۱۳۵۱/۰۹/۰۸
موقوفات عام و مؤسسات عامالمنفعه مشمول اين آئيننامه بشرطي كه تا آخر سال 1351 طبق مقررات اين اصلاحيه بافتتاح حساب اقدام وبساير مقررات عمل كنند و صحت حساب درآمد و هزينه آنها در سالهاي قبل مورد تأييد و گواهي مراجع نظارت مذكور در اين اصلاحيه قرار گيرد صرف، عدم رعايت ماده 4 آئيننامه مصوب 24ر11ر46[1346] راجع بافتتاح حساب مخصوص در بانك مانع استفاده از معافيت مالياتي نخواهد بود. آئيننامه فوق مشتمل بر هيجده ماده و يك تبصره در تاريخ روز سه شنبه بيست و چهارم بهمن ماه يكهزار و سيصد و چهل و شش شمسي باستنادماده 2 قانون مالياتهاي مستقيم به تصويب كميسيون دارائي مجلس شوراي ملي رسيده و صحيح است. رئيس مجلس شورايملي - مهندس عبدالله رياضي