سياستهاي فرهنگي ـ اجتماعي بهينه سازي وضعيت خوابگاههاي دانشجويان كشور (مصوب جلسه 502 مورخ 22 /5 / 1381 شوراي عالي انقلاب فرهنگي) مصوب 1381,05,22 با اصلاحات و الحاقات بعدي شوراي عالي انقلاب فرهنگي در جلسه 502 مورخ 22 /5 / 1381، سياستهاي فرهنگي – اجتماعي بهينه سازي وضعيت خوابگاههاي دانشجويان كشور را به ايران شرح تصويب كرد: اهداف:
1
ايجاد هماهنگي و همكاري در امر سياستگذاري، برنامه ريزي، اجرايي نظارتي به منظور توسعه و بهبود وضعيت خوابگاههاي دانشجويي توسط دستگاهها ، ذي ربط.
2
احياء، حفظ و ترويج فرهنگ اسلامي در محيط هاي خوابگاهي با استفاده روشهاي كارآمد نظارتي و مديريتي.
3
ايجاد زمينة مساعد براي ارتقاي سطح آگاهيها، توانمنديها و كشف استعداد هاي دانشجويان از طريق فعاليتهاي فرهنگي و اجتماعي در محيط خوابگاهها.
4
فراهم سازي شرايط و تسهيلات مناسب اقتصادي، رفاهي و خدماتي براي استفاده دانشجويان در خوابگاهها. مؤلفۀ 1 : برنامه هاي فرهنگي - اجتماعي راهبرد1 : برنامهريزي براي استفاده مطلوب و هدفمند از اوقات فراغت دانشجويان در خوابگاهها و كشف و شكوفا نمودن استعدادها و تواناييهاي آنان. سياستهاي اجرايي: ـ استفاده از توان فكري و علمي دانشجويان براي برگزاري كلاسهاي تقويتي و آمادگي آزمون سراسري با همكاري نهادهاي ذيربط. ـ برگزاري كلاسهاي هنري و آموزشي و اجراي مسابقات و پيشبيني امكان عرضة محصولات هنري دانشجويان. ـ جلب مشاركت و همكاري دانشجويان در انجام امور خيريه و عامالمنفعه و آموزش رايگان دانشآموزان محروم با همكاري نهادهاي ذيربط. ـ تشويق دانشجويان به ورزش و گسترش فرهنگ ورزش همگاني. ـ اتخاذ تدابير مقتضي به منظور مهارت بخشي به دانشجويان در تحليل مسائل فرهنگي ـ اجتماعي و سياسي جامعه. راهبرد 2 : تقويت و اعمال مديريت فرهنگي در خوابگاهها و قانونمند كردن آن. سياستهاي اجرايي: ـ استفاده بهينه از اساتيد و محققان حوزوي و دانشگاهي براي اجراي برنامههاي آموزشي، تبليغي و فرهنگي در خوابگاهها. ـ تعيين شاخص براي ارزيابي و نظارت بر وضعيت فرهنگي و اخلاقي دانشجويان در خوابگاهها. ـ تدوين نظام مناسب ارزشيابي از عملكرد مسؤولان فرهنگي خوابگاهها. راهبرد3 : توجه به مسائل اخلاقي و تربيتي دانشجويان در خوابگاههاي دانشجويي. سياستهاي اجرايي: ـ اتخاذ تدابير و تدوين سياستها و برنامههاي هماهنگ براي رشد و تعالي اخلاقي و فرهنگي دانشجويان و پيشگيري از ترويج مفاسد اخلاقي و مسخ هويت فرهنگي آنان. - تأكيد بر سياستهاي اقناعي و ارشادي به جاي اعمال روشهاي منع و دفع در مواجهه با معضلات فرهنگي و اخلاقي دانشجويان. - تأكيد بر اجراي آيين نامه انضباطي براي برخورد قاطع و قانوني با متخلفين شؤونات اخلاقي و اسلامي در خوابگاههاي دانشجويي. - جذب و بكارگيري مشاورين روانشناس و خبره با گذراندن دوره هاي خاص، براي ارائه خدمات مشاوره اي در خوابگاهها. - توسعه و تقويت ارتباط بين مديران خوابگاهها و خانواده هاي دانشجويان به منظور هماهنگي بيشتر در رفع مشكلات آنان. - جذب و استفاده بهينه از نيروهاي مشاور براي آشنايي دانشجويان جديد الورود با معضلات و خطرات اخلاقي و فرهنگي شهرهاي بزرگ. راهبرد 4 : اتخاذ تدابير مقتضي به منظور جلب مشاركت هر چه بيشتر دانشجويان در اداره مطلوب خوابگاهها و ارائه برنامه ها و طرحهاي مختلف فرهنگي و اجتماعي. سياستهاي اجرايي : - توسعه و تقويت تشكلهاي علمي – فرهنگي و اجتماعي به منظور افزايش نشاط و بالندگي دانشجويان در خوابگاهها. - نياز سنجي از دانشجويان در مسائل عقيدتي، اخلاقي، عرفاني، فرهنگي، اجتماعي و اتخاذ تدابير مناسب براي پاسخگويي به سؤالات و شبهات آنان. - تقويت روحية مسؤوليت پذيري، جمعگرايي و فرهنگ زندگي جمعي و پيوند هاي اجتماعي درمحيط خوابگاههاي دانشجويي. - گسترش امكانات اطلاع رساني به دانشجويان در خوابگاهها. - حمايت مادي و معنوي از دانشجويان فعال در اجراي برنامه ها و فعاليتهاي فرهنگي – اجتماعي در خوابگاهها و معرفي چهره هاي پر تلاش و موفق. راهبر 5 : تعميق باورهاي ديني و بنيه فرهنگي دانشجويان در خوابگاهها. سياستهاي اجرايي: - اهتمام خاص در خصوص اجراي برنامه هاي فرهنگي و عبادي و برگزاري نشستهاي ديني، برپايي نمايشگاهها و بزرگداشت مناسبتها و ايام الله . - برگزاري اردوهاي زيارتي – سياحتي و گردشگري. - گسترش معنويت و اخلاق، حفظ هويت ديني- ملي و بومي دانشجويان با تشويق آنان در امور فرهنگي سالم و سازنده از طريق ارائة برنامه هاي فرهنگي - معنوي و تفريحي. مؤلفۀ 2 : مديريت و نظارت راهبرد : بهبود مديريت و نظارت بر خوابگاههاي دانشجويي در ابعاد مختلف. سياستهاي اجرايي: - تعيين شرايط؛ ضوابط و ويژگيهاي خاص براي تصدي مسؤوليت خوابگاهها بر اساس شايسته سالاري و تجربة زندگي در خوابگاههاي دانشجويي. - برنامه ريزي براي جذب و تربيت مديران فرهنگي و تربيتي ماهر و متخصص به منظور مديريت خوابگاهها و برگزاري آموزشهاي ضمن خدمت براي آنان. - نياز سنجي از دانشجويان در موضوعات مختلف و به كارگيري شيوه هاي جديد مديريتي در راستاي رفع اين نيازها و مشكلات. - سوق دادن نظام مديريتي خوابگاهها به سمت افزايش مشاركت دانشجويان دانشگاهها و رعايت عدالت در تخصيص فرصتها و امكانات. - تدوين نظام كمّي و كيفي براي ارزيابي عملكرد مسؤولان خوابگاهها. - شناسايي، معرفي و تقدير از مديران و مسؤولان مبدع، خلاق و نمونة خوابگاهها دانشجويي. - ارائه گزارش در هر نيم سال تحصيلي به مسؤولان عالي رتبه وزارتخانه هاي ذي ربط و رؤساي هر دانشگاه در خصوص خوابگاههاي دانشجويي در ابعاد مختلف. - نظارت بر حضور و غياب دانشجويان و ورود و خروج ساير افراد به خوابگاههاي دانشجويي. - روشمند كردن نظارت بر وضعيت خوابگاهها در ابعاد مختلف. مؤلفۀ 3 : اقتصاد راهبرد : توجه به مشكلات اقتصادي و معيشتي دانشجويان در خوابگاه به منظور فراهم كردن زمينة لازم براي فعاليتهاي علمي، فرهنگي – ديني. سياستهاي اجرايي: - برنامه ريزي جامع در خصوص گسترش كار دانشجويي ( كاريابي ) و مشاركت در امور مختلف براي رفع مشكلات اقتصادي دانشجويان از طريق دستگاههاي اجرايي ذي ربط. - ايجاد صندوق قرض الحسنه دانشجويي در خوابگاهها براي خدمات دهي به دانشجويان سراسر كشور. - ايجاد زمينة لازم براي تسهيل دريافت وام از صندوق رفاه دانشجويي، سيستم بانكي كشور و صندوقهاي قرض الحسنة دانشجويي در خوابگاهها. مؤلفه 4 : خدمات و رفاه راهبرد : توجه به تأمين و گسترش تسهيلات رفاهي و خدماتي و افزايش سطح بهداشت و نظافت عمومي خوابگاههاي دانشجوي. سياستهاي اجرايي: - جلب مشاركت دستگاههاي اجرايي ذي ربط و مشاركت مردمي براي رفع معضلات رفاهي – خدماتي و بهداشتي خوابگاهها. - توجه جدي به بهسازي فيزيكي – زيباسازي و ايجاد فضاي سبز و سرويسهاي بهداشتي و خدمات كمكهاي اوليه و سرويسهاي گرمايشي و سرمايشي. - توسعه و تأمين منابع، امكانات و تسهيلات لازم مورد نياز دانشجويان در خوابگاههاي دانشجويي ( تغذيه ، اياب وذهاب ، ارتباطات ، امكانات آموزشي و مطالعاتي، ورزشي ، هنري، كتابخانه و نماز خانه ). - گسترش فرهنگ حفظ و نگهداري مطلوب از امكانات خوابگاههاي دانشجويي به عنوان اموال عمومي و همگاني. - رعايت استاندارد در پذيرش تعداد دانشجو در هر خوابگاه به تناسب فضا و تعدا اتاق. مؤلفۀ 5 : توسعة خوابگاهها راهبرد 1 : توسعه و احداث خوابگاههاي جديد دانشجويي و تجهيز خوابگاههاي فعلي. سياستهاي اجرايي: - هماهنگي ميان دستگاههاي اجرايي و نهادهاي دولتي در خصوص حداكثر استفاده از امكانات و منابع براي احداث و تجهيز خوابگاهها. - اهتمام به سرمايه گذاري جاري و عمراني وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و مؤسسات آموزش عالي غير دولتي و غير انتفاعي براي ساخت و تجهيز خوابگاههاي دانشجويي. - فراهم كردن زمينة سرمايه گذاري بخش غير دولتي در احداث خوابگاههاي دانشجويي از طريق تشويق خيّرين و نيز معافيتهاي مالياتي، معافيتهاي عوارض شهرداري، اعطاي تسهيلات بانكي با بهره اندك و تشويق و حمايت از سنت حسنة وقف براي توسعة خوابگاههاي دانشجويي. - پيشنهاد لوايح قانوني براي افزايش اعتبارات ساخت و ساز و تجهيز خوابگاههاي دانشجويي. راهبرد 2 : اهتمام نسبت به ساخت و تجهيز خوابگاهها مطابق با الگوي استاندارد خوابگاهها در ابعاد مختلف و حفظ فرهنگي اسلامي در فضاي فيزيكي خوابگاهها. سياستهاي اجرايي: - ارائة الگويي استاندارد از خوابگاه دانشجويي از لحاظ فيزيكي ومعنوي و امنيتي با توجه به ويژگيهاي جسمي و روحي دانشجويان. - رعايت خصوصيات معماري اسلامي و ملي در فضاي كالبدي خوابگاهها. - حتي المقدور كاهش فاصله مكاني ميان دانشگاه و خوابگاه دانشجويي. راهبرد 3 : رعايت عدالت در توزيع عادلانه امكانات و تسهيلات در خوابگاههاي دانشجويي در سراسر كشور. سياستهاي اجرايي: - تهية شناسنامه اي از امكانات و تسهيلات رفاهي و خدماتي موجود در خوابگاههاي دانشجويي و رفع معضلات موجود. - بكارگيري تمام امكانات اجرايي دستگاهها و مراكز ذي ربط براي بهبود وضع خوابگاهها در ابعاد مختلف.
تبصره
وزارت علوم، تحقيقات و فناوري ووزارت بهداشت، درمان وآموزش پزشكي و دانشگاه آزاد اسلامي در مدت شش ماه پس از اصلاح آيين نامه هاي موجود، دستورالعمل اجرايي اين سياستها را تهيه و با امضاي بالاترين مقام ابلاغي مي كنند. رييس جمهور و رييس شوراي عالي انقلاب فرهنگي- سيد محمد خاتمي