پرداخت كرايه حمل 1 ـ كرايه حمل بار كه بر اساس ماده 13 محاسبه شده بصورت زير دريافت مي شود:
1
بابت حمل در راه آهن هاي مبداء ـ از فرستنده در ايستگاه مبداء يا بر اساس مقررات داخلي جاري در راه آهن مبداء.
2
بابت حمل در راه آهن هاي مقصد ـ ازگيرنده در ايستگاه مقصد يا بر اساس مقررات داخلي در راه آهن مقصد.
3
بابت حمل در راه آهنهاي ترانزيتي ـ از فرستنده در ايستگاه مبداء يا از گيرنده در ايستگاه مقصد. در صورت حمل از طريق چند راه آهن ترانزيتي، پرداخت كرايه حمل يك يا چند راه آهن ترانزيتي توسط فرستنده و پرداخت بابت ساير راه آهنها توسط گيرنده مجاز است. ترتيب ذكر شده براي پرداخت كرايه حمل در صورت وجود قراردادهاي مربوطه بين راه آهنها امكانپذير است .
4
بابت حمل در راه آهنهاي ترانزيتي – از فرستنده يا گيرنده از طريق كارگزار (شركت اكسپديتوري، نماينده حمل بار و غيره) كه با هر يك از راه آهنهاي ترانزيتي جهت پرداخت كرايه حمل قرارداد دارد. 2 ـ اگر فرستنده پرداخت كرايه حمل در مسير راه آهنهاي ترانزيتي را بعهده گرفته باشد، بايد در ستون «پرداخت كرايه راه آهنهاي ترانزيتي توسط فرستنده تقبل شده است» نام اختصاري اين راه آهنها را مطابق با ضميمه 5 – 12 درج نمايد. اگر فرستنده پرداخت كرايه حمل هيچيك از راه آهنهاي ترانزيتي را تقبل نكرده باشد، بايد در بارنامه در ستون «پرداخت كرايه راه آهنهاي ترانزيتي توسط فرستنده تقبل شده است» كلمه «خير» را درج نمايد. در صورتيكه فرستنده پرداخت كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي را بر عهده نگيرد، اين بدان معناست كه كرايه حمل در مسيرهاي ترانزيتي بر عهده گيرنده بوده و ايستگاه مقصد آن را از وي دريافت مي دارد. چنانچه فرستنده در بارنامه در ستون «پرداخت كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي توسط فرستنده تقبل شده است» كلمه «خير» را ننويسد، بدان معناست كه كرايه حمل در مسيرهاي ترانزيتي به گيرنده محول شده و بايستي در ايستگاه مقصد از او دريافت شود . چنانچه بر اساس تعرفه ترانزيتي حمل و نقل بين المللي، كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي را بايد فرستنده پرداخت نمايد، حواله اين پرداختها به گيرنده مجاز نمي باشد. در صورتيكه بر اساس تعرفه ترانزيتي حمل و نقل بين المللي كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي بعهده گيرنده باشد، پرداخت اين كرايه ها توسط فرستنده مجاز نمي باشد . در صورت پرداخت كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي از طريق كارگزار (شركت اكسپديتوري، نماينده حمل بار و غيره) فرستنده بايستي در ستون پرداخت كرايه حمل در راه آهنهاي ترانزيتي توسط فرستنده تقبل شده است در بارنامه يادداشت حاوي نام اختصاري راه آهن ترانزيتي را كه بابت آن پرداخت انجام مي شود، نام كارگزاري را كه از طريق آن پرداخت حمل در راه آهن ترانزيتي موردنظر انجام مي شود و كد كارگزار را درج نمايد. اطلاعات قيد شده براي هر يك از راه آهنهاي ترانزيتي شركت كننده در حمل آورده مي شود. 3 ـ بهنگام حمل بار بين دو كشور همجوار، هزينه هاي مربوط به واگن به واگن نمودن بار به واگنهاي با عرض خط ديگر يا تعويض بوژي واگنها به عرض خط ديگر در ايستگاه مرزي چه اجراي اين عمليات توسط راه آهن تحويل گيرنده (بند 1 از 6 ماده 13) و يا توسط راه آهن تحويل دهنده (بند 2 از 6 ماده 13) صورت پذيرد، از گيرنده اخذ مي گردد. بهنگام حمل بار در راه آهنهاي ترانزيتي، هزينه هاي واگن به واگن نمودن بار به واگنهاي با عرض خط ديگر يا تعويض بوژي واگنها به بوژيهاي عرض خط ديگر در ايستگاههاي مرزي راه آهن مبداء و راه آهنهاي ترانزيتي، كه بر اساس بند 2 از 6 ماده 13 محاسبه شده است، از فرستنده، گيرنده يا كارگزار (شركت اكسپديتوري، نماينده حمل بار و غيره) باتوجه به اينكه كدام يك از آنها كرايه حمل بار در راه آهنهاي ترانزيتي را پرداخت مي نمايد، اخذ مي شود. هزينه هاي مربوط به عمليات واگن به واگن نمودن بار به واگنهاي با عرض خط ديگر يا تعويض بوژي واگنها به بوژيهاي عرض خط ديگر در ايستگاههاي مرزي راه آهن مقصد كه بر اساس بند 1 از 6 ماده 13 محاسبه شده است، از گيرنده اخذ مي گردد. 4 ـ اگر گيرنده از پذيرش بار خودداري ورزد، كليه كرايه ها و جريمه هاي مربوط به حمل اين بار، توسط فرستنده پرداخت مي شود. 5 ـ در صورت اعمال نا صحيح تعرفه ها يا اشتباه در محاسبه كرايه حمل و نيز در صورت عدم اخذ كرايه، كسري پرداخت بايستي پرداخت و اضافه دريافت بايد مسترد شود. محاسبه كسريها و اضافه پرداختي هاي مربوط به كرايه حمل براساس نرخهاي تعرفه هائي كه در لحظه انعقاد قرارداد حمل جاري بوده اند، انجام مي شود. راه آهني كه با فرستنده يا گيرنده تسويه حساب مي كند، كسريها را اخذ يا اضافه پرداختيها را طبق مقررات داخلي جاري در اين راه آهن، مسترد مي كند. اگر كسريها و اضافه پرداختيها تا 5 فرانك سوئيس باشد، احتياج به دريافت يا استرداد ندارد. 6 ـ كرايه حمل و جريمه ها توسط راه آهنها و به ارز كشوري كه پرداخت در آن صورت مي پذيرد، اخذ مي گردد. اگر كرايه حمل به ارز كشور اخذ كننده قيد نشده باشد، اين كرايه حمل به ارز اين كشور طبق نرخ روز و محل پرداخت، تبديل مي شود. 7 ـ در صورتيكه بين ايستگاههاي راه آهنهاي دو كشور همجوار تعرفه مستقيم مقرر شده باشد كه ترتيب ديگري براي اخذ كرايه حمل پيش بيني كرده باشد شرايط اين ماده بكار برده نمي شود.