شركت هاي مشمول ماليات موظفند تا آخر تير ماه هر سال و چنانچه سال محاسباتي آنها با سال شمسي تطبيق ننمايد در ظرف چهار ماه ازپايان سال محاسباتي خود ترازنامه و حساب سود و زيان سال پيش را كه بتصويب مقامات صلاحيت دار شركت رسيده باشد بدارائي محل كه مركزشركت در آنجا واقع است تسليم و ماليات متعلقه را پرداخت نمايند موعد تسليم ترازنامه و پرداخت ماليات شركتهاي برچيده شده چهار ماه پس ازخاتمه عمليات شركت خواهد بود. نرخ ماليات شركتها بشرح زير خواهد بود:
تبصره 1
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) صدي ده درآمد خالص شركت هاي سهامي باستثناي بانكهاي غيردولتي كه مطابق ترازنامه تسليمي اظهار كرده اند از پرداخت ماليات معاف است ولي كارخانجات صنعتي و توليدي اعم از اينكه بصورت شركت يا انفرادي اداره شود و همچنين شركتهائيكه براي استخراج و تصفيه و ذوب مواد معدني تشكيل شده و يا ميشود صدي پنجاه از درآمد حاصل از ممرهاي مذكور آنها كه در ترازنامه و حساب سود و زيان نشان داده اند از پرداخت ماليات معاف مي باشد. تشخيص موسسات مشمول اين معافيت بر حسب پيشنهاد وزارت دارائي و تصويب هيئت وزيران خواهد بود.
تبصره 2
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) سود سهام شركتهاي سهامي بدون احتساب حداقل بخشودگي بنرخ شش درصد مشمول ماليات است. شركتها مكلفند پس از تصويب مجمع عمومي راجع بتقسيم سود ماليات متعلقه را از تاريخ تصويب ظرف يكماه باداره دارائي محل پرداخت نمايند درآمد سود سهام با ساير درآمدهاي موديان جمع نميشود.
تبصره 3
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) ماخذ ماليات آخرين سال عمليات شركتها قيمت حقيقي دارائي شركت است منهاي سرمايه پرداخت شده و ذخيره هائيكه ماليات آن قبلا پرداخت گرديده است و درصورتيكه دارائي شركت بر اثر انحلال يا علل ديگر تقسيم شود قبل از تقسيم بترتيب فوق ماليات آخرين سال عمليات شركت محاسبه و وصول خواهد شد.
تبصره 4
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) صدي شش بخشودگي سرمايه بانكهاي غير دولتي موضوع ماده 45 قانون بانكداري و همچنين ماده 44 قانون بانكداري راجع به استهلاك اموال غير منقول و غيره كماكان بقوت خود باقي است.
تبصره 5
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) ماليات شركتها و موسسات كشتيراني خارجي بوسيله شعب يا نمايندگي آنها در ايران بمأخذ صدي چهار بطور مقطوع از كليه وجوهي كه بابت كرايه مسافر و حمل و نقل كالا و غيره از ايران عايد آنها ميشود وصول خواهد شد اعم از اينكه در ايران يا در مقصد يا در بين راه دريافت شود نمايندگي يا شعب شركتهاي مزبور مسئول وصول و ايصال ماليات مقرر بوده و موظفند آخر هر ماه صورت وجوه دريافتي خود را با ماليات مقرر به اداره دارايي محل تأديه و رسيد دريافت دارند هر گاه يكي از شعب شركتهاي مذكور يا نمايندگي آنها صورتهاي مقرر را بموقع تهيه و تسليم اداره دارائي نكنند و يا ماليات متعلقه را پرداخت ننمايد و يا سياهه هاي ارسالي بر خلاف واقع باشد در اين صورت ماليات شركت بر اساس ميزان محمولات كالا و مسافر رأسا تشخيص و از طرف وزارت دارائي ابلاغ مي شود. چنانچه شركت باين تشخيص اعتراض داشته باشد ميتواند ظرف سي روز از تاريخ ابلاغ اعتراض خود را بدارائي محل تسليم نمايد. باين اعتراض كميسيون تشخيص طبق ماده 21 رسيدگي خواهد كرد شركتهاي كشتيراني ايراني از تاريخ بهره برداري تا دهسال از پرداخت ماليات بر درآمد معاف خواهند بود.
تبصره 6
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) شركتهاي هواپيمائي خارجي در ايران بشرط معامله متقابله و شركت هاي هواپيمائي داخلي از پرداخت ماليات معاف خواهند بود.نمايندگي هاي شركتهاي هواپيمائي خارجي در ايران نسبت بدرآمدهائي كه بحساب خود بدست مي آورند طبق مقررات اين اصلاحيه مشمول پرداخت ماليات مي باشند.
تبصره 7
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) ماليات شركتهائي كه مركز اصلي آنها در ايران نيست از سود كليه عملياتي كه در ايران خواه بحساب شركت اصلي و خواه بحساب ديگري انجام داده اند وصول ميشود. شركتهاي مذكور بايد براي معاملات فوق حساب جداگانه نگاهداري نمايند و در محاسبه هزينه هاي عادي و اداري اين شركتها فقط هزينه مؤسسات واقعه در ايران قابل قبول خواهد بود.
تبصره 8
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) شركتهائي كه از تسليم ترازنامه و حساب سود و زيان در موعد مقرر خودداري نمايند يا فاقد دفاتر قانوني بوده يا دفتر ارائه ندهند يا دفاتر آنها ناقص و غيرقابل رسيدگي تشخيص شود ماليات آنان از روي قرائن و امارت تشخيص و ابلاغ ميشود.
تبصره 9
(منسوخه 01ˏ04ˏ1337) هر يك از شركتها (اعم از داخلي يا خارجي) كه راجع بپرداخت ماليات آن ها قانون خاصي وجود دارد ماليات آنها كماكان تابع قوانين مربوط مي باشد. الف - نرخ ماليات شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها پنج ميليون ريال يا كمتر باشد و همچنين شركتهاي غير سهامي بطور كلي 12%درآمد خالص است. ب - شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از پنج ميليون ريال است اگر درآمد خالص شركت در دوره مالياتي نسبت بسرمايه پرداخته شده 25درصد و كمتر باشد 20% درآمد خالص. اگر درآمد خالص شركت در دوره مالياتي نسبت بسرمايه پرداخت شده بين 25% و 50% باشد تا 25% طبق بند فوق و نسبت به مازاد 30% اگر درآمد خالص شركت در دوره مالياتي نسبت بسرمايه پرداخت شده بين 50% و 100% باشد تا 50% طبق بندهاي فوق و نسبت بمازاد 40% اگر درآمد خالص شركت در دوره مالياتي نسبت بسرمايه پرداخت شده بيش از صد درصد باشد تا 100% طبق بندهاي فوق و نسبت به مازاد 50%
تبصره 1
شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از پنج ميليون ريال است (باستثناي بانكها كه مشمول ماده 45 قانونگذاري هستند) داراي معافيتي بشرح زير ميباشند: الف – شركت هاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از پنج ميليون ريال تا ده ميليون ريال باشد صدي پانزده درآمد خالص آنها كه طبق ترازنامه تسليمي اظهار نمودهاند از پرداخت ماليات معاف ميباشند. ب - شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از ده ميليون تا بيست ميليون ريال باشد صدي 16 درآمد خالص آنها سبق [طبق] ترازنامه تسليمياظهار نمودهاند از پرداخت ماليات معاف است. ج – شركت هاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از بيست ميليون تا سي ميليون ريال است صدي هفده درآمد خالص آنها كه طبق ترازنامه تسليمي اظهار نمودهاند از پرداخت ماليات معاف است. د - شركت [شركتهاي] سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از سي تا چهل ميليون ريال است صدي هيجده درآمد خالص آنها كه طبق ترازنامه تسليمياظهار نمودهاند از پرداخت ماليات معاف است. ه ـ - شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها بيش از چهل ميليون تا پنجاه ميلون ريال صدي نوزده درآمد خالص آنها كه طبق ترازنامه تسليمي اظهار نمودهاند از پرداخت ماليات معاف است. و - شركتهاي سهامي كه سرمايه پرداخت شده آنها از پنجاه ميليون ريال بيشتر باشد صدي بيست درآمد خالص آنها كه طبق ترازنامه تسليمي اظهارنمودهاند از پرداخت ماليات معاف است. ز - شركتهائي كه براي استخراج و تصفيه و ذوب مواد معدني تشكيل شده يا ميشود علاوه از استفاده از معافيتهاي فوق 25% درآمد خالص آن بعنوان تحليل ذخيره و دارائي از ماليات معاف است باستثناء معادن نفت و راديواكتيف.
تبصره 2
درآمد خالص شركت ها طبق تبصره يك ماده 6 تعيين ميگردد.
تبصره 3
شركت هاي فوق مشمول تبصره 2 ماده 6 اين قانون خواهند بود.
تبصره 4
سودي كه شركتهاي سهامي از فروش دارائي غير منقول خود تحصيل ميكنند با ساير درآمدهاي شركت جمع نميشود و مشمول ماده12 خواهد بود مشروط بر اين كه كار شركت خريد و فروش غير منقول نباشد. چنانچه شركت سهامي منحصراً بمنظور معاملات غير منقول تشكيل شود ماليات پرداختي طبق ماده 12 اين قانون از ماليات شركت كسر خواهد شد.
تبصره 5
سود سهامي كه شركتهاي سهامي از شركتهاي ديگر تحصيل ميكنند در صورتيكه شركتها اخيرالذكر ماليات مقرر را پرداخت نموده باشند با ساير درآمد آنها از نظر ماليات جمع نخواهد شد.
تبصره 6
مأخذ ماليات آخرين سال عمليات شركت ها قيمت حقيقي دارائي شركت است منهاي سرمايه پرداخت شده و ذخيرههائي كه ماليات آن قبلا پرداخت گرديده در صورتيكه دارائي شركت در اثر انحلال يا علل ديگر تقسيم شود قبل از تقسيم بترتيب بالا ماليات آخرين سال عمليات شركت محاسبه و وصول خواهد شد.
تبصره 7
افزايش بهائي كه از فروش تأسيسات و اثاثيه و ماشين آلات شركت در موقع بهرهبرداري حاصل شود سود مشمول اين ماده تلقي نشده ومقطوعاً ماليات آن 12% وصول ميشود.
تبصره 8
ماليات شركت ها و مؤسسات كشتيراني خارجي بوسيله شعب يا نمايندگي آنها در ايران بمأخذ صدي چهار بطور مقطوع از كليهوجوهي كه بابت كرايه مسافر و حمل نقل كالا و غيره از ايران عايد آنها ميشود وصول خواهد شد اعم از اينكه در ايران يا در مقصد يا بين راه دريافت شود. نمايندگي يا شعب شركتهاي مزبور مسئول وصول و ايصال ماليات مقرر بوده و موظفند آخر هر ماه صورت وجوه دريافتي خود را با ماليات مقرر باداره دارائي محل تأديه و رسيد دريافت دارند. هر گاه يكي از شعب شركتهاي مذكور يا نمايندگي آنها صورتهاي مقرر را بموقع تهيه و تسليم دارائي نكند و يا ماليات متعلقه را پرداخت ننمايد و ياسياهههاي ارسالي بر خلاف واقع باشد در اين صورت ماليات شركت بر اساس ميزان محمولات كالا و مسافر رأساً تشخيص و از طرف دارائي ابلاغ ميشود چنانچه شركت باين تشخيص اعتراض داشته باشد ميتواند در ظرف سي روز از تاريخ ابلاغ اعتراض خود را بدارائي محل تسليم نمايد و باين اعتراض كميسيون تشخيص طبق ماده 21 رسيدگي خواهد نمود. شركت هاي كشتيراني ايراني از تاريخ بهرهبرداري تا دهسال از پرداخت ماليات بر درآمد معاف خواهند بود.
تبصره 9 (منسوخه 28ˏ12ˏ1335)
از هر بليط مسافري كه در ايران براي مسافرت با هواپيما بخارج مسافرت شود باستثناي محصلين با گذرنامه تحصيلي و مسافرين اعتاب مقدسه و بيتاللهالحرام معادل يكهزار ريال بطور مقطوع از مسافر دريافت ميگردد.
تبصره 10
شركتهاي هواپيمائي خارجي در ايران بشرط معامله متقابله از پرداخت ماليات بردرآمد معاف خواهند بود. ژبند الف - معافيت مذكور در تبصره فوق نسبت به بقاياي مالياتي قبل از تصويب اينقانون نيز مراعات ميشود. ژبند ب - مالياتهائي كه قبل از تصويب اينقانون از شركتهاي هواپيمائي خارجي گرفته شده است مسترد نميشود. ژبند ج - نمايندگيهاي شركتهاي هواپيمائي خارجي در ايران نسبت بدرآمدهائي كه بحساب خود بدست ميآورند طبق مقررات اين قانونمشمول پرداخت ماليات ميباشند.
تبصره 11
بسود سهام شركتهاي سهامي مالياتي بنرخ 6% تعلق ميگيرد و اين شركتها مكلفند پس از تصويب مجمع عمومي راجع بتقسيم سود ماليات متعلقه را از تاريخ تصويب در ظرف يكماه بدارائي محل پرداخت نمايند سود سهام شركتهائي كه سرمايه آنها پنجميليون ريال و كمتراست از پرداخت اين ماليات معاف است.
تبصره 12
ماليات شركتهائي كه مركز اصلي آنها در ايران نيست از سود كليه عملياتي كه در ايران خواه بحساب شركت اصلي و خواه بحساب ديگري انجام دادهاند وصول ميشود شركتهاي مزبور بايد براي معاملات فوق حساب جداگانه نگهداري نمايند و در محاسبه هزينههاي عادي و ادارياين شركتها فقط هزينه مؤسسات واقعه در ايران قابل قبول خواهد بود.
تبصره 13
شركت هائيكه از تسليم ترازنامه و حساب سود و زيان در موعد مقرر خودداري نمايند و يا دفتر ارائه نكنند يا دفاتر ابرازي آنها ناقص وغير قابل رسيدگي تشخيص شود ماليات آنها از روي قرائن و امارات طبق تبصرههاي 3 و 4 ماده 6 تشخيص و ابلاغ ميگردد. (فصل هشتم - ماليات مستغلات)