هر كاه[هرگاه] اداره ماليه ماليات اظهار شده را صحيح نداند نظر خود را با ذكر دلائل كتبا بكميسيون مربوطه تشخيص اطلاع خواهد داد. كميسيون در صورت موافقت با نظر ماليه عين آن را و در صورتي كه ميزان ماليات را بيشتر از ماليات اظهار شده و كمتر از مالياتي كه بنظر ماليه رسيده است تشخيص دهد ميزاني را كه خود با ذكر دلائل تشخيص ميدهد بمؤدي ابلاغ و اخطار مينمايد تا اگر اعتراضي دارد در ظرف بيست روزاعتراضنامه خود را با ذكر دلائل بكميسيون بدهد در صورت تسليم صريح مؤدي به تشخيص كميسيون و يا عدم اعتراض در مدت مقرر ميزان مالياتي كه باو ابلاغ شده قطعي و وصول خواهد شد مگر اينكه مسلم گردد اشتباه در محاسبه شده است. ماده بيستم - هر كاه[هرگاه] مؤدي در مدت مقرر نسبت بميزان ماليات ابلاغ شده اعتراض نمايد موضوع بكميسيون تشخيص ارجاع خواهد شد كميسيون طبق نظامنامه مذكور در قسمت اخير ماده 17 رسيدگي كرده رأي خواهد داد رأي كميسيون پس از ابلاغ بطرفين قطعي و لازمالاجرا است مگر درموارديكه موضوع اختلاف راجع به مالياتي باشد كه مبلغ آن متجاوز از 5000 ريال است كه در اين صورت ميتوان در ظرف يك ماه از تاريخ ابلاغ به محكمه تجديد نظر محاكمات ماليه مراجعه نمود. هر گاه مراجعه بمحاكمات مزبور از طرف مؤدي بعمل ايد مشاراليه بايد قبلا معادل وجه مابهالاختلاف را در صندوق ماليه وديعه گذارد. ماده بيست و يكم - ماليات مؤدياني كه از تسليم اظهارنامه براي تعيين ماليات خود و يا مالياتهائي كه مسئوليت پرداخت آن بعهده آنها است در مدت مقررخودداري نمايند رأسا از طرف ماليه بر طبق قرائن و امارات تعيين و وصول ميشود مگر اين كه مؤدي معذور بوده و اداره ماليه عذر او را موجه بداند ولي در هر حال مطابق مواد 19 و 20 حق مراجعه خواهد داشت. اين مراجعه مانع از اعمال مقررات ماده 23 و 24 درباره مشاراليه نخواهد بود. ماده بيست و دوم - مقررات مواد 19 و 20 و 21 اين قانون نسبت بشركتها و اشخاص مذكور در ماده 9 نيز قابل اجراء خواهد بود. مقررات عمومي ماده بيست و سوم - هيئت وزراء ميتوانند براي متخلفين از مقررات اين قانون يا نظامنامههاي مصوب كميسيون قوانين ماليه مجلس شوراي ملي و يا مقرراتي كه از طرف وزارت ماليه براي تشخيص و تفتيش (در حدود اين قانون) و وصول ماليات وضع مي شود جريمههائي معين كنند كه حداكثر آن معادل دوبرابر ماليات پرداخته نشده خواهد بود وصول اين جرائم بعهدة ادارات ماليه است. در موارديكه بواسطه عدم تسليم اظهارنامه و يا در نتيجه تسليم اظهارنامه مخدوش و يا ناقص و يا مخالف حقيقت ماليات وصول نشود دولت حق دارد تا مدت 3 سال كه مبداء آن سنة است كه ماليات آن ميبايستي اخذ شود ماليات خود را بضميمه جرائم مطالبه و وصول نمايد مقررات مواد19 و 20 و 21 در موارد فوق نيز قابل اجراء است.
تبصره 1
(منسوخه 20ˏ12ˏ1314) در مورد مشمولين قسمت الف و ب ماده 12 مقررات قسمت اخير اين ماده فقط در صورتي مجري است كه مؤدي تحصيل جواز نكرده باشد.
تبصره 2
(منسوخه 28ˏ12ˏ1317) تفتيش در دفاتر و اوراق و محاسبات تجارتي و شخصي براي تعيين ماليات ممنوع است مگر اينكه مؤدي خود بخواهد آنرا ارائه بدهد. ماده بيست و چهارم - در موارديكه اشخاص - شركتها - موسسات - تجارتخانهها و بطور كلي مشمولين اين قانون در تاديه ماليات خود و يا مالياتي كه مسئوليت پرداخت آن به عهده آن ها ميباشد تأخير نمايند نسبت بهر ماه تاخير ملزم بپرداخت جريمه خواهند بود معادل 2% ماليات كه در هرحال نميتواند از 5 ريال كمتر باشد. براي تأمين وصول ماليات و جرائم پيشبيني شده در اينقانون دولت مجاز است نظامنامه بر اساس مقررات راجع باجراي اسناد ثبت شده تنظيم نمايد. دولت ميتواند براي تأمين ماليات شركتها و كليه مؤدياني كه در ايران دارائي ثابتي ندارند و يا دارائي ثابت آنها غير مكفي است مطالبه تضمينات كافيه نموده و كليه تدابيريكه براي كرفتن[گرفتن] تأمين و يا بقاي آن لازم است بعمل آورد. ماده بيست وپنجم - در موقع وصول ماليات و جرائم و مخارج وصول مطالبات دولت از عوائد و اموال منقول مديونين و يا ضامن آنها جز در مورد توقف دولت نسبت بسائر طلبكاران حق تقدم خواهد داشت و اين حق پس از انقضاي 3 سال نسبت به مطالبات هر سنه ساقط ميشود