نظریه مشورتی شماره 7/1404/730 مورخ 1405/06/31

در پرونده‌ای که زوج همسر خود را به قتل رسانده است و اولیای دم منحصر به دو فرزند صغیر می‌باشند و ولی قهری (جد پدری) وفق ماده 354 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 اتخاذ تصمیم در خصوص قصاص، گذشت از متهم توام با اخذ دیه و یا عفو وی را به صغار و پس از بلوغ آنان موکول کرده است، دادگاه در این خصوص چه تصمیمی باید اتخاذ کند؟

ریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: اولاً، چنانچه مردی همسر خود را عمداً به قتل برساند و اولیای ‌دم به دو فرزند صغیر منحصر بوده و فاقد جد پدری باشند، مطابق ماده 357 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 قاتل، ولی دم نیست و حق قصاص و دیه ندارد؛ همچنین مطابق ماده 358 قانون یادشده، در این فرض، ولی قهری ولایت ندارد و مستنبط از ماده 356 قانون یادشده، ولی صغار، مقام رهبری است و رئیس قوه قضاییه با استیذان از مقام رهبری و در صورت موافقت ایشان، با تفویض اختیار به دادستان‌های مربوط اقدام می‌کند و بر اساس نظر مقامات یادشده عمل می‌شود. ثانیاً، در فرض سوال که ولی صغار (جد پدری آن‌ها) که خود فاقد حق قصاص است، با استفاده از حق مقرر در ماده 354 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، قصاص یا گذشت از قصاص را به نظر صغار پس از رسیدن آن‌ها به سن بلوغ موکول کرده است، صدور رای تا آن زمان ممکن نیست؛ اما مرجع قضایی مطابق مقررات؛ از جمله با رعایت ماده 242 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، از متهم تامین متناسب اخذ خواهد کرد. ◀