اساسنامه پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي (مصوب جلسه ۷۳۳ مورخ 3 /2 /۱۳۹۲ شوراي عالي انقلاب فرهنگي) مصوب 1392,02,03 با اصلاحات و الحاقات بعدي مصوبه «اساسنامه پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي» كه در جلسه ۷۳۳ مورخ 3 /2 /۱۳۹۲ شوراي عالي انقلاب فرهنگي و بر اساس پيشنهاد مورخ 9 /۱2 /۱۳۹۱ رئيس دفتر مقام معظم رهبري به تصويب رسيده است، به شرح ذيل براي اجرا ابلاغ مي شود:
ماده 1
مقدمه و تعريف در پرتو پيروزي انقلاب شكوهمند اسلامي ايران، بار ديگر دين و معرفت ديني به ويژه تعاليم متعالي اسلامي، به عنوان فكر و فرهنگ مترقي و نجات بخش آدمي، در عرصه ي حيات انسان معاصر ظاهر شد. تجديد حيات تعاليم و حياني و ارزش هاي اسلامي از سويي سبب بيداري و خودباوري ملت هاي مسلمان و احياي روح ستم ستيزي در آنان شد و از ديگر سو باعث نمايان تر شدن سست پايگي مسلك ها و مكاتب بشري و نظام هاي مبتني بر آنها گشت. بايستگي تحقيقات دقيق و منسجم، نظريه پروري و نوآوري پيرامون زيرساخت هاي انديشه ي ديني و نـظامات اجتـماعي مبتني بر آن و ضرورت پرداخت علمي و روزآمد به حوادث واقعه ي فكري، به فراخور شرايط كنوني و درخور اين رستخيز عظيم و نيز لزوم آسيب شناسي در حوزه ي فرهنگ ملي و باورداشت هاي رايج ديني، به منظور زدودن پيرايه هاي موهوم و موهون از ساحت قدسي دين و تبيين و عرضه ي صحيح و دفاع معقول از انديشه ي ديني و صيانت از هويت فرهنگي و سلامت فكري اقشار تحصيل كرده و نسل جوان كشور، تأسيس نهاد علمي پژوهشي و آموزشي، دانشگاهي و حوزوي ممحض و كارآمدي را فرض مي نمود. بر اين اساس پژوهشگاه فرهنگ و انديشه ي اسلامي به عنوان يك نهاد علمي ـ فكري كه در مواد بعدي اين اساسنامه به اختصار «پژوهشگاه» ناميده مي شود، حسب الامر و بر اساس نظر رهبر فرهيخته ي انقلاب اسلامي آيت الله العظمي خامنه اي (مدظله العالي) و با تلاش هاي فراوان حجت الاسلام و المسلمين علي اكبر رشاد در سال ۱۳۷۳ تأسيس شده است.
ماده 2
ماهيت حقوقي پژوهشگاه داراي شخصيت حقوقي مستقل و در حكم نهاد عمومي غيردولتي و غيرانتفاعي بوده و طبق مفاد اين اساسنامه و ساير ضوابط و مصوبات مربوط فعاليت مي كند.
ماده 3
مدت فعاليت مدت فعاليت پژوهشگاه از تاريخ تأسيس، نامحدود است.
ماده 4
اقامتگاه محل و اقامتگاه اصلي سازمان مركزي پژوهشگاه، شهر تهران مي باشد.
تبصره
تغيير محل سازمان مركزي با پيشنهاد رئيس پژوهشگاه و تصويب هيأت امنا و تأييد مراجع ذي ربط، امكان پذير خواهد بود.
ماده 5
اهداف پژوهشگاه 1 ـ نظريه پردازي و نوآوري علمي در جهت توسعه و تعميق معرفت ديني و نيز بسط مطالعات راهبردي و كاربردي گره گشا در قلمرو حكمت و انديشه ديني، فرهنگ، معارف و علوم انساني اسلامي 2 ـ تعميق و تحكيم بنيادهاي معرفتي گفتمان فكري انقلاب اسلامي و رفع نيازمندي هاي نظري جمهوري اسلامي در زمينه ي نظامات اجتماعي و رفتاري اسلام و ارائه ي الگوي اسلامي ـ ايراني پيشرفت 3 ـ بازشناسي، نقادي، بازپيرايي مواريث معرفتي بازمانده از سلف صالح در حوزه ي دين پژوهي، فرهنگ و انديشه ي ديني و نظامات اسلامي 4 ـ مطالعه ي مقايسه اي (تطبيقي) و نقد فعال، مبتكرانه و روشمند مكاتب و نظريه هاي معارض و رقيب در قلمرو حكمت و انديشه ي ديني، فرهنگ و علوم انساني اسلامي ۵ ـ دفاع علمي از حكمت و معرفت ديني و فرهنگ و انديشه ي اسلامي ۶ ـ بازآرايي و ارائه ي شايسته و اثربخش مباني و معارف و حياني و تعاليم اهل بيت (ع)، ناظر به نظرها و نيازهاي نو پديد 7 ـ تربيت صاحب نظران متعهد و متمحض، كارآ و زمان آگاه در زمينه هاي مذكور در بندهاي فوق.
ماده ۶
وظايف و فعاليت هاي پژوهشگاه 1 ـ تحقيق، تصنيف، تأليف، تدوين و ترجمه در زمينه هاي مندرج در اهداف 2 ـ توليد و انتشار دانشنامه، فرهنگنامه، كتب و مجلات علمي و نشريات فرهنگي و ديگـر فرآورده هـاي مورد نياز مـخاطبان پژوهشگاه به صورت چاپي، ديجيتالي و چند رسانه اي و توزيع آنها در داخل و خارج كشور، با بهره گيري از انواع امكانات و روش هاي مناسب 3 ـ مشاركت و مساعدت با نهادها و مؤسسات علمي و فرهنگي در داخل و خارج و دستگاه هاي اجرايي كشور، درجهت هم افزايي يا تأمين نيازهاي آنها، در زمينه هاي مندرج در اهداف 4 ـ فعاليت در فضاي مجازي و راه اندازي مؤسسات، سايت ها و سامانه هاي محتوايي و اطلاع رساني مورد نياز ۵ ـ مطالعه، پژوهش و فعاليت هاي علمي ـ فرهنگي در راستاي اعتلاي عقيدتي، اخلاقي، علمي و فرهنگي طبقات نخبه و نسل جوان 6 ـ تشكيل دوره هاي آموزش عالي و برگزاري رشته هاي تخصصي در مقاطع تحصيلات تكميلي و دكتري، طبق مقررات مربوط و با مجوز مراجع ذي صلاح از جمله شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وزارت علوم، تحقيقات و فناوري، شوراي عالي و مركز مديريت حوزه هاي علميه كشور ۷ ـ برنامه ريزي و برگزاري همايش ها، جشنواره ها، هم انديشي ها، نشست هاي علمي و فكري، كرسي هاي نظريه پردازي، نوآوري، نقد، مناظره و آزادانديشي و اعطاي جوايز و نشان هاي علمي ـ فرهنگي در سطوح ملي، منطقه اي و جهاني ۸ ـ ايجاد ارتباط و همكاري با سازمان ها،تشكل ها و شخصيت هاي علمي، فرهنگي و عضويت در مجامع و انجمن هاي معتبر ملي، منطقه اي و بين المللي 9 ـ فراهم آوردن امكانات و فناوري هاي مورد نياز و مناسب اهداف و فعاليت هاي پژوهشگاه ۱0 ـ تأسيس مؤسسات و مراكز وابسته و تابعه ي لازم، در جهت تحقق اهداف و فعاليت هاي پژوهشگاه
ماده 7
اركان پژوهشگاه
الف
هيأت امنا
ب
رئيس پژوهشگاه
ج
شوراي پژوهشگاه
ماده 8
تركيب هيأت امنا
1
مؤسس پژوهشگاه: حجت الاسلام و المسلمين علي اكبر رشاد (رئيس)
2
رئيس پژوهشگاه (دبير)
3
نماينده وزير علوم، تحقيقات و فناوري
4
يك نفر از شخـصيت هاي علمي ـ فكري حوزوي به انتخاب شوراي عالي حوزه هاي علميه
۵
سه تا پنج تن از شخصيت هاي علمي ـ فرهنگي كه نقش مؤثري در توسعه و پيشرفت پژوهشگاه داشته باشند.
تبصره 1
اعضاي حقيقي با پيشنهاد مؤسس پژوهشگاه و تنفيذ مقام معظم رهبري براي مدت چهار سال منصوب مي شوند و انتصاب مجدد آنان بلامانع مي باشد.
تبصره 2
نحوه جايگزيني اعضاي حقيقي به هرعلت اعم از فوت، استعفا، عزل و ...، مطابق رويه تبصره فوق خواهد بود.
ماده 9
وظايف و اختيارات هيأت امنا 1 ـ تدوين و تصويب آئين نامه داخلي هيأت امنا 2 ـ تصويب نهايي راهبردها، سياست ها و حوزه هاي فعاليت پژوهشگاه بنا به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه 3 ـ بررسي هرگونه اصلاح و تغيير در اساسنامه پژوهشگاه و پيشنهاد آن به شوراي عالي انقلاب فرهنگي براي تصويب نهايي. 4 ـ تصويب نهايي تشكيلات، ايجاد يا تعطيل شعب، معاونت ها و پژوهشكده هاي مورد نياز و تأسيس مؤسسات و مراكز وابسته، بنا به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه ۵ ـ تصويب نهايي برنامه هاي سالانه و پنج ساله پژوهشگاه، بنا به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه ۶ ـ تصويب نهايي بودجه تفصيلي برنامه اي، جاري و سرمايه اي پژوهشگاه، بنا به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه ۷ ـ تصويب نهايي آيين نامه مالي، معاملاتي، اداري و استخدامي پژوهشگاه در چارچوب ضوابط و مقررات مربوط، بنا به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه ۸ ـ تصويب نهايي صورت هاي مالي پژوهشگاه و مؤسسات تابعه
تبصره 1
هيأت امنا مي تواند بر حسب صلاحديد و به منظور تسهيل در فرايند و تسريع در روند امور، برخي از اختيارات خود را به شوراي پژوهشگاه يا شوراي معين خود، تفويض نمايد.
تبصره 2
جلسات هيأت امنا حداقل هر چهار ماه يكبار و با پيشنهاد رئيس و يا دبير هيأت امنا و درصورت لزوم با پيشنهاد حداقل سه نفر از اعضا و تأييد رئيس هيأت امنا تشكيل مي شود.
تبصره 3
جلسات هيأت امنا با حضور حداقل دو سوم اعضا رسميت مي يابد و مصوبات آن با رأي اكثريت اعضاي حاضر در جلسه معتبر مي باشد.
ماده ۱0
رئيس پژوهشگاه رئيس پژوهشگاه بنا به پيشنهاد هيأت امنا و تأييد شوراي عالي انقلاب فرهنگي و با حكم رئيس هيأت امناء به مدت سه سال منصوب و به عنوان بالاترين مقام اجرايي پژوهشگاه قلمداد مي شود. انتصاب مجدد وي بلامانع است.
ماده ۱1
وظايف و اختيارات رئيس پژوهشگاه 1 ـ هدايت و اداره امور علمي، فرهنگي و حقوقي ـ اجرايي پژوهشگاه و نظارت بر حسن اجراي برنامه هاي مصوب و رفتار و فعاليت هاي مديران و اعضاي علمي و اجرايي، در چارچوب اساسنامه، ضوابط و مقررات مربوط 2 ـ پيگيري تدابير و رهنمودهاي مقام معظم رهبري (مدظله العالي) در حوزه وظايف پژوهشگاه و تأمين انطباق برنامه ها و فعاليت ها با تدابير و رهنمودهاي معظم له 3 ـ تهيه و پيشنهاد راهبردها، سياست ها و حوزه هاي فعاليت پژوهشگاه به هيأت امنا جهت تصويب 4 ـ تهيه و پيشنهاد تشكيلات، ايجاد يا تعطيل شعب، معاونت ها و پژوهشكده هاي مورد نياز و تأسيس مؤسسات و مراكز وابسته به هيأت امنا براي تصويب ۵ ـ تنظيم و پيشنهاد برنامه هاي سالانه و پنج ساله به هيأت امنا براي تصويب ۶ ـ تهيه و پيشنهاد بودجه تفصيلي برنامه اي، جاري و سرمايه اي پژوهشگاه به هيأت امنا براي تصويب 7 ـ تهيه و پيشنهاد آيين نامه هاي مالي، معاملاتي، اداري و استخدامي پژوهشگاه به هيأت امنا جهت تصويب ۸ ـ تهيه و ارائه صورت هاي مالي پژوهشگاه و مؤسسات تابعه به هيأت امنا براي تصويب 9 ـ امضاي قراردادها و اسناد مالي و اداري در چارچوب ضوابط و مقررات مصوب ۱0 ـ تعيين و صدور احكام رؤساي پژوهشكده ها، معاونان و مديران پژوهشگاه، رؤسا و مديران عامل مؤسسات وابسته براساس تشكيلات مصوب ۱1 ـ تهيه و تقديم گزارش عملكرد سالانه پژوهشگاه به هيأت امنا و دفتر مقام معظم رهبري و ساير مراجع ذي صلاح ۱2 ـ ارائه پيشنهاد براي انجام اصلاحات و تغييرات ضروري در اساسنامه ۱3 ـ حفظ و استيفاي كليه حقوق پژوهشگاه از اشخاص حقيقي و حقوقي و اقامه هر نوع دعوي و صلح و سازش نزد مراجع ذي صلاح
تبصره
رئيس پژوهشگاه مي تواند حسب ضرورت، بخشي از وظايف خود را به معاونان پژوهشگاه يا شخص معتمد ديگري محول نمايد.
ماده ۱2
تركيب اعضاي شوراي پژوهشگاه
1
مؤسس پژوهشگاه (رئيس شورا)
2
رئيس پژوهشگاه
3
معاونين پژوهشگاه
4
رؤساي پژوهشكده ها
۵
رؤسا و مديران عامل مؤسسات وابسته
تبصره
رئيس شورا مي تواند حسب صلاحديد شخص يا اشخاص حقيقي و حقوقي ذي صلاح را به عضويت شوراي پژوهشگاه منصوب نمايد.
ماده ۱3
وظايف و اختيارات شوراي پژوهشگاه 1 ـ بررسي و تصويب نهايي خطوط مشي علمي ـ فكري و اولويت هاي فعاليت هاي پژوهشگاه و مؤسسات وابسته 2 ـ بررسي و تصويب برنامه هاي سالانه، پنج ساله و بلندمدت پژوهشگاه پيش از ارائه به هيأت امنا جهت تصويب نهايي 3 ـ بررسي و تصويب نهايي طرح هاي علمي فرهنگي پژوهشگاه و مؤسسات وابسته در چارچوب برنامه هاي مصوب هيأت امنا 4 ـ بررسي و تصويب نهايي نظام نامه ها، فرآيندها و شيوه نامه هاي مورد نياز كليه ي فعاليت هاي پژوهشگاه و مؤسسات وابسته، در چارچوب آيين نامه هاي مصوب ۵ ـ نظارت كلان بر حسن اجراي نظام نامه ها، فرآيندها، برنامه ها و ساير مصوبات ابلاغي و تفويضي در زمينه كليه فعاليت هاي پژوهشگاه و مؤسسات وابسته ۶ ـ بررسي عملكرد سالانه معاونت ها، پژوهشكده ها و مؤسسات وابسته، آسيب شناسي و اتخاذ تدابير لازم درجهت اصلاح و ارتقاء
تبصره
جلسات شوراي پژوهشگاه با حضور حداقل نصف به علاوه يك اعضا رسميت مي يابد و تصميمات آن با رأي اكثريت اعضاي حاضر در جلسه معتبر مي باشد.
ماده ۱4
امور اجرايي و مالي الف ) اداره امور اجرايي پژوهشگاه اعم از مالي و معاملاتي و اداري و استخدامي به موجب آيين نامه و مقرراتي است كه به پيشنهاد رئيس پژوهشگاه، به تصويب هيأت امنا مي رسد. ب ) منابع مالي پژوهشگاه به شرح زير است:
1
كمك از بودجه عمومي كشور
2
كمكهاي مالي دولت
۳
كمك ساير مراكز و دستگاه ها
4
هدايا و كمك هاي مردمي و اشخاص حقيقي و حقوقي
۵
درآمدهاي ناشي از فروش محصولات و فرآورده ها و ساير فعاليت هاي پژوهشگاه طبق مفاد اساسنامه ج ) سال مالي پژوهشگاه از اول فروردين ماه هر سال آغاز و آخر اسفند ماه همان سال پايان مي يابد.
تبصره
گزارش مالي سالانه پژوهشگاه و مؤسسات وابسته، مربوط به هر سال مالي تا پايان مرداد ماه سال بعد تنظيم و پس از طي فرايند موضوع ماده 15 توسط هيأت امنا، بررسي و تصويب خواهد شد.
ماده ۱5
حسابرسي و كنترل برنامه اي و بودجه اي پژوهشگاه به عهده معاونت نظارت و حسابرسي دفتر مقام معظم رهبري خواهد بود كه در چارچوب وظايف و اختيارات ابلاغي از سوي دفتر معظم له، نظارت جامع را اعمال خواهد كرد.
ماده ۱6
علاوه بر موارد مندرج در اين اساسنامه، پژوهشگاه تابع كليه ي قوانين، مقررات و ضوابط مربوط مي باشد.
ماده ۱7
اعضاي هيأت علمي پژوهشگاه از نظر احراز شرايط علمي (ترفيع پايه و ارتقاء مرتبه) تابع كليه ضوابط و مقررات ناظر بر اعضاي هيأت علمي دانشگاه ها و مؤسسات آموزشي و پژوهشي كشور مي باشند.
ماده ۱8
انحلال پژوهشگاه صرفاً با نظر يا تأييد مقام معظم رهبري (مدظله العالي) امكان پذير مي باشد.
ماده ۱9
در صورت انحلال، هيأت تصفيه اي مركب از نماينده دفتر مقام معظم رهبري، نماينده شوراي عالي انقلاب فرهنگي، نماينده حقوقي هيأت امناء و رئيس پژوهشگاه يا نماينده وي، تشكيل و با رعايت مقررات قانوني، امر تصفيه را انجام خواهد داد.
ماده 20
پژوهشگاه موظف است تحت نظارت هيأت تصفيه:
1
كليه تعهدات خود را در برابر اشخاص حقيقي و حقوقي انجام دهد.
2
كليه امتيازات و اموالي را كه از منابع عمومي و دولتي و بانك ها و شهرداري ها و غيره در اختيار آن قرار گرفته است در صورت اماني بودن مسترد نمايد و در غير اين صورت در اختيار ولي فقيه قرار دهد.
تبصره
هيأت تصفيه موظف است درمورد بند 2 فوق، صورت مجلسي كه به امضاي كليه ي اعضاي هيأت امنا مي رسد، تنظيم و يك نسخه از آن را به دفتر مقام معظم رهبري، دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي و وزارت علوم، تحقيقات و فناوري تسليم نمايد.
ماده ۲1
هرگونه تغيير در مفاد اين اساسنامه مطابق دو روش ذيل امكان پذير است:
1
با پيشنهاد رئيس پژوهشگاه و تصويب هيأت امنا و تأييد نهايي شوراي عالي انقلاب فرهنگي
2
با پيشنهاد و تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي
ماده 22
اين اساسنامه مشتمل بر ۲۲ ماده و ۱۱ تبصره در جلسه ۷۳۳ مورخ 3 /2 /۱۳۹۲ به تصـويب شـوراي عالي انقـلاب فرهـنگي رسيد و از تـاريخ تصـويب، لازم الاجرا مي باشد. رييس جمهور و رييس شوراي عالي انقلاب فرهنگي ـ محمود احمدي نژاد