طرفهاي متعاهد به منظور تسهيل در آمد و شد روان وسايل نقليه موتوري در مسيرهاي بين المللي درون قلمرو خود مي توانند بر روي ديگر مشخصات فني جاده ها از طريق شوراي هماهنگي حمل و نقل ترانزيت (TTCC) موافقت كنند. ضميمه شماره 3 حداقل مشخصات فني حمل و نقل ريلي كه درحمل ونقل ترانزيت مورد استفاده قرار مي گيرد : مشخصات فني حمل و نقل ريلي كه در ذيل به آن اشاره شده، براساس موافقتنامه جنبه هاي سازمان خدمات حمل و نقل تركيبي منعقده ميان اروپا و آسيا در سال 1997 ميلادي و براساس چارچوب سازمان همكاري بين راه آهن ها (OSJD)، مي باشد و با موافقتنامه اروپايي در زمينه خطوط مهم حمل و نقل تركيبي بين المللي و تأسيسات مربوط به آن (AGTC) منعقده در اول فوريه سال 1991 ميلادي برابر با دوازدهم بهمن 1370هجري شمسي، مطابقت دارد(88/ECE/TRANS) مشخصات فني خطوط ريلي كه براي ترانزيت و حمل و نقل (چند وجهي ) تركيبي حائز اهميت مي باشد : اهميت پارامترهاي خطوط ريلي براي ترانزيت و حمل و نقل (چند وجهي ) تركيبي در جدول شماره(1) به شرح ذيل نمايش داده شده است . در ستون(الف ) جدول، مقادير هدف به نمايش درآمده است كه بايد به عنوان اهداف عمده اي در نظر گرفته شود كه مطابق با طرحهاي توسعه راه آهن ملي مي توان به آنها دست يافت . مقادير ديگر به عنوان استثناء در نظر گرفته خواهدشد. خطوط راه آهن به دو دسته اصلي طبقه بندي گرديده است :
الف
خطوط موجود كه در صورت نياز مي تواند مدرنيزه شود در صورتي كه مدرنيزه كردن و يا اصلاح خطوط، مشكل و يا غيرممكن باشد، شرايط و نيازهاي آسانتري براي اين خطوط در نظر گرفته خواهد شد.
ب
احداث خطوط جديد پارامترهايي كه در جدول شماره (1) نمايش داده شده است را نيز در صورت مناسب بودن مي توان براي خدمات فري كه به عنوان جزء لاينفك شبكه راه آهن محسوب مي گردد، به كار گرفت .
1
كشتي قطار بر Ferry جدول 1 - پارامترهاي خطوط ريلي كه براي ترانزيت و حمل و نقل تركيبي داراي اهميت مي باشد طبقه بندي خطوط ريلي ⁞ الف ⁞ ب عوامل ⁞ خطوط موجود ⁞ خطوط جديد در حال حاضر ⁞ مقادير هدف 1 ⁞ عرض خط ⁞ 1435mm1520 mm1676 mm ⁞ ⁞ 1435mm(2)1520 mm(2)1676 mm 2 ⁞ تعداد خطوط ⁞ 2-1 ⁞ 2-1 ⁞ 2-1 3 ⁞ گاباري خط(استاتيك) ⁞ طبقه ضميمه 5SMGS ⁞ SJD/UIC(4)GB ⁞ UIC(5)OSJD 4 ⁞ حداقل فاصله ما بين مراكز خطوط (1) ⁞ 4-4/8 m ⁞ 4/5-4/m ⁞ 4/5-4/8 m 5 ⁞ حداقل سرعت اسمي ⁞ 40-90 km/h ⁞ Km/h(6)9-120 ⁞ 120 km/h(7)8 6 ⁞ بار محوري مجاز با توجه به سرعت<100 km/h>100 km/h ⁞ 17/27-22/5 t20 t ⁞ 22/5 t20 t ⁞ 22/5 t22/5 t 7 ⁞ حداكثر شيب (9) ⁞ مشخص نشده ⁞ مشخص نشده ⁞ 12/5 m/mm 8 ⁞ حداقل طول خطوط كناري مناسب در ايستگاهها ⁞ 385-850 m ⁞ 750-850 m ⁞ 750-850 m
2
پيشنهادي
3
پيشنهادي
4
UIC (اتحاديه بين المللي راه آهنها)
5
UIC (اتحاديه بين المللي راه آهنها)
6
حداقل استاندارد براي قطارهاي حمل و نقل تركيبي
7
حداقل استاندارد براي قطارهاي حمل و نقل تركيبي
8
خطوط ريلي داراي محدوديتي مي باشند كه با گاباري خط و ضميمه5 متفاوت است كه بايد ادارات راه آهن طرفهاي متعاهد ديگر از آن مطلع گردند.
9
ادارات خطوط آهن حدود سرعت موقت مسطحهاي مختلف غير از سرعت مذكور در شماره (5) جدول را تعيين مي كند كه بايد ادارات خطوط آهن طرفهاي متعاهد ديگر را از آن آگاه نمايد. توضيحات مربوط به بعضي از پارامترهاي موجود در جدول فوق 1 - تعداد خطوط : خطوط ترانزيت و خطوط حمل و نقل تركيبي بايد ظرفيت مناسب را فراهم آورده و قابليت تطابق دقيق با جدول زمان بندي حركت قطارها را داشته باشد. عموماً، اين امكان وجود دارد تا هر دو نياز را فقط در مورد مسيري حداقل دوطرفه برآورده نمود. با اين وجود، در صورتي كه پارامترهاي ديگر موافقتنامه رعايت شود، استفاده از مسيرهاي تك خطه نيز مجاز مي باشد. 2 - گاباري خطوط : حداقل گاباري خط براي ترانزيت و خطوط حمل و نقل تركيبي در نمودار (1) نمايش داده شده است . از آنجايي كه به كارگيري گاباري عريض در خطوط جديد معمولاً نياز به سرمايه گذاري كلان ندارد لذا اتحاديه بين المللي راه آهن (UIC) براي خطوط جديد گاباري (GS) انتخاب گرديده است . براي نمونه گاباري GC اتحاديه بين المللي راه آهن ها امكانات ذيل را فراهم مي آورد:
الف
حمل و نقل كالا به وسيله وسايط نقليه جاده اي و ناوگان جاده اي ازجمله (كاميون با تريلر، وسايط نقليه منفصل شونده ، تراكتور و نيمه كشنده ها) كه با گاباري جاده اي اروپا (با ارتفاع m4 و پهناي m5/2) و واگنهاي ويژه با ارتفاع بار حداكثر Cm60 بالاي سطح ريل مطابقت داشته باشد.
ب
حمل و نقل نيمه تريلرهاي جاده اي معمولي با ارتفاع m4 و پهناي m5/2 بر روي واگنهاي با بوژيهاي نرمان را امكان پذير مي سازد.
پ
حمل و نقل كانتينرهاي ISO با ارتفاع m9/2 و پهناي m44/2 را روي واگنهاي مسطح معمولي ميسر مي سازد.
ت
حمل و نقل مخزن غيرثابت ( SWAP) با پهناي m5/2 را روي واگنهاي معمولي مسطح ميسر مي سازد.
ث
حمل و نقل كانتينرها/ و مخزنهاي غيرثابت با ارتفاع m9/2 و پهناي m5/2 را روي واگنهاي مسطح امكان پذير مي سازد. خطوط موجود در مناطق كوهستاني داراي تونلهاي زيادي است كه با گاباري خط و يا گاباريهايي با ارتفاع نسبتاً بيشتر در مركز خط مطابقت دارد. افزايش اين امر جهت مطابقت با گاباري GC اتحاديه راه آهن ها UIC تقريباً در تمام موارد و از نقطه نظر اقتصادي و مالي امري غيرممكن مي باشد. گاباري GB اتحاديه بين المللي راه آهن ها براي اين خطوط انتخاب شده كه امكانات ذيل را فراهم ميآورد:
الف
حمل و نقل كانتينرهاي ISO با پهناي m44/2 و ارتفاع m9/2 را روي واگنهاي مسطح كانتينري با ارتفاع بار m18/1 بالاي سطح ريل را ممكن مي سازد.
ب
حمل و نقل واگنهاي مخزن غيرثابت با پهناي m5/2 و ارتفاع m6/2 را روي واگنهاي مسطح معمولي (ارتفاع بارگيري m246/1) فراهم مي سازد.
پ
حمل و نقل نيمه تريلرها روي واگنهاي انتهايي را ميسر مي سازد.
ت
حمل و نقل كانتينرها/ و مخزنهاي غيرثابت با ارتفاع m9/2 و پهناي m6/2 را روي واگنهاي مخصوص LOW- Loader امكان پذير مي سازد. اكثر خطوط ترانزيت و حمل و نقل تركيبي موجود، حداقل ، گاباري B اتحاديه بين المللي راه آهن ها (UIC) را ارائه مي دهند. در موارد ديگر، ارتقاء كيفي آن استاندارد، معمولاً نياز به سرمايه گذاري عظيم ندارد. 3 - حداقل سرعت اسمي : حداقل سرعت اسمي براساس مشخصات هندسي خط (شعاع قوسها)، تجهيزات ايمني و ضرايب سيستم ترمز وسايط نقليه مشخص مي گردد. 4 - بارمحوري مجاز: بار محوري مجاز آن است كه خطوط ترانزيت و حمل و نقل تركيبي بايد قابليت تحمل آن را دارا باشد. خطوط ترانزيت و حمل و نقل تركيبي بايد قابليت تحمل آمد و شد جديدترين وسايل نقليه در زمان حال و آينده را خصوصاً در زمينه هاي ذيل داشته باشد: واگن با بار محوري t20 كه قابل قياس با طبقه C اتحاديه بين المللي راه آهن ها (UIC) مي باشد. به دنبال تصميمات اتحاديه بين المللي راه آهن ها (UIC) يك واگن با بار محوري t5/22 بايد با سرعت تا 100 كيلومتر در ساعت مطابقت داشته باشد. بار محوري محدود 20 تن ، آنهايي هستند كه براساس مقررات UIC تنظيم گرديده اند. بر طبق مقررات UIC بار محوري مذكور براي چرخهاي با شعاع كمتر از mm840 قابل اعمال مي باشد. نمودار 1 گاباري خط GA و GB و GC كه در جزوه شماره OR506 UIC اشاره شده است . مشخصات عملياتي و حداقل استانداردهاي تأسيسات زيربنايي جهت خدمات حمل و نقل الف - امكانات لازم براي ترانزيت و خدمات حمل و نقل تركيبي
1
به منظور تضمين جريان حمل و نقل مؤثر و سريع كه لازمه روشهاي جديد توليد و توزيع كالا مي باشد خدمات ترانزيت و خدمات حمل و نقل تركيبي بايد نيازهاي ذيل را به طور ويژه تأمين نمايند: 1-1 - زمان ورود/ خروج به خط براساس نيازهاي مشتري (به ويژه زمان ديرهنگام بسته شدن جهت بارگيري و تحويل زود هنگام كالا) جهت تضمين ارائه خدمات منظم . 1-2 - حمل و نقل درب به درب، موقع شناسي، زمان مطمئن براي حمل و نقل . 1-3- ارائه اطلاعات قابل اعتماد و به موقع درخصوص روشهاي حمل و نقل، ارائه اسناد به روشي ساده، ريسك پايين وارد شدن آسيب به كالا. 1-4 - توانايي حمل انواع كانتينرهاي استاندارد و وسايل بارگيري ديگر كه در جاده هاي بين المللي ميان اروپا و آسيا قابل حمل مي باشد. دراين ارتباط گزارش را بايد براساس پيشرفتهاي پيش بيني شده در مورد اوزان و ابعاد وسايل بارگيري تهيه نمود.
2
اين شرايط بايد ازطريق مراحل ذيل تأمين شود: 2-1 - سرعت بالاي حمل و نقل از مبدأ حركت به مقصد شامل تمام توقف ها حدوداً مشابه باشد يا بيشتر از زمان حمل و نقل مبدأ تا مقصد از طريق جاده نباشد. 2-2 - استفاده از سرعتهاي غيركاري گيرنده كالا (مثلاً حمل در شب ) به طوري كه كالا را بتوان در صبح كه مطلوب مشتري است، به او تحويل داد. 2-3 - دسترسي به تجهيزات مناسب به اندازه كافي و ظرفيت زير ساخت . 2-4- استفاده از قطارهاي باري مستقيم درصورت امكان . 2-5 - انجام اقدامات سازماني جهت بهبود ارائه خدمات حمل و نقلي با استفاده از سيستمهاي مخابراتي جديد.
3
به منظور برآوردن نيازهاي فوق، قطارها و زير ساخت بايد كارآيي مناسب را داشته باشند، بدين مفهوم كه مي بايست با حداقل استانداردهاي معين كه توسط كليه مقامات مرتبط با حمل و نقل مشخصي رعايت مي شود، مطابقت داشته باشد. ب - پارامترهاي عملياتي قطارها
4
قطارهايي كه جهت ترانزيت و حمل و نقل تركيبي مورد استفاده قرار مي گيرد، بايد حداقل استانداردي كه در جدول (2) نمايش داده شده است را دارا باشد. جدول 2 - مقادير حداقل پارامترها در حال حاضر در آينده هدف سرعت 60-90 km/h 90-100-100-120 km/h طول قطار 356-850 m 750-850 m وزن قطار 600-3200 t 1500-3200 t بار محوري 20 t 20-22/5 t اگر قطارهاي مستقيم را نتوان به كار برد، درصورت امكان ، قطارها بايد شامل فقط تعداد محدودي از گروههاي واگني باشند كه واگنها در هر گروه مقصدي يكسان داشته باشند. به علاوه تعداد ايستگاههاي توقف براي قطارهاي مستقيم كه شامل نقاط مرزي هم مي شود، بايد به حداقل ممكن برسد.
5
وسايط نقليه ريلي بايد تمام استانداردهاي فوق مربوط به سرعت و بار محوري را رعايت كرده و قابليت حمل تمام واحدهاي بار را با توجه به اوزان و ابعاد داشته باشد.
6
قطارهاي ترانزيت و حمل و نقل تركيبي بايد داراي بيشترين اولويت باشند. برنامه زماني آنها بايد طوري تنظيم گردد كه تمام نيازهاي مشتري را از جهت ارائه خدمات حمل و نقلي منظم و مطمئن برآورده سازد. پ - حداقل استانداردها براي خطوط ريلي
7
خطوط ريلي كه براي ترانزيت و حمل و نقل تركيبي استفاده مي شود، بايد ظرفيت مناسب جهت جلوگيري از زمان انتظار براي قطارهاي مشابه را داشته باشد.
8
به منظور بهبود خطوط ريلي كه جهت استفاده در امر ترانزيت و حمل و نقل تركيبي طراحي گرديده است پارامترهاي زيرساخت كه توسط سازمان OSJD و اتحاديه بين المللي راه آهن ها (UIC) پيشنهاد گرديده، بايد قابل اجرا باشند. ت - حداقل استانداردها براي پايانه ها
9
به منظور حمل و نقل مناسب محمولات در پايانه ها، شرايط ذيل مي بايد فراهم شود: 9-1- مدت زمان از آخرين زمان پذيرش كالا تا خروج واگنها و از زمان ورود واگنها تا دسترسي به آنها جهت تخليه نبايد بيشتر از يك ساعت باشد. 9-2- زمان انتظار براي تحويل كالا به وسيله وسايل نقليه جاده اي و يا بارگيري كالا در پايانهها نبايد بيشتر از شصت دقيقه باشد. 9-3- مكان پايانه ها بايد به گونه اي انتخاب شده باشد كه : - امكانات دسترسي سريع و آسان به پايانه ها هم از طرف ارسال كننده و هم از طرف دريافت كننده كالا وجود داشته باشد. - در داخل شبكه ريلي، پايانه ها بايد به طور مناسب به خطوط ريلي مسافت طولاني متصل بوده و براي حمل بار توسط واگنهاي باري امكان دسترسي به قطارهاي سريع حمل كالا به صورت تركيبي وجود داشته باشد.
10
حداقل استاندارد براي ايستگاههاي مياني كه در ذيل نشان داده شده است را مي بايد براي پايانه ها نيز مورد استفاده قرار داد. ث - حداقل استانداردها براي ايستگاههاي مياني
11
توقف هايي كه به وسيله قطارهاي حمل و نقل تركيبي به دلايل فني و يا عملياتي اتفاق مي افتد بايد براي انجام وظايفي (از قبيل كنترل هاي مرزي ، تعويض لكوموتيو) نيز صورت گيرد كه در غير اين صورت منجر به توقف هاي اضافي خواهد شد. زيرساخت چنين ايستگاههاي مياني بايد با نيازمنديهاي ذيل مطابقت داشته باشد:
الف
ظرفيت انواع مختلف خطوط (خطوط ورودي و خروجي ، خطوط مانوري قطار، خطوط ويژه ، خطوط تقويت كننده و خطوط با عرض متغير قابل تعويض ) بايد طوري باشد كه توقف هاي ضروري را به حداقل ممكن خود برساند.
ب
خطوط فوق الذكر بايد داراي گاباريهايي باشند كه با گاباريهاي خطوط ريلي مورد استفاده مطابقت كنند (گاباري UICB يا گاباري UICC).
پ
طول خطوط بايد به اندازه اي باشد كه تمامي قطارهاي حمل و نقل تركيبي بر روي آن قرار گيرد.
ت
در صورتي كه كشش برقي مورد استفاده قرار گيرد، اين خطوط بايد به وسيله لكوموتيوهاي الكتريكي قابل دسترسي باشند (در ايستگاههاي مرزي ، به وسيله لكوموتيوهاي برقي در خطوط ريلي ارتباطي مربوطه ).
ث
ظرفيت انتقال بار، تعويض واگنها، تغيير عرض خط و كنترل مرزي بايد به گونه اي باشد كه توقف هاي ضروري به حداقل ممكن برسد. 11-1 - در ايستگاهها توقف جهت تعويض واگن ها، نبايد بيشتر از 180 دقيقه باشد. اين كار از طريق سازماندهي مناسب قطارهايي (كه مي بايد طولاني ترين مسافت ممكن را در نقاط مرزي طي كنند) و ايجاد زيربناي مناسب در ايستگاههاي تعويض واگن ، حاصل مي گردد. 11-2 - در نقاط مرزي ، تا حد ممكن نبايد هيچ توقفي توسط قطارهاي حمل و نقل تركيبي صورت بگيرد. اگر توقف غيرقابل اجتناب باشد، بايد به حداقل ممكن خود برسد (كمتر از 180 دقيقه ). اين اهداف با رعايت موارد ذيل حاصل مي گردد :
الف
تأكيد بر انجام اموري كه معمولاً در نقاط مرزي مي بايد صورت پذيرد و در غير اين صورت در نقاط داخلي كه قطارها به دلايل فني، بازرگاني و اداري مجبور به توقف هستند، صورت خواهد پذيرفت .
ب
در مجموع يك بار توقف ، در ايستگاههاي مشترك مرزي . 11-3- در ايستگاههاي تعويض گاباري خطوط و انتقال كالا، به منظور برآوردن نيازهاي آتي ، توسعه فناوريهاي مربوط به صرفه جويي وقت و كاهش هزينه ها ضروري به نظر مي رسد. توقف در چنين ايستگاههايي مي بايد در حد امكان كوتاه باشد. روشهاي قابل دسترسي جهت تعويض گاباري و يا انتقال كالا بايد به حدي باشد كه باعث شود تا توقف هاي كوتاه مدت قطعاً صورت گيرد. استانداردهاي به كار گرفته براي انتقال واحدهاي بارگيري به واگنها با گاباري متفاوت بايد همان استانداردهايي باشند كه در پايانه ها جهت انتقال كالا به كار گرفته مي شود. 11-4 - در بنادر/ اتصالات فري، توقفها جهت حمل كالا در حمل و نقل تركيبي و ترانزيت بايد تا حد ممكن كوتاه باشد (درصورت ممكن نبايد بيشتر از يك ساعت باشد). اين امر از طريق فراهم آمدن زيربناي مناسب در ايستگاههاي بندر فري و بنادر فري مناسب (به بند 12 رجوع شود) و از طريق انجام اقدامات ذيل، امكان پذير است :
الف
بكارگيري معيارهاي كنترل مرزي مورد نياز كه دربند(2-11) به آن اشاره گرديد.
ب
هماهنگي برنامه حركت كشتي قطار بر و راه آهن و تهيه و تدارك اطلاعات پيشرفته جهت تسريع در بارگيري كشتي ها و سازماندهي قطارها. ج - حداقل استانداردها براي كشتي هاي قطاربر
12
كشتي هاي قطاربري كه براي ترانزيت و حمل و نقل تركيبي مورد استفاده قرار مي گيرند، بايد شرايط ذيل را رعايت نمايند :
الف
ابعاد و اندازه ها بايد با واحدهاي بارگيري و واگنهايي كه حمل مي شوند مطابقت داشته باشد.
ب
بارگيري و تخليه سريع كشتي هاي قطار بر و جنس بار انبار شده/ واگنها بايد با شرايط حمل متعاقب توسط راه آهن (جداسازي حمل و نقل تركيبي از حمل و نقل مسافر يا جاده اي، به طور مناسب ) مطابقت داشته باشد.
پ
اگر واحدهاي بارگيري در حين عبور واگنها، روي آنها باقي بمانند، كشتي هاي قطاربر مي بايست به راحتي در دسترس باشند و عمليات مربوط به مانور جهت صرفه جويي در وقت، ضروري به نظر نمي رسد. در اين حالت، گاباري خط ، بار محوري و غيره بايد با شرايط OSJD/UIC مطابقت داشته باشد.
ت
اگر انتقال بار بدون بكارگيري واگن صورت گيرد، بايد اتصالات جاده اي مناسب و كوتاه براي حمل و نقل ضروري جاده اي ميان پايانه كشتي قطاربر و پايانه راه آهن دردسترس باشد. ضميمه شماره 4 نيازهاي فني وسايل نقليه جاده اي