ماده 16

دسترسي به تكنولوژي و انتقال آن 1 - هر يك از كشورهاي عضو، با تاييد اينكه تكنولوژي شامل بيوتكنولوژي مي‌باشد و اينكه دسترسي به تكنولوژي و انتقال آن بين كشورهاي عضو،‌عناصر اساسي براي نيل به اهداف اين كنوانسيون مي‌باشند، بر اساس مفاد اين ماده موظف است كه تسهيلات لازم را براي دسترسي و انتقال‌تكنولوژي هايي كه مربوط به حفاظت و استفاده پايدار از تنوع زيستي يا استفاده از منابع ژنتيكي بوده و خسارت قابل ملاحظه‌اي به محيط زيست وارد‌نمي‌نمايند براي ساير كشورهاي عضو تأمين و يا تسهيل كند. 2 - دسترسي به تكنولوژي ياد شده در بند (1) بالا و انتقال آن به كشورهاي در حال توسعه بايد تحت شرايط عادلانه و بسيار مطلوب، از جمله شرايط‌اعطايي و ترجيحي مورد توافق دو طرف و در صورت لزوم، برابر ترتيبات مالي تعيين شده در مواد (20) و (21) فراهم شده و يا تسهيل شود. در‌مواردي كه تكنولوژي تحت امتياز يا ساير حقوق مالكيت معنوي باشد دسترسي و انتقال برابر شرايطي خواهد بود كه موافق با حمايت مناسب و مؤثر از‌حقوق مالكيت معنوي ياد شده و مطابق با آن باشد، اعمال اين بند سازگار با بندهاي (3)، (4) و (5) زير خواهد بود. 3 - هر يك از كشورهاي عضو به نحو مقتضي بايد تدابير تقنيني، اجرايي يا سياستگذاري را با اين هدف اتخاذ كند كه كشورهاي عضو، به ويژه‌كشورهاي در حال توسعه كه تأمين‌كننده منابع ژنتيكي مي‌باشند، بر اساس شرايط مورد توافق دو طرف از جمله اينكه تكنولوژي بايد به موجب‌حق‌الامتياز و ديگر حقوق مالكيت معنوي و يا، در صورت لزوم، از طريق اعمال مقررات مواد (20) و (21) و برابر حقوق بين‌المللي و موافق با بندهاي(4) و (5) زير، مورد حمايت قرار گيرد، به تكنولوژي و انتقال آن دسترسي پيدا كنند. 4 - هر يك از كشورهاي عضو بايد به گونه‌اي مناسب، اقدامات تقنيني، اجرائي و سياستگذاري را با اين هدف اتخاذ كند كه بخش خصوصي دسترسي‌به تكنولوژي، توسعه مشترك آن و انتقال تكنولوژي ذكر شده در بند (1) بالا را به سود مؤسسات دولتي و بخش خصوصي كشورهاي در حال توسعه‌تسهيل نمايد. در اين مورد بايد از الزامات بندهاي (1)، (2) و (3) بالا پيروي نمايد. 5 - كشورهاي عضو با تاييد اينكه حق امتياز و ساير حقوق مالكيت معنوي مي‌تواند بر اجراي اين كنوانسيون تأثير بگذارد، بايد در اين مورد، برابر قوانين‌داخلي و حقوق بين‌الملل به منظور حصول اطمينان از اين كه چنين حقوقي حامي اين كنوانسيون بوده و مغاير با اهداف آن نخواهد بود، همكاري كنند.