الف - شركت ملي نفت ايران در هر سال پس از وضع مقدار مورد احتياج خود براي مصرف داخلي و پس از وضع مقدار مشخص نفت خامصادراتي خود در سال مزبور (به نحوي كه در جزء ب اين ماده تصريح گرديده است) بقيه مقدار نفت خام ناحيه را كه جهت صدور آماده فروش بهاعضاي كنسرسيوم ميباشد با تعيين درجه به اطلاع اعضاي مزبور خواهد رسانيد. ب - مقادير مشخص نفت خام صادراتي خود شركت ملي نفت ايران مورد اشاره در فوق كه به صورت نفت خام يا فرآوردهها صادر خواهد شد ازدرجههاي مختلف نفت خام آماده صدور به همان نسبت كه براي فروش به عضو كنسرسيوم عرضه ميشود تشكيل خواهد شد به اين شرح: 1 - در سال 1973 200000 بشكه در روز از تاريخ 21 مارس 1973 تا 31 دسامبر 1973). در 1974 300000 بشكه در روز. در 1975 450000 بشكه در روز. در 1976 600000 بشكه در روز. در 1977 750000 بشكه در روز. در 1978 900000 بشكه در روز. در 1979 1100000 بشكه در روز. در 1980 1300000 بشكه در روز. در 1981 1500000 بشكه در روز. 2 - از آن پس نسبت مقادير مشخص نفت خام صادراتي خود شركت ملي نفت ايران در هر سال به كل مقدار نفت خام آماده صدور در سال مزبور معادلنسبت يك ميليون و پانصد هزار بشكه در روز به كل مقدار نفت خام آماده صدور در سال 1981 خواهد بود. هر گاه مجموع نفت خام آماده صدور درسال 1981 به علت قوه قهريه كاهش يابد مجموع مقدار نفت خامي كه در صورت نبودن علت مزبور آماده صدور ميبود مبناي محاسبه مقادير مشخصنفت خام صادراتي خود شركت ملي نفت ايران قرار خواهد گرفت مشروط بر آن كه: الف - هر گاه شركت ملي نفت ايران قبل از 1981 به موجب قراردادي، تعهداتي جهت تحويل نفت خام به پالايشگاه يا تأسيسات پاييندستي ديگر برعهده گرفته باشد كه 50 درصد يا بيشتر آن پالايشگاه يا تأسيسات متعلق به شركت ملي نفت ايران باشد.
ب
هر گاه در طول هر يك از سالهاي بعد از 1981 مقدار مشخص مربوط به سال مزبور كه به نحو مذكور در فوق محاسبه ميگردد كمتر از مقداريباشد كه شركت ملي نفت ايران براي ايفاي چنان تعهداتي لازم دارد، در آن صورت مقدار مشخص مربوط به سال مزبور چندان افزايش خواهد يافت كهشركت ملي نفت ايران بتواند تعهدات پائيندستي مشروح در بالا را ايفا نمايد نهايت حد مقدار مشخص عبارت خواهد بود از يك ميليون و پانصد هزاربشكه در روز يا 50 درصد نفت خام آماده صدور در سال مورد بحث هر كدام كه كمتر باشد.
ج
شركت ملي نفت ايران در هر سال مقادير نفت خامي را كه اعضاي كنسرسيوم احتياج داشته و بر طبق ماده 3 اعلام كرده باشند توليد و جهت صدوربه آنها خواهد فروخت. د - اعضاي كنسرسيوم بر طبق شرايط اين قرارداد مواد زير را در ايران به منظور صدور به فروش خواهند رساند.
1
نفت خامي كه به موجب اين قرارداد خريداري ميشود به استثناي مقداري از آن كه طبق مقررات اين قرارداد به پالايشگاههاي آبادان يا بندر ماهشهرتحويل ميگردد.
2
فرآوردههاي ساخته شده در ايران از نفت خامي كه به موجب مقررات اين قرارداد تحويل گرديده است.
ه
1 - ممكن است حقوق و تعهداتي كه اعضاي كنسرسيوم به موجب مقررات اين قرارداد از لحاظ خريد و فروش نفت خام دارند توسط شركتهايبازرگاني اجراء و اعمال گردد. هر يك از اعضاي كنسرسيوم همواره ميتواند تمام يا قسمتي از از حقوق و تعهدات خود را كه مربوط به خريد و فروشهايمذكور در اين ماده باشد به يك يا چند شركت فرعي كه بر طبق اين قرارداد به عنوان شركت بازرگاني تعيين خواهد نمود واگذار كند ولي اين گونهواگذاريها هيچ عضو كنسرسيوم را از تعهداتي كه به موجب اين قرارداد دارد بري نخواهد كرد. هر شركت بازرگاني كه طرف اين گونه واگذاري قرار گرفتهباشد در حكم يكي از طرفهاي اين قرارداد شناخته خواهد شد. هر يك از اعضاي كنسرسيوم ممكن است خريد و فروشهاي مندرج در اين ماده را خود يابه وسيله شعبهاي در ايران انجام دهد در اين صورت عنوان شركت بازرگاني شامل آن عضو كنسرسيوم كه اين خريد و فروشها را انجام ميدهد نيزخواهد بود. ه نسرسيوم به موجب مقررات اين قرارداد از لحاظ خريد و فروش نفت خام دارند توسط شركتهايبازرگاني اجراء و اعمال گردد. هر يك از اعضاي كنسرسيوم همواره ميتواند تمام يا قسمتي از از حقوق و تعهدات خود را كه مربوط به خريد و فروشهايمذكور در اين ماده باشد به يك يا چند شركت فرعي كه بر طبق اين قرارداد به عنوان شركت بازرگاني تعيين خواهد نمود واگذار كند ولي اين گونهواگذاريها هيچ عضو كنسرسيوم را از تعهداتي كه به موجب اين قرارداد دارد بري نخواهد كرد. هر شركت بازرگاني كه طرف اين گونه واگذاري قرار گرفتهباشد در حكم يكي از طرفهاي اين قرارداد شناخته خواهد شد. هر يك از اعضاي كنسرسيوم ممكن است خريد و فروشهاي مندرج در اين ماده را خود يابه وسيله شعبهاي در ايران انجام دهد در اين صورت عنوان شركت بازرگاني شامل آن عضو كنسرسيوم كه اين خريد و فروشها را انجام ميدهد نيزخواهد بود.
2
شركتهاي بازرگاني كه از سابق شناخته شده و در تاريخ اجراء در ايران به ثبت رسيده باشند ميتوانند طبق مقررات اين قرارداد به عنوان شركتبازرگاني به كار خود ادامه دهند.
2
هر يك از شركتهاي بازرگاني در ايران به ثبت خواهد رسيد و بايد داراي همان مليت عضو كنسرسيوم كه آن را تعيين كرده است باشد مگر آن كهعضو كنسرسيوم مذكور تشخيص دهد كه احتياجات مالياتي يا ارزي خارج از ايران مليت ديگري را اقتضاء ميكند كه در اين صورت عضو كنسرسيومميتواند آن مليت را براي شركتهاي بازرگاني مورد بحث انتخاب كند. و - مالكيت نفت خام كه متعلق به شركت ملي نفت ايران ميباشد در نتيجه فروش به موجب مقررات اين قرارداد در سر چاه به شركتهاي بازرگاني منتقلخواهد شد. ز - با وجود تعريفي كه در ماده 1 براي نفت خام ذكر شده است از لحاظ جزءهاي الف، ب، و ج بالا ماده 3 چنين تلقي خواهد شد كه اصطلاح نفت خامشامل گاز مايع طبيعي نميباشد.