الف - كسبه جزء: كسبه جزء كساني هستند كه كالاهاي مصرفي را از عمده فروشها خريداري و بمصرف كننده ميفروشند و يا در مقابل انجام كاري با دست يا ماشين هاي كوچك دستمزد دريافت ميدارند و حداكثر درآمد ساليانه آنها از يكصد و بيست هزار ريال تجاوز نميكند. ملاك تشخيص درآمد كسبه جزء آخرين درآمد مالياتي قطعي شده آنها است بدين معني كه اگر درآمد قطعي شده هر مؤدي در سالهاي گذشته كمتر از000 /120 ريال باشد مؤدي مذكور كاسب جزء شناخته شده و پس از وضع حداقل بخشودگي بنرخ مندرج در ماده 16 مشمول ماليات ميگردد. كسانيكه سابقه ماليات قطعي ندارند و همچنين كسانيكه در آينده مشغول كسب شوند ماليات آنها معادل سه برابر مال الاجاره ماهيانه محل كسب ( در صورتي كه محل مزبور قبل از 1327 در اجاره بوده باشد) و دو برابر آن ( در صورتيكه از اول 1327 به بعد باجاره واگذار شده باشد) مقطوعاً دريافت خواهد شد. اجاره محل كسب بر طبق سند رسمي احتساب و هرگاه سند رسمي نداشته باشد براساس اجاره املاك مشابه محسوب خواهد شد و بهر حال جمع اين ماليات در سال از 3360 ريال ( حداكثر ماليات غيرمتأهل) تجاوز نميكند و اين ماليات حداقل براي پنجسال قطعي است.
تبصره 1
هر گاه در تشخيص كاسب بودن و يا نبودن مؤدي اختلافي با دارائي محل پيش بيايد موضوع اختلاف بكميسيون تشخيص بدوي مذكور در ماده 23 اين قانون ارجاع مي شود و رأي كميسيون قطعي است.
تبصره 2
كسبه مذكور در زير بكلي از تأديه ماليات معافند.
1
كتابفروش (اعم از دوره گرد و مغازه دار) 2 - دارندگان چاپخانه هاي دستي 3 - پرده دوز و چادردوز 4 - تعميركار عينك 5 - حصيرباف 6 - دواتگر7- سازنده آلات موسيقي 8 - سنگ تراش 9 - دوچرخه ساز و دوچرخه كرايه ده 10 - مصالح جزئي بنائي فروش 11 - كوزه فروش 12 - اطوكشي كه ماشين بخار ندارد 13 - لباف و شعرباف 14 - تابلوساز و تابلونويس و قابساز 15 - پينه دوز 16 - واكسي 17 - كله پز 18 - بستني فروش 19 - قهوه چي 20 - شيرفروشهاي سيار 21 – ليموناد فروش 22 - زهتاب 23 - حلبي ساز 24 - آهنكوب 25 - صفار 26 - پرنده فروش 27 - يخني پز 28 - شيشه بر 29 - دارندگان آسياب آبي 30 - حلواپز 31 - لحاف دوز 32 - عصار 33 - سبزي فروش 34 - بشكه داران آب 35 - نعل ساز و نعلبند 36 - آهنگر خورده كار 37 - سركه و آبغوره فروش 38 - ترشي فروش 39 - كشك ساب 40 - لبوفروش و چنانچه كميسيون بدوي تشخيص ماليات بر درآمد در هر محل در اسفند ماه هر سال با در نظر گرفتن وضع كسبي ساير كسبه و رعايت حداقل معافيت مذكور در اين قانون تشخيص نمايند كسبه جزء ديگري شامل بخشودگي ميباشند صورت بخشودگي را بدارائي محل خواهد فرستاد كه طبق آن عمل نمايند.
تبصره 3
كليه مؤدياني كه سابقه آخرين سال مالياتي قطعي شده آنها بيش از 500 ريال نباشد در ظرف مدت پنجسال از تاريخ اجراي اين قانون از پرداخت ماليات معاف ميباشند.
تبصره 4
مؤديان مذكور در تبصره 2 و 3 از پرداخت بقاياي مالياتي سنواتي معاف ميباشند.
تبصره 5
مؤديان مشمول اين ماده در صورتيكه از بابت سنوات قبل بدهي مالياتي قطعي شده داشته باشند براي هر يك از سنوات مزبور برابر آخرين ماليات قطعي شده آنان ماليات وصول خواهد شد و اگر بقاياي قطعي شده نداشته باشند تابع مقررات اين قانون خواهند بود. مؤديان مزبور مي توانند بدهي خود را تا آخر سال در چهار قسط متساوي ( اول تير - اول شهريور - اول آبان - اول دي) بپردازند.
تبصره 6
ادارات دارائي مكلف هستند براي بخشودگان اين ماده كارت بخشودگي ماليات صادر نموده و به افراد هر دسته تسليم و اين كارتها را منظماً در دفاتر ثبت نمايند.
تبصره 7
ماليات قطعي شده آنست كه بهر نحوي از انحاء (سواي مواردي كه بعلت عدم وصول اعتراض مؤدي ماليات قطعي شناخته ميشود) ماليات مؤدي بصورت قطعي درآمده باشد. ب - اصناف: