قانون مربوط بقرارداد ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث مرزي بين دولتين ايران و اتحاد جماهير شوروي مصوب 1337,03,29 با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده واحده
مجلسين قرارداد پيوست را مشتمل بر 44 ماده و يك پروتكل و سه ضميمه كه راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز بين دولتين در تاريخ 24 ارديبهشت ماه 1336 برابر با 14 مه يكهزار و نهصد و پنجاه و هفت در مسكو امضاء گرديده تصويب موده [نموده] و اجازه مبادله آنرا ميدهد. قانون فوق كه مشتمل بر ماده واحده و متن قرارداد ضميمه است در جلسه پنجشنبه بيست و نهم خرداد ماه يكهزار و سيصد و سي و هفت بتصويب مجلس شوراي ملي رسيد. نايب رئيس مجلس شورايملي - دكتر عميد قانون بالا در جلسه 1337.2.20 به تصويب مجلس سنا رسيده است. قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع به انتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافاتو حوادث در مرز دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي نظر باين كه مايلند انتظامات در مرز ايران و اتحاد جماهير شوروي حفظ شود واز بروز هر گونه اختلافات و حوادث جلوگيري بعمل آيد و در صورت وقوع در رسيدگي و تصفيه آن تسهيل و تسريع شود عقد قرارداد زير را لازم شمرده و نمايندگان مختار خود را به قرار ذيل تعيين نمودهاند: از طرف دولت شاهنشاهي ايران تيمسار سپهبد امانالله جهانباني سناتور. از طرف دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي. جناب آقاي آرلفپاول ديمتريويچ وزير مختار اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي. نمايندگان پس از ارائه اختيارنامههاي خود كه در كمال صحت و اعتبار بوده در مقررات ذيل موافقت نمودند.
فصل اول
عبور خط مرز و مراقبت از علائم و نوار تراشيده مرزي ماده اول(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) خط مرزي مملكتي بين ايران و شوروي بطريقي عبور مينمايد كه در موافقتنامه حل مسائل مرزي و مالي بين ايران و شوروي مورخ 2 دسامبر 1954تثبيت و توسط پروتكل الحاقي به اين موافقتنامه (پروتكل تثبيت مرز بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 7 مه(1970) - تغيير يافته است و نيز طبق اسناد زير: اول - اسناد پروتكل شرح عبور خط مرز بين ايران و شوروي از علامت سهجانبي كه در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و تركيه نصب گرديده و تاعلامت سهجانبي كه در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و افغانستان مستقر ميباشد (مورخ 11 آوريل 1957(-همچنين ضمائم و اسناد تكميلي وپروتكل شرح مزبور كه از اين قرار است:
الف
آلبوم نقشهها و شماي مختصات ژئودزي علائم مرزي سرحدات مملكتي ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي.
ب
پروتكلهاي علائم مرزي با شماي كروكي كه در پشت آن ترسيم شده است.
ج
جزوه مختصات علائم مرزي.
د
فهرست علائم مرزي. دوم - اسناد مربوط به علامت مرزي سهجانبي نصب شده در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و تركيه كه بتاريخ 15 اكتبر 1956 در ديم قشلاق امضاء شده است. سوم - اسناد مربوط بعلامت مرزي سهجانبي نصب شده در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و افغانستان كه در تاريخ 30 ژوئن 1948 در سرخسامضاء شده است. چهارم - اسناد مربوط به پروتكل شرح مسير خط مرز بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 5 دسامبر 1970 و ضمائمآن:
الف
آلبوم نقشهها و شماي مختصات ژئودزي علائم مرزي بسرحدات ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس.
ب
پروتكلهاي علائم مرزي نصب شده در اين خط مرز با شماي كروكي كه در پشت آن ترسيم شده است. پنجم - ضمائم و اسناد تكميلي ديگري كه در مدت اجراي اين پروتكل ممكن است تنظيم شود. خط مرزي كه طبق اسناد فوق تعيين شده است در سطح قائم ماربر آن مرزهاي هوايي و زيرزميني را نيز مشخص مينمايد. اين خط مرز در پروتكل حاضر با كلمه «مرز» يا «خط مرز» يعني خط مرز مملكتي بين ايران و شوروي كه در سالهاي 1955 - 1956 و 1970 - تعيين يامجدداً تعيين شده است ناميده ميشود. ماده دوم(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) : طرفين متعاهدين وظيفه دارند علائم مرزي را كه براي تشخيص مرز بين ايران و شوروي برقرار گرديده و همچنين نوار تراشيده مرز را بوضعي نگاهداري بكنند كه محل استقرار و شكل و فرم و اندازه و رنگآميزي ستونها و علائم و وضع كپههاي مرزي و همچنين عرض نوار تراشيده و دائرنگاهداشتن آن با سوابقي كه در اسناد تعيين و تجديد تعيين مرز مورخ 11 آوريل 1957 برابر 22 فروردين 1336 و 5 دسامبر 1970 برابر 14 آذر ماه 1349تشريح شده است تطبيق داشته باشد. ماده سوم(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) مراقبت از علائم و نوارهاي تراشيده خط مرز بدين طريق بعهده طرفين متعاهدتين واگذار ميشود:
1
مراقبت از ستونهاي مرزي و قسمتهائي از نوار تراشيده كه در قلمرو و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي واقع شده بعهده طرف شوروي خواهدبود.
2
مراقبت از ستونهاي مرزي و قسمتهائي از نوار تراشيده كه در قلمرو كشور شاهنشاهي ايران واقع شده بعهده طرف ايران خواهد بود.
3
مراقبت از مراكز علائم مرزي كه روي خود خط مرز واقع گرديده بدين طريق تقسيم ميشود: الف - مراكز علائم مرزي با نمرات فرد بر عهده طرف ايران.
ب
مراكز علائم مرزي با نمرات زوج بر عهده طرف اتحاد شوروي خواهد بود.
4
مراقبت از علائم مرزي كه بصورت ستونهاي منفرد بر روي بريدگي هاي دشوار رس نصب شدهاند طرفي عهدهدار خواهد بود كه دست يافتن بدانعلائم در قلمرو آن طرف سهلتر باشد.
5
مراقبت از علائم مرزي جديدالنصب در درياچه پشت سد مخزني ارس شماره 9/1 و 10 – 10/2 – 10/2 و 10/3 و 11 – 11/1 – 11/2 -11/3 – 11/4 و 12 – 12/1 – 12/2 – 12/3 – 12/4 – 12/5 – 12/6 – 12/7 – 12/8 – 12/9 – 12/10 – 12/11 – 12/12 و 13 و 14 -14/1 و 15 و 16 – 16/1 – 16/2 – 16/3 و 17 و 18 و درياچه پشت سد انحرافي ميل و مغان در رودخانه ارس شمارة 50/1 – 50/2 - 50/3 - 51- بترتيب ذيل بين طرفين متعاهدين تقسيم ميشود:
الف
مراقبت از ستونها و ستونهاي محوري علائم مرزي نصب شده در قلمرو شوروي از طرف مقامات مربوطه مرزي شوروي انجام ميشود.
ب
مراقبت از ستونهاي محوري علائم مرزي نصب شده در قلمرو ايران از طرف مقامات مربوطه مرزي ايران انجام ميشود.
ج
مراقبت از ستونهاي علائم مرزي 12/4 – 12/6 – 12/8 – 12/10 – 12/12 – 50/1 و 50/3 و از علائم مرزي (گوي شناور) شماره 14 و 16 -16/1 - 16/3 نصب شده در خط مرز بعهده طرف شوروي خواهد بود. د - مراقبت از علائم مرزي شماره 12/5 – 12/7 – 12/9 – 12/11 - 50/2 از علائم مرزي (گوي شناور) شماره 13 و 4/1 و 15 و 16/2 نصب شده در خط مرز بعهده طرف ايران خواهد بود.
ه
مراقبت از مراكز علائم مرزي شمارة 17 و 51 نصب شده در خط مرز بعهده طرف شوروي ميباشد.
و
مراقبت از مراكز علامت شمارة 18 نصب شده در خط مرز بعهده طرف ايران ميباشد.
6
تجديد ساختمان و تعمير اساسي علائم مرزي ذكر شده در فقرات «ج» و «د» «ه» و «و» را دو طرف بطور مشترك انجام ميدهند و هزينه ساختمان و تعميرات بطور مساوي تقسيم ميگردد. ماده چهارم
1
بازرسي وضعيت و محل نصب علائم مرزي و همچنين نوارهاي تراشيده مرزي طبق ماده (3) بنا به صوابديد و بوسيله مصادر امورهر يك از طرفين متعاهدتين انجام شود. معالوصف بغير از بازرسيهاي يك جانبه طرفين متعاهدتين سالانه مكلف باجراي بازرسي هاي مشترك علائممرزي و نوار تراشيده خواهند بود.
2
بازرسي مشترك علائم و نوارهاي تراشيده مرزي هر سال در ماههاي مرداد و شهريور (اوت و سپتامبر) انجام ميشود. تاريخ آغاز بازرسيهاي مشتركبا موافقت نظر مصادر امور طرفين متعاهدين هر دفعه تعيين ميشود.
3
در صورتي كه بازرسي فوقالعاده علائم مرزي و يا نوار تراشيده را يكي از طرفين متعاهدتين در همان سال لازم بداند مراتب را كتباً بطرف ديگراعلام ميدارد و تاريخ آغاز بازرسي مشترك نبايد بيش از ده روز از موعد تسليم اعلاميه تجاوز نمايد نتيجه بازرسي نمايندگان طرفين در صورت مجلس عمل قيد و در دو نسخه بزبان فارسي و روسي تنظيم ميگردد. ماده پنجم 1 - در صورت از بين رفتن و خراب شدن يا معيوب شدن ستونهاي مرزي مصادر امور طرفي كه ستونها در قلمرو آن طرف و واقع شده ياطبق ماده (3) بستگي بآن طرف دارد براي تجديد يا تعمير آنها اقدامات فوري مينمايند و براي آغاز كار اقلاً دهروز قبل كتباً طرف ديگر را آگاهميسازند. 2 - تجديد ستونهاي مرزي از بين رفته يا خراب شده يا معيوب شده بوسيله مأمورين يك طرف متعاهد در حضور نمايندگان طرف ديگر انجام ميشودو راجع بنصب مجدد ستون مرزي نمايندگان مصادر امور طرفين متعاهدتين صورتجلسه عمل را در دو نسخه بزبان فارسي و روسي تنظيم مينمايند ستونهاي تجديد شده يا نمونهايكه در ماده (1) اسناد تعيين و تجديد تعيين مرز ايران و شوروي معين شده بايد تطبيق نمايد. 3 - در موقع تجديد علامت مرزي يا ستون مرزي مراقبت ميشود كه محل نصب آن تغيير نكند در صورتي كه محل علامت يا ستون مرزي از بين رفتهمشخص نباشد مصادر امور متعاهدتين ملزم هستند در موقع برقراري مجدد آن از اسناد و مدارك تعيين و تجديد تعيين مرز كه در ماده (1) اين قراردادبدان اشاره شده استفاده نمايند. مشخصات مذكوره در اسناد فوق بايستي در محل مورد بررسي و اندازهگيري قرار گيرد. 4 (اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) - در قسمتهاي مرز آبي محل ستونها و علائم (گوي شناور)مرزي كه بر اثر سيل معيوب يا منهدم شده و تجديد يا تعمير ميشود ممكن است تغييرداده شود مشروط بر اين كه در خود مسير خط مرز تغييراتي پيدا نشود. ستونها و علائم (گوي شناور) فوق را در نقاط جديدي بايد نصب كرد كه از دستبرد طبيعت مصون باشد. تغييرات فوق در محل ستونها و علائم (گوي شناور)مرز آبي با موافقت طرفين متعاهدين انجام ميشود. تغيير محل ستونها و علائم مرزي رويبريدگيهاي آب شور نيز در صورت لزوم اجازه داده ميشود. در صورت وقوع چنين تغييري طرفين متعاهدين پروتكل علائم مرزي و شماي كروكي آن را از لحاظ فرم و موضوع مطابق ساير اسناد مربوط به تعيين وتجديد مرز تنظيم و ضميمه آن مينمايند. 5(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) - در صورت لزوم مصادر امور طرفين متعاهدتين ميتوانند با موافقت يكديگر علائم تكميلي جديدي روي خط مرز ايجاد نمايند بدون اين كه مسيرخط مرز را تغيير دهند و براي اين قبيل علائم اسناد لازم را كه شرايط آن در بند (4) اين ماده پيشبيني شده است تنظيم مينمايند. علائم تكميلي كه روي مرز نصب ميشود مطابق نمونههاي همان علائمي خواهد بود كه در تعيين و تجديد تعيين مرز ايران و شوروي در سالهاي 1334- 1335 برابر 1955 – 1956 انتخاب شده است و همچنين نمونههاي علائمي كه در تعيين مرز ايران و شوروي در سال 1970 انتخاب شده است. 6 - تعمير ستونهاي مرزي كه طبق ماده (3) مربوط بيكي از طرفين است بوسيله همان طرف مستقلاً بدون شركت مصادر امور طرف ديگر انجامميشود. 7(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352) - در صورتيكه مصادر امور يكي از طرفين خرابي يا نقصي در ستون و علامت (گوي شناور) مرزي كه در قلمرو طرف ديگر واقع يا مسئول مراقبت از آن طرف ديگر باشد مشاهده نمايند مصادر امور طرف ديگر را آگاه ميسازند كه در تعمير يا تجديد ستون يا علامت (گوي شناور)مذكور اقدامنمايند. مقامات مربوطه طرفي كه در قلمرو آن انهدام يا خرابي يا نقيصه ستون و علامت (گوي شناور) مرزي مشاهده شده است موظف ميباشد آن را تجديد ياتعمير نمايند. 8 - طرفين متعاهدتين اقدامات لازم را براي حفظ علائم مرزي خواهند نمود و اشخاصي كه محل علائم را تغيير داده يا آنها را ناقص كرده و يا از بينبردهاند بدادگاه جلب ميگردند. در اين قبيل موارد علائم مرزي از بين رفته يا خراب شده بخرج طرفي كه اهالي آن مبادرت باين عمل نمودهاند ترميم ميشود. ماده ششم
1
در تمام طول خط مرز قسمتهائي كه از جنگل پوشيده شده و يا علف زار و يا ني زار و يا بوتهزار ميباشد نوار تراشيدهاي بعرض 10 متر (5متر از خطر مرز مملكتي بهر طرف) ايجاد ميشود اين نوار بايد هميشه دائر و كاملا مرتب نگاهداري شود و در موارد لزوم بوتهها و آنچه ميدان ديدرا محدود مينمايد از بين برده شود. شخمزدن زمينها و ايجاد ساختمانها و بناها در اين نوار ممنوع است اشخاصي كه مبادرت باين عمل نمايند جلب و مواخذه ميشوند.
2
هر طرف در نگاهداري و تنظيف نوار تراشيده كه در قلمرو اوست اقدام مينمايد مصادر امور طرفين متعاهدتين اقلا 10 روز قبل از آغاز پاك كردن نوارتراشيده مرز طرف مقابل را مطلع ميسازند و نمايندگان طرف متعاهد ديگر حق دارند در موقع جريان عمل حضور بهمرساند.
فصل دوم
آبهاي سرحدي و طريقه استفاده از آنها و ترتيب استفاده از راهآهن و شوسههائي كه مرز را قطع مينمايند ماده هفتم(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352)
1
آبهاي سرحدي كه در اين عهدنامه ذكر شده است: بقسمتي از رودخانهها و درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس اطلاق ميشود كه طبق مدارك تعيين و تجديد تعيين مرز مورخ 1955 - 1956 ومدارك تعيين مرز ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 1970 خط مرز در امتداد آن عبور مينمايد.
2
طرفين متعاهدتين اقدام لازم را خواهند نمود كه در موارد استفاده از آبهاي سرحدي مقررات اين قرارداد رعايت و حقوق و منافع طرف مقابل محترمشمرده شود. ماده هشتم(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352)
1
به روي رودخانههاي سرحدي وسائل شناور (قايق - بلم و غيره) متعلق بطرفين متعاهدتين ميتوانند بدون مانع تا خط مرز اياب وذهاب نمايند.
2
وسائل شناور طرفين متعاهدتين روي آبهاي مرزي فقط در اوقات روشن شبانهروز ميتوانند سير كنند.
3
اهالي طرفين متعاهدتين حق دارند در آبهاي سرحدي تا حدود خط مرز ماهيگيري نمايند.
4
مسائل مربوط بفعاليت ماهيگيري در درياچههاي سد مخزني ارس و سد انحرافي ميل و مغان طبق موافقتنامه جداگانه بين طرفين متعاهدينترتيب داده ميشود. ماده نهم –
1
براي حفظ كرانهها از خرابي و جلوگيري از تغيير مسير رودخانههاي سرحدي در صورتي كه لزوم آنرا مصادر امور طرفين متعاهدتينمتفقاً ضروري بدانند كنارهبندي خواهد شد اين عمليات و هزينه مربوط بآن بعهده طرفي خواهد بود كه كرانه بآن تعلق دارد.
2
هيچيك از طرفين متعاهدتين نميتوانند مصنوعاً مسير رودخانه را تغيير دهند چنانچه وضعيت مسير رودخانه مرزي بطور طبيعي يا در اثرانقلابات طبيعت تغيير پيدا كند در صورتيكه مصادر امور طرفين ترميم آنرا ضروري تشخيص بدهند متفقاً و با شرايط متساوي در اصلاح مسيررودخانه اقدام مينمايند.
3
طبق بند دوم پروتكل ضميمه موافقتنامه حل و فصل مسائل مالي و مرزي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي مورخ يازدهم آذر ماه1333 برابر دوم دسامبر 1954 تغيير مسير رودخانههاي سرحدي خط مرز را تغيير نميدهد مگر اينكه بين طرفين متعاهدتين قرارداد جداگانهاي در اينباب منعقد بشود ماده دهم
1
طرفين متعاهدتين كوشش خواهند نمود كه آبهاي مرزي را نظيف و پاكيزه نگاهداري كنند و بهيچ صورت مصنوعاً آلوده و كثيفننمايند
2
در صورتي كه مصادر امور طرفين متعاهدتين لاي روبي آب هاي مرزي را ضروري تشخيص دهند مخارج آن متساوياً بعهده طرفين متعاهدتين خواهدبود
3
لايروبي آنقسمت از آبهاي سرحدي كه كلا در قلمرو يكي از طرفين متعاهدتين واقع شده عنداللزوم بهزينه آن طرف انجام ميشود
4
در مواقع لايروبي آبهاي سرحدي گل و لاي و سنگ و تنههاي درخت و غيره كه از آب خارج ميشود بايد بقدري دور از كرانه ريخته شود يا طوريتسطيح شود كه خطري براي فروريختگي كرانهها يا مسدود شدن مسيرها باقي نگذارد و در موقع پرآبي مانع جريان آب نگردد ماده يازدهم چنانچه در آبهاي سرحدي يا كرانههاي رودخانه يكي از طرفين متعاهدتين اشيائي كشف شود كه مالكيت آن معلوم نباشد مصادر امور آنطرف اقدامات لازم را براي تعيين مالكيت بعمل ميآورند. تشخيص هويت جسدهائيكه در آبهاي سرحدي يا كرانههاي رودخانهها كشف شود و همچنين تعيين مالكيت لاشه حيوانات متفقاً بعهده مصادرامور طرفين خواهد بود ماده دوازدهم اهالي هر يك از طرفين متعاهدتين حق خواهند داشت احشام و اغنام خود را براي آب خوردن بطرف رودخانه مرزي برانند ولياحشام و اغنام مزبور بقلمرو ديگر نبايد داخل شوند اگر احشام و اغنام مزبور اتفاقاً بقلمرو طرف ديگر رفتند مصادر امور طرفين متعاهدتين اقداماتلازم را براي برگرداندن آنها در كوتاهترين مدت خواهند كرد نقاطي كه در هر طرف بوسيله مرزبان مربوط براي آبشخوار تعيين ميشود باطلاع مرزبان طرف مقابل ميرساند. ماده سيزدهم مسائل مربوط بفعاليت هاي رودخانه سرحدي از قبيل ايجاد ساختمانها و يا تأسيسات نوين كه ممكن است در طرز جريان رودخانهتأثيري داشته باشد و همچنين مسائل مربوط باستفاده آبياري طبق موافقت نامههاي بخصوص بين طرفين متعاهدتين ترتيب داده ميشود. تغيير يا تخريب بعضي از ساختمانهاي رودخانههاي مرزي كه انجام آن باعث تغيير سطح آب ميشود فقط با جلب موافقت نظر طرف ديگر ممكن استآغاز گردد. ماده چهاردهم مصادر امور طرفين متعاهدتين راجع بسطح و ميزان آب رودخانههاي مرزي و همچنين راجع بنزول برف و باران داخل در خاكيكديگر حتيالامكان مرتباً مبادله اطلاعات خواهند نمود تا بدينوسيله بتوان از ايجاد خطر و صدمه طغيان آب و سيل جلوگيري نمود. ماده پانزدهم
1
ارتباط با راههاي آهن و شوسه كه مرز را قطع مينمايد و نقاط عبور در اين راهها با موافقت نامه مخصوص بين طرفين متعاهدتين تنظيمميگردد.
2
در محل هاي تقاطع خط مرز با راههاي آن و شوسه هر يك از طرفين متعاهدتين در خاك خود علائم مخصوص و راهبند نصب مينمايند و براي دايربودن آنها مراقبت لازم بعمل ميآورند.
3
طرفين متعاهدتين اقداماتي خواهند نمود كه راههاي آهن و شوسه كه براي عبور و مرور باز و خط مرز را قطع مينمايند دائر نگاهداري شوند. تعميرآنها تا خط مرز بوسيله هر يك از طرفين متعاهدتين به هزينه كشور مربوطه انجام ميگيرد ماده شانزدهم(اصلاحي 28ˏ12ˏ1352)
1
پلهاي روي مرز كه از روي آنها اياب و ذهاب ميشود مرتب نگهداري و بوسيله و هزينه هر يك از طرفين متعاهدتين تا خط مرز كهروي پل مشخص شده تعمير ميگردند مگر در اين باره توافق ديگري حاصل شده باشد. راجع بترتيب و موعد و نحوه تعمير پلها در امور طرفين متعاهدتين قبلا با يكديگر توافق حاصل خواهند نمود.
2
هر يك از طرفين متعاهدتين ميتوانند در موقع لزوم بازديد فني آن قسمت از پلهاي مرزي را كه در خاك طرف مقابل قرار گرفتهاند بعمل آورند دراين مورد مصادر امور طرف مقابل بايستي اقلا 48 ساعت قبل از بازديد فني كه در نظر است از تاريخ شروع بازديد مستحضر شوند و پس از خاتمه بازديداز نتيجه آن مطلع گردند ضمناً بازديد با حضور طرف مقابل انجام ميگيرد.
3
ترتيب عبور و مرور از روي پلهاي مرزي طبق موافقت نمايندگان مصادر امور مرزي مربوطه برقرار ميشود.
4
مقررات اين ماده مربوط به پل راهآهن جلفا در روي رود ارس نميباشد كه بهرهبرداري از آن طبق موافقت نامه خاصي تعيين شده است
5
احداث پلهاي جديد روي رودخانههاي مرزي طبق موافقتنامه مخصوص طرفين متعاهدتين صورت خواهد گرفت.
6
مطابق مادة 5 موافقتنامه همكاري اقتصادي و فني ايران و شوروي مورخ 27 ژوئيه 1963 و مادة 6 پروتكل تثبيت مرز بين ايران و شوروي دردرياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 7 مه 1970 - طرفين متعاهدين مذاكرات راجع بترتيب حق ورود و اقامت بلامانع در قطعات خاكدولت همجوار را باتباع ايران و شوروي كه با اداره كردن و بهرهبرداري از تأسيسات هيدروليك سر و كار دارند انجام خواهند داد و اين ترتيب را بوسيله دستورالعمل مربوطه در كوتاهترين مدت ممكنه تنظيم خواهند كرد.
فصل سوم
شكار و مسائل مربوط بجنگلباني و كشاورزي و معادن ماده هفدهم
1
هر يك از طرفين متعاهدتين مراقبت خواهند نمود كه مقررات موجود شكار در خاك آنها در نزديكي خط مرز شديداً رعايت شود و درحين شكار تيراندازي و تعقيب حيوانات وحشي و طيور از خط مرز تجاوز ننمايد
2
مصادر امور مربوطه طرفين متعاهدتين در تمام مسائل حفظ حيوانات وحشي و پرندگان تدريجاً توافق حاصل كرده و راجع بممنوع شدن شكار درقسمتهاي مخصوص از مرز زمان واحدي را اعلام مينمايند ماده هجدهم چنانچه بحكم حوادث طبيعي و يا در موقع جنگلبري درختهائي روي مرز بيافتد مصادر امور طرفين متعاهدتين اقداماتي بعملميارند كه اشخاص ذينفع كه درختها متعلق بآنها است بتوانند درختها را قطعه قطعه كرده و بخاك خود حمل نمايند در اين قبيل موارد مصادر امورطرفي كه درختها متعلق بآن است بايستي مراتب را بمصادر امور طرف ديگر اطلاع دهد. ماده نوزدهم
1
عمليات كشاورزي و اكتشافي و بهرهبرداري معادن واقع در مجاورت بلافصل خط مرز بايستي طوري انجام گيرد كه صدمه بخاكطرف مقابل نرساند
2
براي تأمين حفاظت خط مرز بايستي نواري بعرض 20 متر در طرفين مرز باقي بماند كه عمليات مذكور در بند يك اين ماده در آن نوار اصولا قدغنباشد مگر در موارد مخصوص كه با موافقت مصادر امور طرفين متعاهدتين اجازه داده شود.
3
چنانچه در موارد مخصوص تعيين نوار مذكور در بند (2) اين ماده مناسب نباشد مصادر امور طرفين متعاهدتين با موافقت نظر بين خود اقداماتاحتياطي ديگري معمول ميدارند كه حفظ خط مرز را تأمين نمايد.
4
هر گونه عمليات انفجاري در نزديكي خط مرز و عمليات ديگري كه بموجب آن خرابي و يا تغيير محل قسمتي از كوهستان و يا مواد ارضي ايجابشود فقط از اطلاع قبلي طرف مقابل كه نبايد كمتر از 48 ساعت باشد انجام گيرد. در موقع اين عمليات اقدامات احتياطي بايد بعمل آيد كه زياني باشخاص و مايملك طرف مقابل وارد نشود.
فصل چهارم
اختلافات و حوادث در مرز ماده بيستم مصادر امور مربوطه طرفين متعاهدتين در خاك خود موظف باقدامات ذيل ميباشند: 1 - جلوگيري از هر گونه اختلافات و حوادثي كه ممكن است در مرز رخ دهد. 2 - جلوگيري از تهيه عمليات جنايتكارانه اشخاص مسلح يا غيرمسلح بمنظور انجام اين عمليات در خاك طرف مقابل و همچنين ممانعت از تجاوزآنها از مرز به خاك يكديگر و اتخاذ تدابير لازم و مستحضر نمودن مصادر امور طرف مقابل در صورتي كه جنايتكاران از مرز عبور نموده و بخاك طرفمقابل داخل شوند مصادر امور هر طرف مراتب را باستحضار مصادر امور طرف ديگر ميرسانند. 3 - جلوگيري از تهيه عمليات و فعاليتهائيكه اختلال در امنيت و آرامش نوار مرزي به وجود ميآورد يا زيان بمنافع طرف متعاهد ديگر ميرساند و ياساكنين نوار مذكور را تحريك ميكنند و همچنين اقدامات بر عليه اشخاصي كه همراهي و حمايت براي عبور غير قانوني از مرز مينمايند و اهالي را بكوچ كردن از خاك يكطرف به خاك طرف ديگر تشويق و تحريك ميكنند. چنانچه در نوار مرزي مصادر امور يكي از طرفين متعاهدتين بوجود اشخاصي پي ببرند كه عمليات آنها در قسمت اول اين بند ذكر شده خواه بابتكارخود خواه بمحض دريافت اطلاعات و مدارك لازم از طرف مقابل در خصوص هويت اين اشخاص يا محل توقف آنها طبق قوانين كشور اقداماتلازمه را جهت جلوگيري از انجام اين عمليات اتخاذ مينمايند: 4 - مبارزه با قاچاق و دور كردن قاچاقچيان از نوار مرزي. 5 - براي جلوگيري از سرايت امراض مسري و آفات حيواني و نباتي بخاك طرف متعاهد ديگر مصادر امور طرف متعاهد كه در خاك آن امراضواگيردار و آفات حيواني يا نباتي پيدا شده مصادر امور طرف ديگر را مطلع ميسازند. در صورت احتمال سرايت امراض حيواني بوسيله اغنامي كه از يكطرف بطرف ديگر بايد انتقال داده شوند مصادر امور مربوط طرفينمتعاهدتين طبق مقررات بهداشتي حيواني اقدامات لازم جهت جلوگيري از سرايت امراض مينمايند. 6 - رسيدگي به كليه حوادث واقعه و اختلافات پيدا شده در مرز و حل و فصل موارد ممكنه آنها منجمله: آ - تيراندازي از روي مرز بطرف اشخاص و حيوانات و هدفها و يا بخاك طرف متعاهد ديگر.
ب
قتل و جرح و وارد آوردن نقص بدني و صدمه بسلامتي اتباع طرف مقابل در نتيجه تيراندازي از روي مرز و يا در موقع عبور از مرز همچنين رفتارخشونتآميز نسبت باشخاص يكطرف كه بخاك طرف ديگر عبور نمودهاند.
ث
در صورتي كه مستخدمين دولت و يا اشخاص عادي بر خلاف مقررات از خط مرز عبور نمايند مصادر امور طرفين متعاهدتين بايد فوراً رسيدگيكرده و اگر معلوم شد كه عبور از مرز بكلي غير عمدي بوده اشخاصي را كه عبور كردهاند بطرف ديگر رجعت ميدهند و هيچيك از طرفين متعاهدتينحق ندارند از قبول بازگشت اشخاص كه بطور غير عمد از مرز عبور كردهاند امتناع ورزند. د - عبور دادن اجباري اشخاص از كشور خود بخاك طرف مقابل. ا - اداي كلمات ناشايسته و عمل توهينآميز در خط مرز نسبت به يكديگر
ف
تجاوز سفاين هوائي و يا قايق و وسائل شناور از مرز. ك- مواقع كشف كرجي ماهيگيري و اسباب صيد و ساير اشيائيكه بعلل انقلاب طبيعت بقلمرو طرف ديگر رانده شده باشد:
ح
انتقال و معيوب كردن و يا خراب كردن علائم مرزي و ساير تأسيسات مرزي منجمله تأسيسات رودخانهاي. ي - سرقت و از بين بردن و يا معيوب كردن اموال دولتي و يا شخصي و غيره در خاك طرف مقابل. در اين موارد اموال دولتي و شخصي و غيره كه بسرقت و يا تصادفاً و يا عمداً بخاك طرف انتقال داده شده در صورت ثبوت بايستي حتيالامكان بكشوري عودت داده شود كه اموال متعلق بآن است چنانچه استرداد عين اموال مسروقه كلاً يا جزاً ممكن نباشد مصادر امور طرفين متعاهدتين باموافقت يكديگر ميزان خسارت و امكان جبران آن را تعيين مينمايند.
و
عكس برداري از خاك مرزي طرف مقابل. ك - رد شدن و يا عبور دادن حيوانات اهلي و طيور از مرز. در اين موارد حيوانات و طيور اهلي كه از مرز رد شدهاند يا عبور داده شدهاند حتيالامكان بايستي بطرفي كه تعلق دارند اعاده داده شوند و در صورتثبوت خسران مالي بايد حتيالامكان خسارت وارده طبق بند 6 (قسمت ي) اين ماده جبران گردد
ل
جلوگيري از سرايت آتشسوزي از مرز بخاك طرف مقابل
م
مذاكرات و نوع معاشرتها در روي مرز براي اشخاص رسمي و عادي كه فاقد استوارنامه ميباشند.
ن
ساير اختلاف و حوادث مرزي. ا - رسيدگي و حل و فصل هر گونه ادعاي خسارت در حدود اختيارات محوله چه خسارت وارده در نتيجه بروز اختلافات و حوادث وارده از جانبيكي از طرفين يا از جانب اشخاص مقيم خاك آنها رخ داده باشد و ضمن حل اختلافات يا حادثه مرزي طبق قسمت هاي گ - ح - ي ك بند 6 همينماده مصادر امور طرفين متعاهدتين مسائل مربوط به ترتيب اعاده اموالي را كه در خاك طرف مقابل واقع شده نيز حل ميكنند
فصل پنجم
مصادر امور مرزي و محل اقامت آنها و منطقه عمل و ترتيب گذشتن از مرز ماده بيست و يكم مصادر امور مربوطه كه در اين قرارداد نامبرده ميشوند عبارتند از مرزبانان و جانشينان و معاونين آنها. ماده بيست و دوم دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي هر يك مرزبانان و جانشينان و معاونين آنان را تعيينمينمايند. مرزبانان با يكديگر همكاري كرده و وظايف خودشان را در حدود موازين اين قرارداد انجام ميدهند. نخستين ملاقات مرزبانان نبايد ديرتر از 14 روز پس از اعتبار يافتن اين قرارداد انجام گيرد. ماده بيست و سوم تعداد مرزبانان و حوزه عمليات و مقر دائمي آنان طبق پروتكل پيوست اين قرارداد تعيين ميگردد. نامو نام خانوادگي مرزبانان و جانشينان و معاونين آنها از طريق سياسي باطلاع طرفين خواهد رسيد. جانشينان مرزبانان از تمام اختياراتي كه بمرزبانان داده شده است استفاده مينمايند و در غياب مرزبانان وظائف آنها را انجام ميدهند. در صورت لزوم تغيير تعداد مرزبانان وظائف مقرره آنها يا حوزه عمليات و مقر دائمي آنان كه در پروتكل -ضميمه اين قرارداد ذكر شده شده است طرفينمتعاهدين راجع باين تغييرات از طريق سياسي اقدام خواهند نمود. ماده بيست و چهارم
1
مرزبانان محل اقامت دائمي معاونين خود را بيكديگر اطلاع ميدهند. اطلاع راجع به محل اقامت دائمي و حوزه عملياتمعاونين در جلسه اول ملاقات بعد از رسميت يافتن اين قرارداد توسط مرزبانان انجام خواهد شد.
2
حدود اختيارات معاونين بوسيله مرزبانان تعيين ميگردد.
3
مقر دائمي جانشينان و معاونين مرزبانان و حوزه عمليات آنها ميتواند بوسيله مرزبان مربوطه در طي مدت عمل اين قرارداد تغيير پذيرد.
4
هر مرزبان اختيار دارد در مواقع ضروري كارشناساني براي همكاري خود دعوت نمايد. ماده بيست و پنجم بنام اشخاصي كه در ماده (21) اين قرارداد ذكر شده استوارنامههاي كتبي كه بزبان هر دو طرف تنظيم شده بشرح زير صادرميگردد به مرزبانان دولت شاهنشاهي ايران و جانشينان و معاونين آنها از طرف رئيس اداره مرزباني كل كشور بمرزبانان اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي و جانشينان و معاونين آنها از طرف رئيس نيروي مرزي اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي . ماده بيست و ششم در صورت تعيين مرزبانان جديد و جانشينان و معاونين آنان مقامات مربوطه طرفين متعاهدتين اهتمام مينمايند كه در جريانكارها وقفهاي حاصل نشود. ماده بيست و هفتم مرزبانان جهت حل و فصل اختلافات و حوادثي كه در مرز پيش ميآيد و مربوط بوظايف آنها است اقدامات لازم را مينمايند. دراينگونه موارد مرزبانان پس از حصول موافقت نظر مشتركاً باختلافات و حوادث رسيدگي و مراتب را در صورت جلسه قيد مينمايند. مسائلي كه نسبت بآنها بين معاونين مرزبانان توافق حاصل نشود براي حل و فصل قطعي بمرزبانان احاله ميگردد. اختلافات و حوادثي كه مرزبانان درباره آنها نتوانند موافقت حاصل كنند از طريق سياسي حل و تصفيه ميگردد. بعلاوه هر مرزبان مختار است بنظريهشخصي هر گونه مسئلهايكه اهميت زياد دارد براي حل به طريق سياسي احاله نمايد و موضوع را باطلاع مرزبان مقابل برساند. مقررات اين ماده مانع از آن نيست مسئلهايكه بطريق سياسي احاله شده مجدداً براي حل بمرزبانان محول گردد. ماده بيست و هشتم تصميماتي كه متفقاً از طرف مرزبانان جهت فيصله دادن بهر اختلاف و يا حادثهاي اتخاذ ميشود خاتمه يافته تلقي ميگردد. ميزان خسارات وارده بهر يك از طرفين بر اساس موافقت حاصله راجع بجبران آن بلافاصله بعد از حل اختلاف بوسيله مرزبانان تعيين ميشودترتيب تصفيه خسارات و در صورت لزوم تغيير اين ترتيب از طريق سياسي انجام ميشود ماده بيست و نهم مرزبانان و معاونين آنها كارهاي مشترك را حسبالمعمول در جلسات و ملاقاتها انجام ميدهند نسبت بهر جلسه مرزبانانصورت مجلس تنظيم و در آن جريان جلسه و قرارهاي متخذه و موعد انجام آنها را بطور خلاصه منعكس مينمايند قرارهاي مرزبانان پس از امضاي پروتكل براي هر دو طرف اجباري و لازمالاجرا بوده و خاتمه يافته تلقي ميگردد. مرزبانان مسائل كوچك را در صورتي كه هيچيك از آنها اصرار برسيدگي آن در جلسه مشترك نداشته باشند از طريق مكاتبه بين خود حل و فصلمينمايند . راجع بهر ملاقات معاونين صورتجلسه كار (آكت) تنظيم ميشود و در آن صورت جلسه اقداماتي كه شده است به تفصيل شرح داده ميشود و درصورت لزوم تصميمات و پيشنهادات نيز ذكر ميگردد. تصميمات متخذه از طرف معاونين پس از تصويب مرزبانان بموقع اجرا گذارده ميشود. -پروتكل ها و صورتجلسههاي كار راجع بجلسات مرزبانان و راجع بملاقاتهاي معاونين در دو نسخه و هر يك بزبانهاي فارسي و روسي تنظيمميگردد. ماده سيام جلسه و يا ملاقات مرزبانان با پيشنهاد يكي از آنها حتيالامكان در تاريخي كه پيشنهاد شده انجام ميگردد. پاسخ دعوت نامه بايستي حتيالامكان فوري داده شود و در هر صورت بيشتر از 48 ساعت پس از وصول دعوتنامه بطول نيانجامد. چنانچه تاريخ جلسه يا ملاقات پيشنهادي مورد قبول واقع نشود مرزبان در پاسخ وقت ديگري پيشنهاد مينمايد. براي جلسه و يا ملاقاتي كه يكي از مرزبانان مرزبان مقابل را دعوت ميكند در صورتيكه عذر موجهي نداشته باشد (بيماري - مأموريت - مرخصي)مرزبان بايد شخصاً حضور بهمرساند. در صورت وجود عذر موجه بجاي مرزبان جانشين او كه بايستي قبلا مرزبان طرف مقابل را مطلع سازد حاضرميگردد. با موافقت مرزبان ممكن است جلسه يا ملاقات جانشينان صورت گيرد. ملاقات معاونين مرزبانان فقط بدستور مرزبانان انجام ميشود. در جلسه يا ملاقاتهاي مرزبانان يا معاونين آنها منشي ها و مترجمين نيز ميتوانند حضور داشته باشند. ماده سي و يكم جلسات و ملاقاتهائيكه در ماده (30) همين قرارداد ذكر شده بايد بطور كلي در خاك آن طرف متعاهدي صورت گيرد كه تقاضايتشكيل جلسه يا ملاقات نموده معالوصف در صورتيكه دلائل موجهي ايجاب نمايد مرزبانان ميتوانند اين قاعده كلي را رعايت ننمايد. جلسه يا ملاقاتها بوسيله مرزبان و يا معاون طرفي كه در خاك آن مذاكره جريان دارد اداره ميگردد. دستور جلسه بايد با دعوت ملاقات همراه باشد يا از طريق مذاكرات قبلي و يا مبادله مكاتبات تنظيم گردد در موارد فوقالعاده با موافقت طرفين ممكناست مسائلي مورد بررسي قرار گيرد كه در دستور روز جلسه پيشبيني نشده باشد. ماده سي و دوم مرزبانان و معاونين آنها ميتوانند طبق موافقت قبلي براي وقوف بماهيت موضوع بررسي خود را در محل وقوع اختلاف و حوادثمرزي بعمل آورند در اين مورد مرزبانان و معاونين آنها اگر ضرورت ايجاب نمايد ميتوانند كارشناسان - مترجمين و شهود و شاكيان را با خود بمحلوقوع اختلاف يا حادثه ببرند رهبري امور بررسي تحت نظر طرفي خواهد بود كه در خاك آن بررسي بعمل مي آيد. راجع به بررسي هاي مزبور بايد صورت مجلس كار و يا اسناد ديگري تنظيم شوند كه بعداً بصورت جلسه ضميمه گردد. صورت هاي مجلس كار مزبور و اسناد ديگري كه ذكر شد با مراعات مقررات ماده (29) اين قرارداد تنظيم ميگردد. ماده سي و سوم مرزبانان موظفند نتيجه اقداماتي را كه طبق تصميمات متخذه در جلسه مشترك يا ملاقات بعمل ميآورند در كمترين مدت باطلاع يكديگر برسانند. ماده سي و چهارم مرزبانان طبق توافق متقابل بايد بري[براي] تبادلنامهها و همچنين تحويل اشخاص و اموال نقاطي را در مرز تعيين نمايند. تعيين نقاطبراي ملاقاتهاي آنها در اولين جلسه ملاقات مرزبان كه بعد از رسميت يافتن اين قرارداد تشكيل ميشود بعمل خواهد آمد تعداد و محل نقاط ملاقات هاميتواند با توافق مرزبانان تغيير يابد. تحويل اشخاص بايد شخصاً بوسيله مرزبانان و يا معاونين آنها اجرا گردد. مرزبانان و يا معاونين آنها بايد هر بار راجع بمحل و وقت براي تحويل اشخاص توافق حاصل نمايند. تحويل اغنام و احشام در محلي انجام ميگيرد كه آنها از مرز عبور كردهاند . تحويل چهارپايان و يا اموال و همچنين مراسلات اداري را رئيس پاسگاه مرزيآن منطقه بر حسب دستور مرزبان ميتواند انجام دهد. مراسلات اداري بايستي بطور مداوم اعم از روز تعطيل و يا روز استراحت شبانهروزي مبادله گردد. مرزبانان با موافقت يكديگر نمونه قبض رسيد تنظيم نموده و در مقابل دريافت يا تحويل مراسلات يا چهارپايان و يا اموال ديگر آن را امضاء و بطرفمقابل تسليم مينمايند. مرزبانان درباره علاماتي كه براي احضار پاسدار مرزي طرف مقابل بايد بكار برده شود با يكديگر قرار لازم را ميگذارند. ماده سي و پنجم مرزبانان و يا جانشينان آنها يا معاونين – منشي ها- مترجمين و كارشناسان براي انجام مأموريت هاي خود كه مطابق مفاد اين قرارداد باشدميتوانند از مرز عبور نمايند مرزبانان و جانشين و معاونين آنها بموجب استوارنامه كه در ماده (25) اين قرارداد پيشبيني شده است داراي عكس و امضاي دارنده آن است وهمچنين بوسيله مرزبانان مقابل رواديد شده ميتوانند از مرز عبور كنند. (نمونه استوارنامه پيوست شماره 1( منشي ها و مترجمين بوسيله گواهينامه كه اعتبار آن شش ماه است و مرزبان يكي از طرفين به آنها ميدهد از مرز عبور ميكنند اين گواهينامه بايد دارايعكس و امضاي دارنده آن باشد. (نمونه گواهينامه پيوست شماره 2( كارشناسان و اشخاصي كه وجود آنها براي روشن ساختن موضوعي ضروري است از گواهي نامه موقتي استفاده ميكنند و با اين گواهي نامه فقط يكبارميتوانند از مرز رفت و آمد نمايند. اعتبار گواهي نامه از زمان عبور از مرز فقط 24 ساعت ميباشد. گواهي نامه مزبور را مرزبان يكي از طرفين باشخاصنامبرده ميدهد و بوسيله مرزبان مقابل ويزا ميشود. (نمونه گواهينامه پيوست شماره 3( ماده سي و ششم عبور از مرز بوسيله اشخاصي كه در قسمت اول ماده (35) اين قرارداد ذكر شده فقط در نقاطي كه مطابق ماده (34) تعيين شدهانجام ميشود مگر مرزبانان و يا معاونين آنها راجع بعبور از مرز در نقطه ديگري قرار گذاشته باشند. روز و ساعت عبور از مرز بايد قبلا و در هر حال 24 ساعت پيش از موعد بنزديكترين پست مرزي طرف مقابل ابلاغ شود كه مشايعتكننده خود را قبلابمحل ملاقات اعزام دارد. مرزبانان و همچنين ساير اشخاصي كه در قسمت اول ماده (35) اين قرارداد ذكر شدهاند در موقع عبور از مرز حق دارند به لباس مقرره خود ملبس بوده واسلحه خويش همراه داشته باشند. ماده سي و هفتم مرزبانان و همچنين اشخاص ديگري كه در قسمت اول ماده (35) اين قرارداد ذكر شده با كليه كاغذها و اسنادي كه همراه دارند دارايمصونيت ميباشند. اشخاص نامبرده حق دارند بدون تأديه حقوق مالياتي و گمركي در خاك طرف مقابل با خود اشياء ضروري كار، وسائل نقليه و اموال ديگر از قبيلخواربار و سيگار و توتون براي مصرف شخصي خود همراه داشته باشند بشرط اينكه در مراجعت دوباره آنها را با خود از مرز خارج نمايند (سواي آنچه كه مصرف شده باشد). اشخاصي كه در قسمت چهارم ماده (35) اين قرارداد ذكر شدهاند در مدت توقف در خاك طرف ديگر مصونيت داشته و بهيچ صورت بازداشتنميشوند. ماده سي و هشتم هر يك از طرفين اين قرارداد تمام مخارج ناشيه از انجام ماموريت و وظائفي كه طبق اين قرارداد بوي محول گرديده عهدهدارخواهد بود. ماده سي و نهم هر كدام از طرفين نسبت باشخاص طرف ديگر كه در قسمت هاي يك و چهار از ماده (35) ذكر شده بود و در خاك آن طرف براي انجام وظيفه و براي مأموريت مطابق اين قرارداد ميروند از مساعدت هاي لازم از قبيل وسائل نقليه منزل و وسائل تأمين ارتباط با مصادر امور مربوط خوداستفاده خواهند نمود.
فصل ششم
مقررات نهائي ماده چهلم اين قرارداد در مدت سه سال معتبر و مجرا خواهد بود. چنانچه هيچيك از طرفين تا مدت6 ماه قبل از خاتمه موعد اين قرارداد اظهار تمايل خود را داير بر لغو و يا تغيير يك يا چند ماده از مواد آن اعلامنكنند قرارداد حاضر عيناً براي هر سه سال ديگر بخودي خود معتبر و مجرا خواهد بود. ماده چهل و يكم -پروتكل ضميمه اين قرارداد جزو لاينفك آن ميباشد. ماده چهل و دوم با انعقاد اين قرارداد موافقت نامههاي موجوده از راه تبادل يادداشت هاي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي درباره تأسيسمرزباني هاي بتاريخ 14 اوت 1927 - 15 اكتبر 1928 - 20 نوامبر 1929 - 27 اكتبر 1931 - 28 نوامبر 1949 - 27 دسامبر 1949 - 4 ژانويه 1950- 17 ژانويه 1950 - 28 ژانويه 1950 - 11 ژوئيه 1950 و نهم اوت 1950 را بايد لغو و از درجه اعتبار ساقط دانست. ماده چهل و سوم اين قرارداد پس از تصويب و تبادل نسخ مصوبه آن كه در كوتاهترين مدت در تهران بعمل خواهد آمد بلافاصله بموقع اجراءگذارده خواهد شد. ماده چهل و چهارم اين قرارداد در دو نسخه و هر نسخه بزبان فارسي و روسي نوشته شده و هر دو متن داراي اعتبار يكسان ميباشد. عليهذا اختيارداران نامبرده در فوق اين قرارداد را امضاء و بمهر خود ممهور نمودند. در مسكو به تاريخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 بنمايندگي دولت شاهنشاهي ايران بنمايندگي دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي تيمسار سپهبد امانالله جهانباني جناب آقاي آرلف وزير مختار اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي پروتكل ضميمه قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع به انتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيهاختلافات و حوادث در مرز در اجراي ماده 23 قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيبتصفيه اختلافات و حوادث مرزي در شهر مسكو مورخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 منعقد گرديده امضاءكنندگان زير مأمورين مجاز طرفينقراردادي معين كردند كه مناطق عمليات مرزباني ها عبارت باشند از: در طرف كشور شاهنشاهي ايران
1
مرزبان منطقه پلدشت با مقر دائمي آرياشهر (پلدشت) - منطقه عمل او، از محل ملتقاي مرزهاي مملكتي ايران و شوروي و تركيه تا علامتمرزي شماره 19 توسعه مييابد.
2
مرزبان منطقه جلفا با مقر دائمي در قريه جلفا ايران - منطقه عمل او، از علامت مرزي شمارة 19 تا علامت مرزي شمارة 35 - توسعه مييابد.
3
مرزبان منطقه كليبر با مقر دائمي در قريه اصلاندوز، منطقه عمل او، از علامت مرزي شماره 35 تا علامت مرزي شماره 64 - توسعه مييابد.
4
مرزبان منطقه مغان با مقر دائمي در قريه گرمي . منطقه عمل او از علامت مرزي 64 تا علامت مرزي شماره 108 توسعه مييابد.
5
الف - مرزبان منطقه اردبيل با مقر دائمي در شهر اردبيل - منطقه عمل او، از علامت مرزي شمارة 108 تا علامت مرزي شمارة 131.
ب
مرزبان منطقه آستارا با مقر دائمي شهر آستارا - منطقه عمل او، از علامت مرزي شماره 131 تا علامت مرزي شماره 144 (درياي خزر) توسعهمييابد.
6
مرزبان منطقه اترك با مقر دائمي در شهر گنبد قابوس . منطقه عمل او از درياي خزر (علامت مرزي شماره 0/145) تا علامت مرزي شماره 188توسعه مييابد.
7
مرزبان منطقه غلامان با مقر دائمي در قريه غلامان . منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 188 تا علامت مرزي شماره 218 توسعه مييابد.
8
مرزبان منطقه لطفآباد با مقر دائمي در قصبه لطفآباد . منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 218 تا علامت مرزي شماره 272 توسعه مييابد.
9
مرزبان منطقه سرخس با مقر دائمي در شهر سرخس . منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 272 الي ملتقاي مرزهاي سه كشور (ايران - اتحادجماهير شوروي سوسياليستي و افغانستان) توسعه مييابد. در طرف اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي
1
مرزبان منطقه نخجوان با مقر دائمي در قريه شاهتختي . منطقه عمل او از ملتقاي مرزهاي سه كشور (ايران - اتحاد جماهير شوروي و تركيه) تاعلامت مرزي شماره 25) توسعه مييابد.
2
مرزبان منطقه مغري با مقر دائمي در جلفا - منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 25 تا علامت مرزي شماره 35 توسعه مييابد.
3
مرزبان منطقه جبرئيل با مقر دائمي در قريه حادرود . منطقه عمل او از علامت شماره 35 تا علامت مرزي شماره 64 توسعه مييابد.
4
مرزبان منطقه بيلهسوار با مقر دائمي در قريه بيلهسوار. منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 64 تا علامت مرزي شماره 108 توسعه مييابد.
5
مرزبان منطقه لنكران با مقر دائمي در شهر لنكران . منطقه عمل او از علامت مرزي 108 الي علامت مرزي شماره 144 (درياي خزر) توسعهمييابد.
6
مرزبان منطقه قزل اترك با مقر دائمي در قريه قزل اترك منطقه عمل او از درياي خزر (علامت مرزي شماره 0/145) تا علامت مرزي شماره 188توسعه مييابد.
7
مرزبان منطقه بهاردن با مقر دائمي در قريه بهاردن . منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 188 الي علامت مرزي شماره 218 توسعه مييابد.
8
مرزبان منطقه قهقهه با مقر دائمي در قريه قهقهه. منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 218 الي علامت مرزي شماره 272 توسعه مييابد.
9
مرزبان منطقه سرخس با مقر دائمي در قريه سرخس . منطقه عمل او از علامت مرزي شماره 272 تا ملتقاي مرزهاي سه كشور (ايران - اتحادشوروي - افغانستان) توسعه مييابد. پروتكل مزبور جزو لاينفك قرارداد بوده و در دو زبان فارسي و روسي و هر كدام در دو نسخه تنظيم و تهيه شده و ضمناً هر دو نسخه داراي اعتباريكسان ميباشد. در تاريخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 در شهر مسكو امضاء شد. بنمايندگي دولت شاهنشاهي ايران بنمايندگي دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي تيمسار سپهبد امانالله جهانباني جناب آقاي آدولف وزير مختار اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي ضميمه شماره يك نمونه صفحه اول (ابعاد 15×10 سانتيمتر) استوارنامه محل الصاق عكس محل مهر (امضاء دارنده استوارنامه) دولت شاهنشاهي ايران بموجب ماده 25 قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتخاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران وشوروي و ترتيب تصفيه حوادث و اختلافات مرزي منعقده در شهر مسكو بتاريخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 درجه اسم اسم فاميل را بسمت مرزبان (جانشين معاون مرزبان ) ايران در منطقه مرز ايران و شوروي (علامت مرزي شماره ) تعيين مينمايد. (درجه نام فاميل ) اختيار داده ميشود كه مأموريت ووظائف معينه در قرارداد مزبور را انجام دهد حق دارد كه در منطقه تعيين شده از مرز ايران و شوروي عبور و در منطقه مرزي توقف نمايد. رئيس اداره مرزباني كل كشور درجه اسم فاميل محل مهر شهر تهران مورخه 133 صفحه سوم ( متن روسي صفحه دوم) صفحه چهارم استوارنامه مزبور رؤيت شده و از تاريخ 195 تا تاريخ 195 برابر ( 133 تا 133) داراي اعتبار و قابل استفاده ميباشد. مرزبان اتحاد شوروي (درجه اسم فاميل ) محل مهر 196 برابربا 133 استوارنامه مزبور ارائه شده و تا 195( 133 ) تمديد ميشود. مرزبان اتحاد شوروي (درجه اسم فاميل ) محل مهر 195( 133 صفحه چهارم (متن روسي صفحه چهارم است) ضميمه شماره دوم صفحه يك ( ابعاد 10× 15 سانتيمتر) گواهينامه محل الصاق عكس محل مهر محل امضاي دارنده صفحه دوم ضميمه شماره 2 بموجب بند سوم ماده 35 قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث مرزي منعقده در شهر مسكو بتاريخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با ( 14 مه 1957) درجه نام نام فاميل ساكن ميباشد متولد است داراي سمت مرزبان منطقه مرز ايران و شوروي بوده حق دارد باتفاق مرزبان در منطقه از علامت مرزي شماره تا علامت مرزي شماره از مرز بهر دو سوي عبور و در منطقه مرزي شوروي توقف نمايد مرزبان ايران درجه اسم فاميل محل مهر 133( 195) (در صفحه سوم متن روسي صفحه دوم است) ترتيب رويت و ويزاي گواهينامه طبق مندرجات صفحه 4 ضميمه شماره اول انجام ميگيرد. ضميمه شماره سوم نمونه صفحه اول (ابعاد 10× 15 سانتيمتر) گواهينامه براي عبور يك دفعه و مراجعت از مرز ايران و شوروي صفحه دوم ضميمه شماره 3 بموجب بند چهارم ازماده 35 قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث مرزي منعقده در شهر مسكو بتاريخ 24 ارديبهشت 1336 برابر با(14 مه 1957) درجه اسم اسم فاميل ساكن ميباشد متولد(روز ماه سال) است حق دارد يكدفعه از مرز ايران و شوروي درمنطقه عبور در منطقه مرزي شوروي توقف نمود و مراجعت كند. از ساعت روز 133( 195) تا ساعت روز 133( 195) داراي اعتبار ميباشد. مرزبان ايران درجه اسم فاميل محل مهر (محل و تاريخ صدور (در صفحه سوم متن روسي صفه دوم است) صفحه چهارم گواهينامه مزبور ارئه داده شده در مدتي كه در صفحات دوم و سوم ذكر شده داراي اعتبار و قابل استفاده ميباشد. مرزبان اتحاد شوروي درجه اسم فاميل محل مهر 195برابر با ( 133) متن روسي صفحه چهارم قرارداد فوق كه مشتمل بر 44 ماده و يك پروتكل و سه ضميمه است در جلسه روز پنجشنبه بيست و نهم خرداد ماه يك هزار و سيصد و سي و هفت بهتصويب مجلس شوراي ملي رسيد. نايب رئيس مجلس شوراي ملي - دكتر موسي عميد