ماده 5

اين موافقتنامه بايد بتصويب برسد و از روز مبادله نسخ مصوبه كه حتي‌المقدور در كمترين موعد انجام خواهد شد بموقع اجراء گذارده‌ميشود مبادله نسخ مصوبه در مسكو بعمل خواهد آمد. ‌نمايندگان مختار بمنظور تصديق مراتب فوق اين موافقتنامه را امضاء و بمهر خود ممهور نمودند: در تهران بتاريخ 11 آذر ماه 1333 (2 دسامبر1954) در دو نسخه هر يك بزبانهاي فارسي و روسي كه هر دو متن داراي اعتبار يكسان ميباشد تنظيم گرديد. ‌بنمايندگي اعليحضرت شاهنشاه ايران حميد سياح بنمايندگي هيئت رئيسه شوراي عالي اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي آ.‌لاورنتيف ‌ پروتكل ‌بنا بتوافقي كه ضمن امضاي موافقتنامه مورخ يازدهم آذر ماه 1333 (‌دوم دسامبر 1954) راجع بمسائل مرزي و مالي بين ايران و اتحاد جماهير‌شوروي سوسياليستي بعمل آمده است طرفين نسبت بمراتب زير موافقت حاصل كردند: 1 - خط مرزي در ناحيه نمين بطوريكه در سند تشريح مرز بين ايران و روسيه مورخ 18 ژانويه 1829 تعيين شده ميگذرد. ضمناً جاده خاكي فعلي‌شوروي در پنج نقطه‌ايكه ذيلاً درج شده و در شماي پيوست باين پروتكل مشخص گرديده در حدود خاك اتحاد شوروي باقي ميماند. ‌نقاط مزبور عبارتند: نقطه شماره 1 بطول 1100 متر در جنوب كره قزيوردي واقع گرديده است جوانب اين نقطه در خط مرزي كنوني بطور تقريب يكي در 250 متري‌ جنوبي قله كوه قزيوردي و ديگري در 1300 متري جنوبي جنوب باختري قله كوه نامبرده واقع ميباشد. ‌نقطه شماره 2 بطول 1100 متر در باختر ارتفاع داراي علامت 2161.7 واقع است جوانب نقطه مزبور در خط مرزي كنوني بطور تقريب يكي در520 متري شمال قله ارتفاع داراي علامت 2161.7 و ديگري در 500 متري جنوب جنوب خاوري قله ارتفاع نامبرده واقع ميباشد. ‌نقطه شماره 3 به طول 1000 متر در جنوب باختري كوه بالمادين واقع است جوانب نقطه مزبور در خط مرزي كنوني بطور تقريب يكي در 450 متري ‌شمال باختري قله كوه بالمادين و ديگري در 450 متري جنوب خاوري قله كوه نامبرده واقع ميباشد. ‌نقطه شماره 4 بطول 1260 متر در جنوب كوه قزل‌اثر (‌خزيلاس) واقع است جوانب اين نقطه در خط مرزي كنوني بطور تقريب يكي در 720 متري ‌جنوب باختري قله كوه قزل‌اثر (‌خزيلاس) و ديگري در 550 متري جنوب خاوري قله كوه نامبرده واقع شده است. ‌نقطه شماره 5 بطول 6400 متر بين كوه مرداسيقي و كوه منارك واقع است جوانب اين نقطه در خط مرزي كنوني بطور تقريب يكي در 800 متري ‌شمال باختري قله كوه مرداسيقي و ديگري در 100 متر شمال كوه منارك واقع است. ‌در موقع تجديد تعيين حدود مرز جاده خاكي شوروي در نقاط 2 و 3 و 4 و 5 ناحيه نمين با در نظر گرفتن شرايط طبيعي حتي‌المقدور بطرف خط‌الرأس‌ بالا برده خواهد شد باين ترتيب تجديد تعيين حدود مرزي دولتي بعمل خواهد آمد. ‌اندازه‌گيري طول پنج نقطه مذكور در فوق در ناحيه نمين از روي جاده خاكي فعلي شوروي انجام يافته است. 2 - واگذاري ناحيه يدي‌اولر متعلق به اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي كه در نتيجه منحرف شدن مجراي رود آستاراچاي جدا شده است از طرف ‌اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي به ايران بمنزله استثنائي از عرف و اصول مقرر در حقوق بين‌المللي تلقي ميگردد كه طبق آن تغيير مجراي ‌رودخانه مرزي موجب تغيير مرز دولتي نميگردد (‌اگر بين طرفين در اينخصوص موافقت مخصوص وجود نداشته باشد). 3 - مفهوم عنوان پروتكل‌هاي مذكور در مادة 2 موافقتنامه (‌قسمت ب ناحيه مرزي ماوراء خزر (‌خاوري)يعني پروتكل مورخ 30 ژانويه 1886 در‌خصوص خط مرزي بين ايران و روسيه بطرف خاور از درياي خزر در فاصله از خرابه‌هاي قلعة بابادورمز تا خليج حسينقلي و پروتكل مورخ 6 مارس1886 در خصوص خط مرز بين ايران و ايالت ماوراء خزر از گدارگودري تا درياي خزر - پروتكلهاي كميسيونهاي تعيين مرز كه بموجب فصل 2‌مقاوله‌نامه مورخ 9 دسامبر 1881 منعقده بين ايران و روسيه تشكيل شده ميباشد. ‌مفهوم عنوان پروتكل شماره 3 مورخه 19 ژوئن 1894 راجع بتعيين مرز بين ايران و روسيه در ناحيه از ذوالفقار تا خملي تپه و پروتكل شمارة 5 مورخ8 نوامبر 1894 راجع بتعيين مرز بين ايران و روسيه در ناحيه از خملي تپه تا بابادورمز و پروتكل شمارة 6 راجع بتعيين مرز بين ايران و روسيه در‌ناحيه از گدوك ييرتا كوه كناره كه بتاريخ 9 نوامبر 1894 تنظيم شده است - پروتكلهاي كميسيونهاي تعيين مرز كه بر طبق فصل 4 و 5 مقاوله ‌نامه‌مورخ 27 مه 1893 منعقده بين ايران و روسيه تشكيل گرديده ميباشد. 4 - حل اختلافات مرزي در ناحيه اترك را طرفين با در نظر گرفتن مرزي كه پروتكل راجع بخط مرز بين ايران و ايالت ماوراء خزر از گدارگودري تا بحر‌خزر بتاريخ 6 مارس 1886 تشريح نموده و همچنين با توجه بمرز واقعي فعلي در ناحيه مزبور بآن ترتيب انجام داده‌اند كه در طول مسافت از تپه ‌سنگرتپه (‌صغير تپه) تا درياي خزر خط جديد مرز تعيين ميگردد كه امتداد دقيق آن در مادة 2 موافقتنامه ذكر شده و در نقشه پيوست بموافقتنامه‌مذكور ترسيم گرديده است. حل اين قضيه با در نظر گرفتن پيشنهادات اتحاد شوروي براي حل و فصل كامل مسئله مرزي بعمل آمده است. اين پروتكل جزو لاينفك موافقتنامه مورخ يازدهم آذر ماه 1333 (‌دوم دسامبر 1954) ميباشد. بتاريخ يازدهم آذر ماه 1333 (‌دوم دسامبر1954) در شهر تهران در دو نسخه هر يك بزبانهاي فارسي و روسي تنظيم كه هر دو متن آن داراي اعتبار‌يكسان ميباشد. ‌بنمايندگي اعليحضرت شاهنشاه ايران حميد سياح بنمايندگي هيئت رئيسه شوراي عالي اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي آ.‌لاورنتيف اجازه مبادله موافقتنامه حل مسائل مرزي و مالي بين دولتين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي بشرح فوق در جلسه پنجم اسفند ماه يكهزار و سيصد و سي و سه داده شده است. رئيس مجلس شوراي ملي - رضا حكمت اجازه مبادله موافقتنامه بالا در جلسه 19 اسفند 1333 مجلس سنا داده شده است.