قانون پروتكل الحاقي بقرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بهانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز مصوب 1352,12,28 با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده واحده
پروتكل الحاقي بقرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع به انتظامات مرزي ايران وشوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز مورخ 14 مه 1957 (1336ر2ر24) مربوط به مرز در درياچههاي پشت سد مخزني ارس و سدانحرافي ميل و مغان مشتمل بر يك مقدمه و 7 مادة كه در تاريخ 16 مرداد ماه 1352 (7 اوت 1973) بين نمايندگان مختار دو دولت در مسكو بامضاءرسيده است تصويب و اجازه مبادله اسناد تصويب آن داده ميشود. قانون فوق مشتمل بر يك مادة و متن پروتكل الحاقي ضميمه پس از تصويب مجلس سنا در تاريخ روز چهارشنبه 1352ر11ر24، در جلسه روزسهشنبه بيست و هشتم اسفند ماه يك هزار و سيصد و پنجاه و دو شمسي بتصويب مجلس شوراي ملي رسيد. رئيس مجلس شوراي ملي - عبدالله رياضي پروتكل الحاقي بقرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي وترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز مورخ 14 مه 1957 (24 ارديبهشت 1336) مربوط بمرز در درياچههاي پشت سد مخزني ارس و سدانحرافي ميل و مغان دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي با تمايل بتحكيم و توسعه روابط دوستانه و حسن همجواري موجود بين دودولت - و با توجه باينكه كارهاي علامتگذاري مرز دولتي بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سد مخزني ارس و سد انحرافي ميل و مغان برروي رود ارس در سال 1970 (1349) باتمام رسيده است -و بمنظور تكميل قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شورويسوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز (امضاء شده در مسكو بتاريخ 14 مه 1957 برابر24 ارديبهشت 1336) و پروتكل ضميمه آن تصميم بانعقاد اين پروتكل گرفتند و نمايندگان مختار خود را به قرار زير تعيين نمودند. دولت شاهنشاهي ايران جناب آقاي احمد ميرفندرسكي قائممقام وزير امور خارجه. دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي جناب آقاي واسيلي واسيليويچ كوزنتسف معاون اول وزارت خارجه. نامبردگان پس از مبادله اختيارنامههاي خود كه در كمال صحت و اعتبار بود نسبت بمراتب زير موافقت نمودند: ماده اول - تعاريف در اين پروتكل: 1 - قرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيهاختلافات و حوادث در مرز (مورخ 14 مه 1957 برابر 24 ارديبهشت 1336)«عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957» ناميدهخواهد شد. 2 - موافقتنامه راجع بحل مسائل مرزي و مالي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي و پروتكل ضميمه مورخ 2 دسامبر 1954 برابر 11 آذرماه 1333 «موافقتنامه حل مسائل مرزي ايران و شوروي مورخ 2 دسامبر 1954» ناميده خواهد شد. 3 - پروتكل شرح عبور خط مرز مملكتي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي كه تعيين و تجديد تعيين آن در سالهاي 1956 – 1955)1334 1335( بعمل آمده است مورخ 11 آوريل 1957 برابر 22 فروردين 1336 «پروتكل شرح عبور خط مرز بين ايران و شوروي مورخ 11 آوريل1957» ناميده خواهد شد. 4 - پروتكل شرح ناحيه ملتقاي مرزهاي ايران و تركيه و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي مورخ 15 اكتبر 1956 برابر 23 مهر ماه 1335 «پروتكل شرح ملتقاي مرزهاي ايران و تركيه و شوروي مورخ 15 اكتبر 1956» ناميده خواهد شد. 5 - پروتكل شرح ناحيه تلاقي سرحدات دول ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي و افغانستان مورخ 30 ژوئن 1948 برابر با 9 تير ماه 1327«پروتكل شرح ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و افغانستان مورخ 30 ژوئن 1948» ناميده خواهد شد. 6 - پروتكل الحاقي بموافقتنامه حل مسائل مرزي و مالي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي در مورد تعيين و تثبيت مرز جديد بين ايرانو اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي در درياچههاي پشت سد مخزني ارس و سد انحرافي ميل و مغان مورخ 7 مه 1970 (برابر 17 ارديبهشت 1349)«پروتكل تثبيت مرز بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 7 مه 1970 »ناميده خواهد شد. 7 - پروتكل شرح مسير خط مرز دولتي بين ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي در درياچه سد (ارس) و درياچه سد انحرافي ميل و مغان برروي رود ارس كه در سال 1970 برابر 1349 علامتگذاري شده است و پروتكلهاي علائم مرزي كه در اين ناحيه از مرز نصب گرديده است مورخ 5دسامبر 1970 برابر 14 آذر ماه 1349 « پروتكل شرح مسير خط بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 5 دسامبر 1970» ناميده خواهد شد. 8 - موافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي راجع بهمكاريهاي اقتصادي و فني مورخ 27 ژوئيه 1963برابر 5 مرداد ماه 1342 «موافقتنامه همكاري اقتصادي و فني ايران و شوروي مورخ 27 ژوئيه 1963» ناميده خواهد شد.
ماده 2
اصلاح مواد فصل اول عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957. 1 - مادة اول عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 بشرح زير اصلاح ميشود: خط مرزي مملكتي بين ايران و شوروي بطريقي عبور مينمايد كه در موافقتنامه حل مسائل مرزي و مالي بين ايران و شوروي مورخ 2 دسامبر 1954تثبيت و توسط پروتكل الحاقي به اين موافقتنامه (پروتكل تثبيت مرز بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 7 مه(1970) - تغيير يافته است و نيز طبق اسناد زير: اول - اسناد پروتكل شرح عبور خط مرز بين ايران و شوروي از علامت سهجانبي كه در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و تركيه نصب گرديده و تاعلامت سهجانبي كه در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و افغانستان مستقر ميباشد (مورخ 11 آوريل 1957(-همچنين ضمائم و اسناد تكميلي وپروتكل شرح مزبور كه از اين قرار است:
الف
آلبوم نقشهها و شماي مختصات ژئودزي علائم مرزي سرحدات مملكتي ايران و اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي.
ب
پروتكلهاي علائم مرزي با شماي كروكي كه در پشت آن ترسيم شده است.
ج
جزوه مختصات علائم مرزي.
د
فهرست علائم مرزي. دوم - اسناد مربوط به علامت مرزي سهجانبي نصب شده در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و تركيه كه بتاريخ 15 اكتبر 1956 در ديم قشلاق امضاء شده است. سوم - اسناد مربوط بعلامت مرزي سهجانبي نصب شده در ملتقاي مرزهاي ايران و شوروي و افغانستان كه در تاريخ 30 ژوئن 1948 در سرخسامضاء شده است. چهارم - اسناد مربوط به پروتكل شرح مسير خط مرز بين ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 5 دسامبر 1970 و ضمائمآن:
الف
آلبوم نقشهها و شماي مختصات ژئودزي علائم مرزي بسرحدات ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس.
ب
پروتكلهاي علائم مرزي نصب شده در اين خط مرز با شماي كروكي كه در پشت آن ترسيم شده است. پنجم - ضمائم و اسناد تكميلي ديگري كه در مدت اجراي اين پروتكل ممكن است تنظيم شود. خط مرزي كه طبق اسناد فوق تعيين شده است در سطح قائم ماربر آن مرزهاي هوايي و زيرزميني را نيز مشخص مينمايد. اين خط مرز در پروتكل حاضر با كلمه «مرز» يا «خط مرز» يعني خط مرز مملكتي بين ايران و شوروي كه در سالهاي 1955 - 1956 و 1970 - تعيين يامجدداً تعيين شده است ناميده ميشود. 2 - ماده دوم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 به قرار زير تغيير مييابد: طرفين متعاهدين وظيفه دارند علائم مرزي را كه براي تشخيص مرز بين ايران و شوروي برقرار گرديده و همچنين نوار تراشيده مرز را بوضعي نگاهداري بكنند كه محل استقرار و شكل و فرم و اندازه و رنگآميزي ستونها و علائم و وضع كپههاي مرزي و همچنين عرض نوار تراشيده و دائرنگاهداشتن آن با سوابقي كه در اسناد تعيين و تجديد تعيين مرز مورخ 11 آوريل 1957 برابر 22 فروردين 1336 و 5 دسامبر 1970 برابر 14 آذر ماه 1349تشريح شده است تطبيق داشته باشد. 3 - بندهاي 5 و 6 به شرح زير بماده سوم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 اضافه ميگردد: -بند 5 - مراقبت از علائم مرزي جديدالنصب در درياچه پشت سد مخزني ارس شماره 9/1 و 10 – 10/2 – 10/2 و 10/3 و 11 – 11/1 – 11/2 -11/3 – 11/4 و 12 – 12/1 – 12/2 – 12/3 – 12/4 – 12/5 – 12/6 – 12/7 – 12/8 – 12/9 – 12/10 – 12/11 – 12/12 و 13 و 14 -14/1 و 15 و 16 – 16/1 – 16/2 – 16/3 و 17 و 18 و درياچه پشت سد انحرافي ميل و مغان در رودخانه ارس شمارة 50/1 – 50/2 - 50/3 - 51- بترتيب ذيل بين طرفين متعاهدين تقسيم ميشود:
الف
مراقبت از ستونها و ستونهاي محوري علائم مرزي نصب شده در قلمرو شوروي از طرف مقامات مربوطه مرزي شوروي انجام ميشود.
ب
مراقبت از ستونهاي محوري علائم مرزي نصب شده در قلمرو ايران از طرف مقامات مربوطه مرزي ايران انجام ميشود.
ج
مراقبت از ستونهاي علائم مرزي 12/4 – 12/6 – 12/8 – 12/10 – 12/12 – 50/1 و 50/3 و از علائم مرزي (گوي شناور) شماره 14 و 16 -16/1 - 16/3 نصب شده در خط مرز بعهده طرف شوروي خواهد بود. د - مراقبت از علائم مرزي شماره 12/5 – 12/7 – 12/9 – 12/11 - 50/2 از علائم مرزي (گوي شناور) شماره 13 و 4/1 و 15 و 16/2 نصب شده در خط مرز بعهده طرف ايران خواهد بود.
ه
مراقبت از مراكز علائم مرزي شمارة 17 و 51 نصب شده در خط مرز بعهده طرف شوروي ميباشد.
و
مراقبت از مراكز علامت شمارة 18 نصب شده در خط مرز بعهده طرف ايران ميباشد. -بند 6 - تجديد ساختمان و تعمير اساسي علائم مرزي ذكر شده در فقرات «ج» و «د» «ه» و «و» را دو طرف بطور مشترك انجام ميدهند و هزينه ساختمان و تعميرات بطور مساوي تقسيم ميگردد. 4 - بند 4 ماده پنجم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 بشرح زير تغيير مييابد. -بند 4 - در قسمتهاي مرز آبي محل ستونها و علائم (گوي شناور)مرزي كه بر اثر سيل معيوب يا منهدم شده و تجديد يا تعمير ميشود ممكن است تغييرداده شود مشروط بر اين كه در خود مسير خط مرز تغييراتي پيدا نشود. ستونها و علائم (گوي شناور) فوق را در نقاط جديدي بايد نصب كرد كه از دستبرد طبيعت مصون باشد. تغييرات فوق در محل ستونها و علائم (گوي شناور)مرز آبي با موافقت طرفين متعاهدين انجام ميشود. تغيير محل ستونها و علائم مرزي رويبريدگيهاي آب شور نيز در صورت لزوم اجازه داده ميشود. در صورت وقوع چنين تغييري طرفين متعاهدين پروتكل علائم مرزي و شماي كروكي آن را از لحاظ فرم و موضوع مطابق ساير اسناد مربوط به تعيين وتجديد مرز تنظيم و ضميمه آن مينمايند. 5 - به بند 5 ماده پنجم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 جمله زير اضافه ميگردد: «و همچنين نمونههاي علائمي كه در تعيين مرز ايران و شوروي در سال 1970 انتخاب شده است». 6 - بند 7 ماده پنجم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 بشرح زير تغيير مييابد: -بند 7 - در صورتيكه مصادر امور يكي از طرفين خرابي يا نقصي در ستون و علامت (گوي شناور) مرزي كه در قلمرو طرف ديگر واقع يا مسئول مراقبت از آن طرف ديگر باشد مشاهده نمايند مصادر امور طرف ديگر را آگاه ميسازند كه در تعمير يا تجديد ستون يا علامت (گوي شناور)مذكور اقدامنمايند. مقامات مربوطه طرفي كه در قلمرو آن انهدام يا خرابي يا نقيصه ستون و علامت (گوي شناور) مرزي مشاهده شده است موظف ميباشد آن را تجديد ياتعمير نمايند.
ماده 3
اصلاح مواد فصل دوم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957. 1 - بند يك ماده هفتم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 بشرح زير تغيير مييابد: -بند 1 - آبهاي سرحدي كه در اين عهدنامه ذكر شده است: بقسمتي از رودخانهها و درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس اطلاق ميشود كه طبق مدارك تعيين و تجديد تعيين مرز مورخ 1955 - 1956 ومدارك تعيين مرز ايران و شوروي در درياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 1970 خط مرز در امتداد آن عبور مينمايد. 2 - مفاد مواد هشتم و نهم و دهم و يازدهم و دوازدهم و سيزدهم و چهاردهم (آبهاي سرحدي) شامل درياچههاي پشت سدهاي مخزني ارس و سدانحرافي ميل و مغان نيز خواهد بود. 3 - بند 4 به شرح زير بمادة هشتم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 اضافه ميگردد: -بند 4 - مسائل مربوط بفعاليت ماهيگيري در درياچههاي سد مخزني ارس و سد انحرافي ميل و مغان طبق موافقتنامه جداگانه بين طرفين متعاهدينترتيب داده ميشود. 4 - بند 6 بشرح زير بمادة شانزدهم عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 اضافه ميگردد: -بند 6 - مطابق مادة 5 موافقتنامه همكاري اقتصادي و فني ايران و شوروي مورخ 27 ژوئيه 1963 و مادة 6 پروتكل تثبيت مرز بين ايران و شوروي دردرياچههاي پشت سدهاي رودخانه ارس مورخ 7 مه 1970 - طرفين متعاهدين مذاكرات راجع بترتيب حق ورود و اقامت بلامانع در قطعات خاكدولت همجوار را باتباع ايران و شوروي كه با اداره كردن و بهرهبرداري از تأسيسات هيدروليك سر و كار دارند انجام خواهند داد و اين ترتيب را بوسيله دستورالعمل مربوطه در كوتاهترين مدت ممكنه تنظيم خواهند كرد.
ماده 4
اصلاح مواد پروتكل ضميمه بعهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957. مواد 1 و 3 و 5 پروتكل ضميمه عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 (در طرف ايران) بشرح زير تغيير مييابد: -بند 1 - مرزبان منطقه پلدشت با مقر دائمي آرياشهر (پلدشت) - منطقه عمل او، از محل ملتقاي مرزهاي مملكتي ايران و شوروي و تركيه تا علامتمرزي شماره 19 توسعه مييابد. -بند 2 - مرزبان منطقه جلفا با مقر دائمي در قريه جلفا ايران - منطقه عمل او، از علامت مرزي شمارة 19 تا علامت مرزي شمارة 35 - توسعه مييابد. -بند 3 - مرزبان منطقه كليبر با مقر دائمي در قريه اصلاندوز، منطقه عمل او، از علامت مرزي شماره 35 تا علامت مرزي شماره 64 - توسعه مييابد. -بند 5 - الف - مرزبان منطقه اردبيل با مقر دائمي در شهر اردبيل - منطقه عمل او، از علامت مرزي شمارة 108 تا علامت مرزي شمارة 131.
ب
مرزبان منطقه آستارا با مقر دائمي شهر آستارا - منطقه عمل او، از علامت مرزي شماره 131 تا علامت مرزي شماره 144 (درياي خزر) توسعهمييابد.
ماده 5
پروتكل حاضر جزء لاينفك عهدنامه انتظامات مرزي ايران و شوروي مورخ 14 مه 1957 بوده و طي مدت اعتبار عهدنامه مذكور معتبرخواهد بود.
ماده 6
پروتكل حاضر بتصويب خواهد رسيد و از تاريخ مبادله اسناد مصوبه آن كه در كوتاهترين مدت ممكنه در تهران بعمل خواهد آمد بموقعاجراء گذارده خواهد شد.
ماده 7
اين پروتكل در دو نسخه و هر نسخه بزبانهاي فارسي و روسي تنظيم شده و هر دو متن داراي اعتبار يكسان ميباشد. بنا بمراتب نمايندگان مختار طرفين پروتكل حاضر را امضاء و بمهر خود ممهور نمودند. مسكو ... بتاريخ 7 اوت 1973 برابر 16 مرداد ماه 1352. از طرف دولت شاهنشاهي ايران. از طرف دولت اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي. پروتكل الحاقي فوق مشتمل بر يك مقدمه و هفت ماده منضم بقانون پروتكل الحاقي بقرارداد بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت اتحاد جماهيرشوروي سوسياليستي راجع بانتظامات مرزي ايران و شوروي و ترتيب تصفيه اختلافات و حوادث در مرز ميباشد. رئيس مجلس شوراي ملي - عبدالله رياضي