تعاريف اختصاصي 1 ـ بخش گياهان دارويي و طب سنتي بخش گياهان دارويي و طب سنتي شامل كليه نهادها و عوامل دخيل در امر بهرهبرداري از گياهان دارويي و اسانسدار و فناوريهاي توليد فرآورده هاي دارويي ـ غذايي ـ بهداشتي با منشأ گياهي و نيز كليه مراكز و دست اندر كاران در امر خدمات و آموزههاي مكتب پزشكي سنتي ايران (طب سنتي) ميباشد. اين بخش از دو حوزه «گياهان دارويي و فرآورده هاي گياهي» و «طب سنتي» تشكيل شده است. 2 ـ گياه دارويي به گياهي كه به طور مستقيم يا غيرمستقيم تمام يا اجزايي از آن به صورت تازه يا خشك شده و يا مواد مؤثره استخراجي از آن به منظور اثرات بهداشتي، پيشگيري و درماني در بدن انسان، حيوانات و ديگر گياهان به كار ميرود، گياه دارويي گفته ميشود. 3 ـ داروي گياهي هرگونه فرآورده دارويي كه منحصراً، از نظر اجزاء متشكله فعال، شامل يك يا چند ماده گياهي فرآوري نشده يا يك يا چند تركيب گياهي فرآوري شده و يا تركيبي از هردو با فرمولاسيون گوناگون براي عرضه در بازار دارويي جهت تشخيص، پيشگيري، كمك به اعمال فيزيولوژيك، درمان و حفظ بهداشت بدن انسان، حيوانات و ساير گياهان به كار ميرود. 4 ـ طب سنتي به مجموعه تمامي علوم و تجربيات نظري و عملي شامل كليه اقدامات بهداشتي، رويكردها، اطلاعات و باورهايي كه به اشكال مختلف دارويي، براي حفظ سلامتي و همچنين پيشگيري، تشخيص و درمان بيماريها به كار ميروند و بهصورت گفتاري يا نوشتاري از نسلي به نسل ديگر در يك منطقه جغرافيايي انتقال مييابند و همچنين قابليت روزآمد شدن با حفظ چارچوب هاي اساسي را دارا ميباشند، طب سنتي گفته ميشود. خصوصيات ذاتي طب سنتي كلنگري به موضوع انسان، توجه به معنويات و اخلاقيات، نتيجه گرايي در درمان، تكيه بر روشهاي طبيعي و كم عارضه، بيمار مداري و تناسب با فرهنگ عمومي به دليل پيشينه طولاني ميباشد. 5 ـ فرآوردههاي گياهي مواد گياهي كه به صورت خام و يا فرآوريشده به منظور كاربرد در پزشكي، دامپزشكي و گياهپزشكي و نيز كاربردهاي تجاري، صنعتي، غذايي و بهداشتي استفاده ميشوند و شامل داروهاي گياهي، فرآوردههاي طبيعي و مكمل با منشأ گياهي، افزودنيهاي غذايي و طعمدهندهها، رنگ دهنده ها، عرقيات و عصاره ها و اسانسها، فرآوردههاي آرايشي و بهداشتي و كنترلكننده آفات و بيماريهاي گياهي ميباشد، فرآوردههاي گياهي گفته ميشود. 6 ـ فرآورده هاي طبيعي به فرآورده هايي كه از مواد طبيعي حاصل از گياهان، جانوران، ميكروارگانيسمها و معادن استخراج ميشوند، از قبيل داروهاي طبيعي (جامد، نيمه جامد و مايع)، مواد اوليه طبيعي (عصاره و اسانس)، فرآوردههاي گياهي دارويي، فرآوردههاي فرآورينشده، فرآوردههاي طب سنتي، داروهاي مشابه درماني و فرآوردههاي تشخيص حساسيت، فرآورده طبيعي گفته ميشود.
ماده ۱
از مصوبه سند ملي گياهان دارويي و طب سنتي — مصوب 1392/04/25