قانون موافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت استراليا در خصوص سرويسهاي هواپيمائي مابين قلمرو دو دولت مصوب 1343,09,25 با اصلاحات و الحاقات بعدي ماده واحده موافقت نامه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت استراليا در خصوص سرويسهاي هواپيمائي مابين قلمروهاي دو دولت كه مشتمل بر يك مقدمه و هفده ماده و يك برنامه خطوط پرواز ميباشد و در تاريخ 29 آذر ماه 1339 در تهران بامضاء رسيده است و بدولت اجازه داده مي شود اسناد مصوبه آن را مبادله نمايد. قانون فوق كه مشتمل بر ماده واحده و متن قرار داد ضميمه مي باشد در جلسه روز پنجشنبه بيست و هشتم خرداد ماه يكهزار و سيصد و چهل و سه به تصويب مجلس شوراي ملي رسيده بود درجلسه روز چهارشنبه بيست وپنجم آذرماه يكهزاروسيصدوچهل وسه شمسي بتصويب مجلس سنا رسيد. رئيس مجلس شوراي ملي - مهندس عبدالله رياضي رئيس مجلس سنا- مهندس شريف امامي موافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت مشترك المنافع استراليا در خصوص سرويسهاي هواپيمائي مابين قلمروهاي دو دولت مقدمه( نظر به اينكه دولت شاهنشاهي ايران و دولت مشترك المنافع استراليا متعاهدين قرارداد بين المللي هواپيمائي كشوري كه در تاريخ 7 دسامبر 1944 در شيكاگو براي امضاء آماده شده بود ميباشند مايلند بمنظور استقرار سرويسهاي هواپيمائي بين قلمرو خود و موافقتنامه اي علاوه بر قرارداد مذكور منعقد نمايند بنابر اين نمايندگان تام الاختيار خود را بدين منظور بشرح زير تعيين نمودند: از طرف دولت شاهنشاهي ايران: جناب آقاي يدالله عضدي وزير امور خارجه از طرف دولت مشترك المنافع استراليا جناب آقاي سناتور شين دان پالتريچ وزير هواپيمائي كشوري نمايندگان مزبور پس از مبادله اختيارنامه هاي كامل خود كه در كمال صحت و اعتبار بوده درباره مواد ذيل موافقت نمودند:
ماده 1
1 - براي مقاصد مندرج در اين موافقتنامه جز در مواردي كه مضمون عبارت مفهوم ديگري را ايجاب كند:
الف
مقصود از عبارت قرارداد قرارداد بين المللي هواپيمائي كشوري است كه در تاريخ 7 دسامبر 1944 براي امضاء در شيكاگو آماده شده بوده نيز شامل هر ضميمه اي كه تحت مادة 9 قرارداد مزبور مورد قبول واقع گرديده و هر اصلاحيه اي كه در ضمائم مذكور يا در اصل قرارداد بر طبق مواد 90 و94 قرارداد بعمل آمده است ميباشد.
ب
مقصود از عبارت مقامات هواپيمائي در مورد ايران اداره كل هواپيمائي كشوري و هر شخص يا هيئتي است كه مجاز باشد وظائف فعلي اداره كل هواپيمائي كشوري و يا وظائفي نظير آنرا انجام دهد و در مورد دولت مشترك المنافع استراليا مدير كل هواپيمائي كشوري و هر شخصي يا هيئتي است كه مجاز به انجام وظائف فعلي مدير كل هواپيمائي كشوري يا وظائف مشابه آن باشد
ج
مقصود از عبارت قلمرو در مورد يك كشور اراضي و آبهاي ساحلي متصل به آن است كه تحت حاكميت - سيطره - حمايت يا قيموميت آن كشور باشد
د
مقصود از عبارت مؤسسه هواپيمائي معينه يك مؤسسه هواپيمائي است كه يكي از طرفين متعاهدين بر طبق مادة 3 بعنوان مؤسسه هواپيمائي مجاز براي بكار انداختن سرويسهاي هوائي بين المللي بر طبق مقررات مادة 2 كتباً بطرف متعاهد ديگر معرفي مينمايد.
ه
- مقصود از عبارت سرويس هوائي هر سرويس هوائي است كه طبق برنامه بوسيله هواپيما بمنظور حمل و نقل عمومي مسافر يا بار يا پست تشكيل ميشود.
و
مقصود از عبارت سرويس هوائي بين المللي يك سرويس هوائي است كه از فضاي قلمرو بيش از يك كشور عبور نمايد
ز
مقصود از عبارت مؤسسه هواپيمائي هر مؤسسه حمل و نقل هوائي است كه يك سرويس هوائي بين المللي را تعبيه و يا بهره برداري نمايد.
ح
مقصود از عبارت توقف بمنظورهاي غير از حمل و نقل فرود آمدن هواپيما بمنظور مقاصدي غير از سوار يا پياده كردن مسافر يا بار يا پست ميباشد.
2
برنامه خطوط پرواز كه ضميمه اين موافقتنامه است جزء لايتجزاي موافقتنامه بوده و هر گونه اشاره اي به موافقتنامه شامل برنامه خطوط پرواز نيز خواهد بود مگر در موارديكه شرايط ديگر قيد شده باشد.
ماده 2
هر يك از طرفين متعاهدين حقوق مشخصه در اين موافقتنامه را بطرف متعاهد ديگر اعطاء مينمايد تا مؤسسه هواپيمائي معينه طرف متعاهد ديگر قادر شود سرويسهاي هواپيمائي بين المللي را در خطوطي كه در برنامه پرواز مشخص گرديده است و از اين پس بترتيب سرويسهاي مورد موافقت و خطوط مشخصه خوانده ميشود تأسيس و بكار اندازد.
ماده 3
1 - سرويسهاي مورد موافقت در هر يك از خطوط مشخصه بنا به اختيار طرف متعاهدي كه حقوق مزبور بر طبق مادة 2 اين موافقتنامه به آن اعطاء شده ممكن است بلافاصله يا بعداً بكار انداخته شود سرويسهاي مذكور نبايد قبل از حصول شرايط ذيل بكار انداخته شود.
الف
طرف متعاهدي كه حقوق مزبور به آن اعطاء شده است يك مؤسسه هواپيمائي را براي آن خط تعيين كرده باشد.
ب
طرف متعاهد اعطاء كننده حقوق اجازه لازم بهره برداري را براي مؤسسه هواپيمائي مربوطه صادر كرده باشد اجازه بهره برداري مورد بحث با شرط رعايت مقررات بند 2 اين مادة و بند 1 مادة 8 بدون تأخير داده خواهد شد
2
از مؤسسه هواپيمائي كه بوسيله يكي از طرفين متعاهدين تعيين شده ممكن است خواسته شود مقامات هواپيمائي طرف متعاهد را قانع سازد كه صلاحيت انجام شرايطي را كه در قوانين و مقرراتي كه براي بهره برداري سرويسهاي هوائي بين المللي وضع گرديده و معمولاً بوسيله مقامات مزبور اطلاق ميشود دارا ميباشد.
ماده 4
1 - بموجب مقررات اين موافقتنامه مؤسسه معينه هر يك از طرفين متعاهدين در موقع بكار انداختن سرويس مورد موافقت در يك خط معين از حقوق زير بهره مند ميگردد:
الف
حقوق توقف در قلمرو مزبور بمنظورهائي غير از حمل و نقل.
ب
حق پرواز بدون فرود آمدن در قلمرو كشور متعاهد ديگر.
ج
حق توقف در قلمرو مزبور در نقاطيكه در برنامه پرواز براي آن خط مشخص گرديده بمنظور پياده و سوار كردن محمولات بين المللي - مسافر - بار و پست
2
و نيز مقرر است كه در مناطق جنگ يا مناطقي كه در اشغال نظامي است يا مناطقي كه جنگ و اشغال نظامي در آن تأخير داشته است با توجه به مادة 9 قرارداد شيكاگو بكار انداختن اينگونه سرويسها منوط به اجازه و تصويب مقامات صلاحيتدار نظامي خواهد بود.
ماده 5
هيچيك از مقررات اين موافقتنامه طوري تلقي نخواهد شد كه بمؤسسه هواپيمائي معينه يكي از طرفين متعاهدين امتياز گرفتن مسافر - بار و يا پست در قلمرو طرف متعاهد ديگر در ازاء كرايه يا حق الزحمه بمقصد نقطه ديگري در همان قلمرو اعطاء شده است.
ماده 6
هيچيك از مقررات اين موافقتنامه طوري تلقي نخواهد شد كه با تعهدات هر يك از طرفين متعاهدين كه بموجب مادة 7 قرارداد بعمل آمده است مغايرت داشته باشد.
ماده 7
سوخت و روغن و قطعات يدكي و تجهيزات معمولي و ذخائر هواپيما در داخل هواپيماهاي مؤسسه معينه يكي از طرفين متعاهدين در موقع ورود بقلمرو طرف متعاهد ديگر و يا حمل شده بداخل چنين هواپيماهائي در قلمرو مذكور كه بدون رضايت مقامات گمركي از هواپيما تخليه نشده باشد اگر صرفاً براي مصرف خود هواپيما يا مصرف در داخل هواپيماي آن مؤسسه در بهره برداري سرويسهاي مورد موافقت باشد بشرط آنكه از جهات ديگر نيز مقررات گمركي طرف متعاهد اخيرالذكر رعايت گردد از حقوق گمركي و هزينه هاي بازرسي و عوارض و مالياتهاي مشابه ملي يا محلي در قلمرو آنطرف معاف خواهد بود حتي در موارديكه ذخائر مزبور حين پرواز هواپيما در داخل آن قلمرو بمصرف برسد.
ماده 8
1 - هر يك از طرفين متعاهدين اين حق را محفوظ خواهد داشت كه از اعطاي حقوق مندرجه در مادة 2 بيك مؤسسه هواپيمائي معينه بوسيله طرف متعاهد ديگر خودداري نمايد و يا آنرا نقض كند و يا شرايط ديگري را كه در مورد بكار بردن آن حقوق لازم ميداند تحميل نمايد در هر موقع كه قانع نشده باشد مالكيت عمده و كنترل مؤثر بر آن مؤسسه در دست طرف متعاهدي كه مؤسسه هواپيمائي را تعيين نموده است و يا اتباع آن طرف ميباشد.
2
در موارديكه مؤسسه هواپيمائي از بهره برداري طبق شرايط مشروحه در اين قرارداد تخلف نمايد هر يك از طرفين متعاهدين اين حق را براي خود محفوظ ميدارد كه اجراي حقوق اعطائي بمؤسسه هواپيمائي معينه طرف متعاهد ديگر تحت مادة 2 را معلق نمايد و يا چنان شرائطي را كه براي اجراي آن حقوق لازم ميداند وضع كند.
3
حقوق محفوظ شده در بندهاي 1 و 2 اين ماده بوسيله يك طرف متعاهد فقط پس از مشورت با طرف متعاهد ديگر بكار برده ميشود مگر اينكه تعليق فوري حقوق يا تحميل شرايط براي احتراز نقض بيشتر قوانين و مقررات طرف متعاهد اول ضرورت يابد.
ماده 9
1 - مؤسسات هواپيمائي معينه طرفين متعاهدين فرصت مناسب و متساوي خواهند داشت كه سرويس هاي مورد موافقت را در خطوط مشخصه در بين قلمروهاي خود بكار اندازند
2
در بكار انداختن سرويس هاي مورد موافقت مؤسسه هواپيمائي معينه هر يك از طرفين متعاهدين منافع مؤسسه هواپيمائي معينه طرف متعاهد ديگر را ملحوظ خواهند داشت تا تأثير نامطلوبي در جريان امور سرويس هائي كه طرف اخيرالذكر در تمام يا قسمتي از همان خطوط دائر نموده است حاصل نشود.
3
سرويس هاي مورد موافقت كه بوسيله مؤسسات هواپيمائي معينه طرفين متعاهدين برقرار ميگردد بايد كاملا با احتياجات عمومي حمل و نقل در خطوط معينه منطبق باشد و هدف اصلي آنها فراهم نمودن طرفيت كافي باشد ( با ضريب بارگيري معقولانه) كه احتياجات فعلي و منطقاً پيش بيني شده حمل و نقل مسافر و بار و محمولات پستي از مبدأ و يا بمقصد قلمرو طرف متعاهدي كه مؤسسه هواپيمائي را تعيين نموده است برآورد. فراهم كردن وسائل حمل مسافر و بار و محمولات پستي از مبدأ قلمرو و طرف متعاهد ديگر و بمقصد كشورهاي ثالث و يا از مبدأ كشورهاي ثالث و بمقصد قلمرو طرف متعاهد ديگر طبق اصل كلي كه ظرفيت متناسب با شرح زير باشد بايد انجام گيرد:
الف
احتياجات حمل و نقل از مبدأ و بمقصد قلمرو كشور متعاهدي كه مؤسسه هواپيمائي را تعيين نموده.
ب
احتياجات حمل و نقل نواحي كه مؤسسات هواپيمائي از آن عبور مينمايند پس از رعايت منافع سرويس هاي حمل و نقل هوائي ديگري كه بوسيله مؤسسات هواپيمائي كشورهاي آن نواحي تأسيس شده است.
ج
احتياجات خط هواپيمائي سرتاسري.
ماده 10
1 - تعرفه هائي كه براي هر سرويس مورد موافقت وضع ميگردد بايستي بميزان عادلانه و با توجه بكليه عوامل مربوطه از جمله هزينه بهره برداري سود عادلانه - مشخصات سرويس ( مثلا ميزان سرعت و گنجايش) و تعرفه هاي خطوط هواپيمائي ديگر براي هر يك از قسمت هاي خطوط مشخصه باشد تعرفه هاي مذكور بايستي طبق مقررات اين ماده تثبيت گردد.
2
موافقت در مورد تعرفه ها در موقعي كه ممكن باشد بايستي از طرف مؤسسات معينه مربوطه از طريق دستگاه تعيين نرخ مؤسسه بين المللي حمل و نقل هوائي بعمل آيد. در صورتيكه اين عمل امكان پذير نباشد نسبت بتعرفه هاي مربوط بهر يك از خطوط مشخصه بين مؤسسات هواپيمائي معينه توافق بعمل خواهد آمد در هر صورت اجراي تعرفه ها منوط بتصويب مقامات هواپيمائي طرفين متعاهدين ميباشد.
3
اگر مؤسسات معينه ذينفع نتوانند در مورد تعرفه ها موافقت حاصل نمايند يا اگر مقامات هواپيمائي هر يك از طرفين متعاهدين تعرفه هائي را كه طبق بند 2 اين ماده به آنها تسليم شده است تصويب ننمايند مقامات هواپيمائي طرفين متعاهدين سعي خواهند كرد كه نسبت به تعيين تعرفه هاي مزبور موافقت نمايند.
4
اگر طبق بند 3 اين ماده توافق حاصل نشود مورد اختلاف طبق مقررات مادة 15 اين موافقتنامه حل و فصل خواهد شد.
5
هيچ تعرفه جديد يا اصلاحي بموقع اجرا گذارده نخواهد شد مگر اين كه بتصويب مقامات هواپيمائي هر دو طرف متعاهد رسيده باشد يا طبق مقررات مادة 15 اين موافقتنامه توسط يك هيئت داوري تعيين شده باشد. تا تعيين تعرفه هائيكه بر اساس مقررات اين ماده وضع ميگردد تعرفه هاي موجود مجري خواهد بود.
ماده 11
مقامات هواپيمائي هر يك از طرفين متعاهدين در صورت تقاضا طرف متعاهد ديگر هر چندي بچندي اطلاعيه هاي آماري كه معقولا براي تجديد نظر در ظرفيت سرويسهاي مورد موافقت مؤسسات هواپيمائي معينه ضروري باشد بمقامات هواپيمائي طرف متعاهد ديگر تسليم خواهند نمود. چنين اطلاعيه هائي بايد كليه اطلاعات لازم براي تعيين مقدار محمولاتي كه توسط مؤسسات مزبور در خطوط مورد موافقت از قلمرو يا بقلمرو طرف متعاهد ديگر حمل ميگردد و همچنين مبدأ و مقصد محمولات مزبور را شامل باشد.
ماده 12
اين موافقتنامه در سازمان بين المللي هواپيمائي كشوري به ثبت خواهد رسيد.
ماده 13
]1[ مقامات هواپيمائي طرفين متعاهدين بمنظور حصول اطمينان از وجود همكاري نزديك در تمام موضوعاتي كه در اجراي اين موافقتنامه مؤثر است در صورت تقاضاي مقامات هواپيمائي هر يك از طرفين متعاهدين با يكديگر مشورت خواهند نمود.
2
چنانچه هر يك از طرفين متعاهدين مايل به تغيير هر يك از مقررات اين موافقتنامه باشد ممكن است از طرف متعاهد ديگر تقاضا نمايد كه بين مقامات هواپيمائي طرفين متعاهدين در مورد تغييرات پيشنهادي مشورت بعمل آيد. اين مشورت در ظرف مدت شصت روز از تاريخ تقاضا شروع خواهد شد مگر اينكه طرفين متعاهدين در تمديد اين مدت توافق نمايند. پس از اين كه مقامات مذكور در مورد تغيير مقررات موافقتنامه توافق نمودند تغييرات حاصله بعد از اينكه با مبادله يادداشت از مجراي سياسي تأييد گرديد بموقع اجراء گذارده خواهد شد
ماده 14
هر گاه يك موافقتنامه عمومي چند جانبه راجع بحمل و نقل هوائي نسبت بهر دو طرف متعاهد لازم الاجراء گردد اين موافقتنامه طوري اصلاح خواهد شد كه با مقررات موافقتنامه مذكور مطابقت داشته باشد
ماده 15
1 - چنانچه بين طرفين متعاهدين درباره تفسير يا اجراي اين موافقتنامه اختلافي پديد آيد طرفين متعاهدين در وهله اول خواهند كوشيد كه با مذاكره آن را حل و فصل نمايند.
2
در صورتيكه طرفين متعاهدين از راه مذاكره بحل اختلاف نائل نشوند ممكن است مورد اختلاف بدرخواست هر يك از طرفين متعاهدين براي اخذ تصميم به هيئتي مركب از سه داور كه هر يك از طرفين متعاهدين يكي از آنها را انتخاب نموده و داور سوم را داورهائيكه بدين ترتيب انتخاب شده اند مشتركاً تعيين خواهند نمود ارجاع گردد. هر طرف متعاهد در ظرف مدت 60 روز از تاريخ دريافت يادداشت طرف متعاهد ديگر از طريق سياسي مبني بر تقاضاي داوري نسبت بحل اختلاف بوسيله حكميت داور خود را تعيين مي نمايد و داور سوم در ظرف مدت شصت روز ديگر از اين تاريخ تعيين ميگردد. چنانچه هر يك از طرفين متعاهدين در ظرف مدت معينه مزبور از تعيين داور خودداري نمايد يا داور سوم در مدت معينه تعيين نشود ممكن است انتخاب داور يا داورها بر حسب مورد بنا به درخواست هر يك از طرفين متعاهدين از طرف رئيس شوراي سازمان بين المللي هواپيمائي كشوري بعمل آيد در چنين موردي داور سوم تابعيت كشور ثالثي را خواهد داشت و رياست هيئت داوري را عهده دار ميگردد
3
طرفين متعاهدين تعهد مينمايند كه از هر تصميمي كه طبق بند 2 اين ماده اخذ شده است تبعيت نمايند.
ماده 16
هر يك از طرفين متعاهدين ممكن است در هر موقع قصد خود را مبني بر خاتمه اين موافقتنامه بوسيله اخطاريه اي بطرف متعاهد ديگر اعلام نمايد: همزمان با اين اقدام نسخه اي از اخطاريه مزبور بايد بسازمان بين المللي هواپيمائي كشوري نيز فرستاده شود. اين موافقتنامه يكسال پس از تاريخ رسيد اخطاريه مزبور بطرف متعاهد ديگر خاتمه مي يابد مگر اينكه اخطاريه اعلام خاتمه موافقتنامه قبل از انقضاء مدت مزبور با توافق طرفين متعاهدين پس گرفته شود در صورتيكه متعاهد ديگر از اعلام وصول اخطاريه مزبور خودداري نمايد اين اخطاريه چهارده روز پس از وصول نسخه آن بسازمان هواپيمائي بين المللي كشوري وصول يافته تلقي ميگردد
ماده 17
اين موافقتنامه طبق مقررات قانون اساسي طرفين متعاهدين بتصويب خواهد رسيد و از تاريخ مبادله اسناد مصوبه كه در كانبرا يا محل ديگري كه با توافق طرفين تعيين شود صورت خواهد گرفت بموقع اجراء در مي آيد. براي تأييد مراتب فوق امضاكنندگان ذيل كه از طرف دولت هاي متبوع خود اختيار تام دارند اين موافقتنامه را امضاء نمودند. در تاريخ بيست و نهم آذر ماه يكهزار و سيصد و سي و نه مطابق با بيستم دسامبر هزار و نهصد و شصت در دو نسخه بزبان فارسي و انگليسي كه هر دو متن متساوياً معتبر مي باشد در تهران امضاء گرديد. از طرف دولت شاهنشاهي ايران از طرف دولت مشترك المنافع استراليا برنامه خطوط پرواز
1
خطوطي كه بوسيله مؤسسه هواپيمائي معينه استراليا در رفت و برگشت مورد استفاده قرار خواهد گرفت: استراليا از طريق نقاط واقع در آسياي جنوب شرقي - سيلان - هندوستان و پاكستان بتهران و يا آبادان و نقاط ماوراء به قاهره - بيروت - آنكارا - استانبول - آتن و ماوراء
2
خطوطي كه بوسيله مؤسسه هواپيمائي معينه ايران در رفت و برگشت مورد استفاده قرار خواهد گرفت. پس از اين كه مؤسسه هواپيمائي معينه ايران پيشنهاد بكار انداختن يك سرويس مورد موافقت بر طبق مقررات اين موافقتنامه نمود در اين مورد توافق حاصل خواهد شد.
تبصره
مؤسسات هواپيمائي معينه طرفين متعاهدين ممكن است در هر يك يا كليه پروازها فرود آمدن در هر يك از نقاط مذكور در خطوط معينه را حذف نمايند مشروط بر اين كه سرويسهاي مورد بحث در نقطه اي در داخل قلمرو مربوطه مؤسسه هواپيمائي معينه شروع شود. -موافقتنامه فوق ضميمه قانون مربوط بموافقتنامه بين دولت ايران و دولت استراليا در خصوص سرويسهاي هواپيمائي ميباشد. رئيس مجلس شوراي ملي - مهندس عبدالله رياضي