قانون مربوط بموافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي و پروتكل تعليقي موافقت نامه سهجانبه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت ممالك متحده آمريكا و آژانس بينالمللي انرژي اتمي مصوب 1352,12,28 با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده واحده
موافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي راجع بتضمينهاي مربوط بپيمان منع گسترش سلاحهايهستهاي مشتمل بر يك مقدمه و نود و هشت ماده و پروتكل تعليقي موافقتنامه سه جانبه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت ممالك متحده آمريكا وآژانس بينالمللي انرژي اتمي جهت اعمال اقدامات تأميني كه در تاريخ 29ر3ر1352 در وين بامضاء رسيده اند تصويب و اجازه مبادله اسناد تصويبآن داده ميشود. قانون فوق مشتمل بر يك ماده و متن موافقتنامه ضميمه پس از تصويب مجلس سنا در تاريخ روز چهارشنبه 24ر11ر1352 در جلسه روز سهشنبه بيست و هشتم اسفند ماه يكهزار و سيصد و پنجاه و دو شمسي بتصويب مجلس شوراي ملي رسيد. رئيس مجلس شوراي ملي - عبدالله رياضي موافقتنامه بين ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي بمنظور اجراي اقدامات حفاظتي طبق پيمان منع گسترش سلاحهاي هستهاي نظر باينكه ايران عضو پيمان منع گسترش سلاحهاي هستهاي (كه ذيلا پيمان ناميده ميشود) ميباشد كه در تاريخ اول ژوئيه 1968 در لندن - مسكوو واشنگتن براي امضاء مفتوح و از تاريخ 5 مارس 1970 لازمالاجراء گرديد. نظر باينكه بند اول ماده 3 پيمان مذكور بقرار زير است: هر دولت فاقد سلاحهاي هستهاي كه طرف پيمان ميباشد متعهد ميگردد كه تا اقدامات حفاظتي را طبق موافقتنامهاي كه با آژانس انرژي اتمي بر مبناي اساسنامه آژانس و سيستم حفاظتي آن مورد مذاكره قرار داده و منعقد خواهد نمود صرفاً بمنظور تحقق انجام تعهدات خود تحت پيمان مذكور برايجلوگيري از انحراف استفاده از انرژي اتمي در راه مقاصد صلحآميز و سوق آن بسوي سلاحهاي هستهاي و ساير وسايل انفجار هستهاي اجراء نمايد. اقدامات حفاظتي لازم طبق اين ماده با توجه بمنبع يا مواد قابل انفجار هستهاي در مرحله توليد - آمادهسازي يا استفاده در هر وسيله هستهاي مهم و يا خارج از اين گونه وسائل بعمل خواهد آمد. اقدامات حفاظتي لازم طبق اين ماده در مورد كليه منابع يا مواد قابل انفجار هستهاي كه در كليه فعاليتهاي صلحآميز هستهاي در داخل سرزمين چنيندولت، تحت قلمرو قضائي آن يا تحت نظارت آن دولت در هر كجا اجراء خواهد گرديد. نظر باينكه آژانس بينالمللي انرژي اتمي (كه ذيلا آژانس ناميده ميشود) طبق ماده 3 اساسنامه خود مجاز است چنين موافقتنامههائي را منعقد نمايد.عليهذا دولت ايران و آژانس بشرح زير توافق نمودند:
قسمت اول
تعهد اساسي
ماده 1
دولت ايران متعهد ميشود طبق بند اول ماده 3 پيمان اجراي اقدامات حفاظتي را طبق شرايط اين موافقتنامه در مورد همه منابع يا مواد قابلانفجار هستهاي در كليه فعاليتهاي هستهاي صلحآميز در سرزمين خود، تحت قلمرو قضائي يا تحت كنترل خود در هر كجا صرفاً بمنظور رسيدگي باينكه از اين مواد در ساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي استفاده نشود تقبل نمايد. اجراي اقدامات حفاظتي
ماده 2
آژانس ميتواند و موظف خواهد بود كه اجراي اقدامات حفاظتي را طبق شرايط اين موافقتنامه در مورد كليه منابع يا مواد قابل انفجار هستهاي در كليه فعاليتهاي هستهاي صلحآميز در سرزمين ايران، تحت قلمرو قضائي يا تحت نظارت آن در هر كجا صرفاً بمنظور رسيدگي باينكه چنين موادي براي ساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي بكار نرود تأمين نمايد. همكاري بين دولت ايران و آژانس
ماده 3
دولت ايران و آژانس براي ايجاد تسهيل در امر حفاظت مذكور در اين موافقتنامه با يكديگر همكاري ميكنند. نحوه انجام حفاظت
ماده 4
حفاظت مذكور در اين موافقتنامه بنحوي اجراء خواهد گرديد كه متضمن موارد زير باشد: الف - جلوگيري از ممانعت در امر توسعه اقتصادي و تكنولوژي ايران يا همكاريهاي بينالمللي در زمينه فعاليتهاي هستهاي صلحآميز شامل مبادلات بينالمللي موادهستهاي.
ب
جلوگيري از مداخله بيجهت در فعاليتهاي هستهاي صلحآميز ايران و مخصوصاً در كار وسائل تسهيلاتي – و ج – هم آهنگي با مديريت خردمندانه مورد لزوم براي رهبري اقتصادي و سالم فعاليتهاي هستهاي.
ماده 5
الف - آژانس هر گونه اقدام احتياطي را براي حفظ اسرار بازرگاني و صنعتي و ساير اطلاعات محرمانه كه طي اجراي اين موافقتنامه از آن آگاه ميگردد بعمل خواهد آمد.
ب
(1) - آژانس هيچيك از اطلاعاتي را كه در مورد اجراي اين موافقتنامه كسب نموده منتشر يا بهيچ دولت - سازمان و يا شخصي منتقل نخواهد نمود، مگر اينكه اطلاعات مخصوصي در مورد اجراي اقدامات حفاظتي به هيئت و آن دسته از اعضاي آژانس كه بعلت وظايف رسمي حفاظتي خود باينگونه اطلاعات احتياج دارند فقط تا حدودي كه مورد نياز آژانس براي انجام مسئوليتهاي خود در اجراي اين موافقتنامه ميباشد داده شود. (2) - ممكن است خلاصه اطلاعاتي در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه بر حسب تصميم هيئت و موافقت دولتهائي كه مستقيماً با اين اطلاعات ارتباط دارند منتشر گردد.
ماده 6
الف - آژانس در اجراي اقدامات حفاظتي طبق اين موافقتنامه پيشرفتهاي تكنولوژي را در زمينه حفاظت كاملاً در نظر خواهد داشت و براياطمينان از حداكثر بهرهبرداري از مخارج و اجراي اصل حفاظت مواد هستهاي مشمول حفاظت و طبق اين موافقتنامه بنحوي مؤثر با استفاده از وسايل و ساير تكنيكها در بعضي نقاط سوقالجيشي تا حدودي كه تكنولوژي فعلي و آينده اجازه ميدهد از هيچ كوششي فروگذار نخواهد كرد.
ب
براي اطمينان در حداكثر بهرهبرداري از مخارج براي مثال از وسايلي بشرح زير استفاده بعمل خواهد آمد: (1) - مراقبت در تعيين منطقه توازن مواد بمنظور محاسبه. (2) - تكنيكهاي آماري و نمونهگيري غير منظم براي سنجش مقدار مواد هستهاي - و - تمركز اقدامات پژوهشي در مراحل مربوط بسوخت مانند تهيه - آمادهسازي - استعمال يا ذخيره مواد هستهاي كه از آن سلاحهاي هستهاي ياساير وسايل انفجار هستهاي بسهولت قابل ساخت است و كاهش اين اقدامات در مورد ساير مواد هستهاي مشروط بر اينكه اين موضوع مانع اجراي حفاظت از طرف آژانس طبق اين موافقتنامه نگردد. سيستم ملي كنترل مواد
ماده 7
الف - دولت ايران يك سيستم محاسبه و كنترل در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه بوجود خواهد آورد.
ب
آژانس بايد اقدامات حفاظتي را بنحوي اجراء نمايد كه هنگام رسيدگي بتواند اطمينان حاصل كند انحرافي در استفادههاي صلحآميز در مصرفمواد هستهاي براي ساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي بوجود نيامده است. تحقيقات آژانس ضمناً شامل سنجشهاي جداگانه وملاحظاتي طبق روشهاي تعيين شده در قسمت دوم اين موافقتنامه خواهد بود. آژانس در تحقيقات خود كارآئي فني سيستم ايران را كاملا در نظر خواهد داشت. تهيه اطلاعات براي آژانس
ماده 8
الف - بمنظور مراقبت در اجراي اقدامات حفاظتي بنحو مؤثر طبق اين موافقتنامه دولت ايران بر حسب شرايط قسمت دوم اين موافقتنامه و اطلاعاتي در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت و كيفيت وسائل مربوط بحفاظت اين قبيل مواد براي آژانس تهيه خواهد نمود. ب (1) - آژانس ميتواند حداقل اطلاعات مربوط بمسئوليتهاي خود را طبق موافقتنامه مطالبه نمايد.
2
اطلاعات مربوط بوسائل بميزان حداقل مورد نياز براي حفاظت مواد هستهاي با توجه بحفاظت طبق اين موافقتنامه تهيه خواهد شد.
ج
در صورتيكه دولت ايران تقاضا نمايد آژانس آماده خواهد بود اطلاعات خاص را در مورد متعلقات ايران مورد آزمايش قرار دهد. بازرسان آژانس
ماده 9
الف - (1) آژانس رضايت دولت ايران را در مورد انتخاب و اعزام بازرسان آژانس بايران تأمين خواهد نمود.
2
در صورتيكه دولت ايران چه هنگام پيشنهاد يكنفر بازرس و چه هر وقت ديگري با انتخاب مزبور مخالف باشد آژانس بازرس يا بازرسان ديگري را بدولت ايران پيشنهاد خواهد نمود.
3
در صورتيكه در نتيجه خودداري مكرر دولت ايران از قبول بازرسان منتخب آژانس امر بازرسي كه طبق اين موافقتنامه لازمالاجرا است دچار وقفه گردد موضوع از طرف دبير كل براي رسيدگي و اقدام مقتضي به هيئت ارجاع خواهد شد.
ب
دولت ايران اقدامات لازم را براي حصول اطمينان از انجام وظيفه بازرسان بنحو مؤثر طبق اين موافقتنامه بعمل خواهد آورد.
ج
بازديدها و فعاليتهاي بازرسان آژانس بنحو مشروحه ذيل انجام خواهد گرفت.
1
كاهش اشكالات و مزاحمتها از لحاظ فعاليتهاي هستهاي صلحآميز مورد بازرسي بحداقل ممكن – و
2
حفظ اسرار صنعتي يا هر گونه اطلاعات محرمانه ديگر كه بازرسان از آن آگاه ميگردند. مزايا و مصونيتها
ماده 10
دولت ايران طبق شرايط مربوطه موافقتنامه در مورد مزايا و مصونيتهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي، نسبت بآژانس (شامل اموال - وجوه و دارائيهاي آن) و بازرسان و ساير مأموريني كه وظايفي طبق اين موافقتنامه انجام ميدهند، عمل خواهد نمود. پايان حفاظت مصرف يا رقيق شدن مواد هستهاي)
ماده 11
حفاظت مواد هستهاي طبق رأي آژانس مبني بر مصرف يا رقيق شدن مواد مذكور بنحوي كه ديگر براي هيچگونه فعاليت هستهاي از نقطهنظر حفاظتي قابل استفاده نباشد يا در واقع اصلاحناپذير گرديده باشد پايان مييابد. انتقال مواد هستهاي بخارج از كشور
ماده 12
دولت ايران طبق شرايط مندرج در قسمت دوم اين موافقتنامه قبلا قصد خود را داير بانتقال مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق موافقتنامه بخارج از ايران بآژانس اعلام خواهد نمود. آژانس هنگامي بحفاظت مواد هستهاي طبق اين موافقتنامه پايان ميدهد كه كشوردريافتكننده مسئوليت آن را طبق شرايط مندرج در قسمت دوم اين موافقتنامه بعهده بگيرد. آژانس در مورد هر انتقال در مورد اجراي حفاظت مجدد مواد هستهاي انتقاليافته در هر كجا كه ممكن باشد سوابقي نگهداري خواهد نمود (شرايط مربوط بمواد هستهاي كه قرار است در فعاليتهاي غيرهستهاي مورد استفاده قرار گيرد).
ماده 13
هر گاه مقرر شود از مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه در فعاليتهاي غير هستهاي استفاده شود مانند استفاده درسراميكسازي و غيره قبل از انجام اين امر دولت ايران و آژانس براي خاتمه حفاظت در مورد چنين موادي ترتيب لازم را اتخاذ خواهند نمود. عدم اجراء حفاظت در مورد مواد هستهاي كه قرار است آنها در فعاليتهاي غير صلحآميز استفاده شود.
ماده 14
در صورتيكه دولت ايران تصميم بگيرد از مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه در يك فعاليت هستهاي كه طبق اين موافقتنامه مشمول حفاظت نميباشد استفاده نمايد اقدامات زير انجام خواهد گرفت. (الف) - دولت ايران نوع فعاليت خود را بآژانس اطلاع خواهد داد و موارد زير را روشن خواهد نمود:
1
استفاده از مواد هستهاي در يك فعاليت نظامي غير ممنوع منافاتي با تعهدي كه ممكن است دولت ايران تقبل كرده باشد و حفاظت آژانس بر اساسآن بايستي اجراء گردد تا مواد فقط در فعاليتهاي هستهاي صلحآميز مورد استفاده قرار گيرد ندارد.
2
طي مدتيكه حفاظت اجراء نميگردد مواد هستهاي براي تهيه سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي بكار نخواهد رفت. (ب) - دولت ايران و آژانس ترتيبي خواهند داد كه حفاظت طبق اين موافقتنامه فقط در مدتيكه مواد هستهاي در چنين فعاليتي بكار ميرود اجراء نگردد. اين ترتيبات حتيالامكان مدت و وضعيتي را كه طي آن حفاظت اجرا نخواهد شد روشن خواهد نمود. بهر حال بمحض اينكه مواد هستهاي مجدداً در فعاليتهاي صلحآميز بكار رود حفاظت طبق اين موافقتنامه شروع خواهد شد. آژانس از كل مقدار و تركيبات اين مواد حفاظتنشده در ايران و از هر گونه صدور آن مطلع خواهد شد – و (ج) - هر گونه ترتيباتي با توافق آژانس اتخاذ خواهد گرديد. اين توافق هر چه زودتر بعمل خواهد آمد و ضمناً فقط بموضوعاتي از قبيل شرايط ضمني و موقتي و شرايط اقدام و ترتيب گزارشات ارتباط دارد و شامل هيچگونه تصويب يا اطلاعي در مورد فعاليتهاي هستهاي نميشود و ارتباطي باستفاده از مواد هستهاي در اين گونه فعاليتها ندارد. امور مالي
ماده 15
دولت ايران و آژانس مخارجي را كه در اجراي مسئوليتهاي مربوطه خود تحت موافقتنامة حاضر متحمل ميشوند - پرداخت خواهند نمود ليكن چنانچه متعاقب درخواست خاصي از جانب آژانس - دولت ايران يا افراد تحت قلمرو قضائي آن متحمل مخارج فوقالعادهاي شوند آژانس مخارج مزبور را پرداخت خواهد نمود مشروط بر اينكه قبلا در اين خصوص توافق بعمل آمده باشد. در هر حال پرداخت مخارج هر گونه اندازهگيري يا نمونهگيري فوقالعادهاي كه ممكن است از طرف بازرسان تقاضا گردد بعهده آژانس خواهد بود. مسئوليت شخص ثالث در مقابل خسارات هستهاي
ماده 16
دولت ايران اطمينان خواهد داد كه هر گونه حمايتي شامل بيمه يا ساير تأمينات مالي كه ممكن است طبق قوانين و مقررات ايران از شخص ثالثي كه در مقابل خسارات هستهاي مسئول است بعمل آيد در مورد آژانس و مأمورين آن همانطور كه نسبت باتباع ايران انجام ميگيرد بعملخواهد آمد. مسئوليت بينالمللي
ماده 17
هر گونه ادعائي از طرف دولت ايران عليه آژانس يا از طرف آژانس عليه دولت ايران در مورد هر گونه خسارت ناشي از اجراء حفاظت طبقاين موافقتنامه بجز خسارات ناشي از حوادث هستهاي طبق قوانين بينالمللي مورد رسيدگي قرار خواهد گرفت. اقدامات در مورد بازرسي عدم انحراف
ماده 18
در صورتيكه هيئت طبق گزارش دبير كل انجام عملي را از طرف دولت ايران براي تحقيق در مورد عدم استفادة مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه در ساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير اختراعات انفجاري هستهاي لازم و فوري تشخيص دهد هيئت ممكن است بدولت ايران اطلاع دهد كه عمل مذكور را بدون وقفه قطع نظر از اينكه انجام آن عمل طبق ماده 22 اين موافقتنامه درباره حل اختلافات پيشبيني شده يا نشده انجام دهد.
ماده 19
در صورتيكه هيئت پس از بررسي اطلاعات ارسال شده توسط دبير كل متوجه شود كه آژانس قادر نيست عدم استفاده از مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه را براي ساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي تأييد نمايد ممكن است طبق بند (ب) ماده 12اساسنامه گزارشاتي تهيه نمايد و در هر جا مناسب باشد ساير اقدامات مذكور در آن بند را بعمل آورد. در انجام چنين عملي هيئت درجه اطمينان ازاقدامات حفاظتي انجام شده را در نظر خواهد داشت و فرصت مناسب بدولت ايران خواهد داد تا حتيالامكان اطمينان لازم را به هيئت بدهد. تفسير و اجراء موافقتنامه و رفع اختلافات
ماده 20
دولت ايران و آژانس طبق تقاضاي هر يك در مورد مسائل ناشي از تفسير يا اجراء اين موافقتنامه مشورت خواهند نمود.
ماده 21
دولت ايران حق خواهد داشت تقاضا نمايد هر گونه مسئله ناشي از تفسير يا اجراء اين موافقتنامه بوسيله هيئت مورد رسيدگي قرار گيرد. هيئت از دولت ايران دعوت بعمل خواهد آورد كه در مذاكره درباره هر گونه مسئلهاي از اين قبيل كه از طرف هيئت مطرح شده باشد شركت نمايد.
ماده 22
هر گونه اختلاف ناشي از تفسير يا اجراء اين موافقتنامه باستثناء اختلاف درباره رأي هيئت طبق ماده 19 فوق با اقدامي كه بر اساس آن رأياز طرف هيئت انجام گرفته و از طريق هيچ گونه مذاكره يا اقدام ديگر مورد توافق دولت ايران و آژانس رفع نميگردد طبق تقاضاي هر يك بيك دادگاه داوري بدين شرح ارجاع خواهد گرديد:دولت ايران و آژانس هر يك يكنفر داور تعيين خواهند نمود و اين دو نفر داور شخص ثالثي را انتخاب ميكنند كه رياست دادگاه را بعهده خواهندداشت. در صورتيكه ظرف 30 روز از تاريخ تقاضاي انتخاب داور - دولت ايران با آژانس كسي را انتخاب ننمايد دولت ايران يا آژانس ممكن است ازرئيس دادگاه بينالمللي تقاضا نمايد كه يكنفر را بعنوان داور انتخاب نمايد. همين عمل در صورتيكه داور سوم ظرف 30 روز از انتخاب و انتصاب داور دوم انتخاب نشده باشد انجام خواهد گرفت. دادگاه با اكثريت يك چهارمكل اعضاء تشكيل جلسه خواهد داد و كليه تصميمات بايستي بتصويب دو نفر داور برسد. اقدامات موضوع داوري از طرف دادگاه تعيين خواهد شد.رأي دادگاه داوري براي دولت ايران و آژانس لازمالاجرا است. تعليق اجراء حفاظت طبق موافقتنامههاي ديگر
ماده 23
اجراء اقدامات حفاظتي آژانس در ايران طبق ساير موافقتنامههاي ايمني با آژانس ماداميكه اين موافقتنامه در حال اجراء است متوقفميگردد. در صورتيكه ايران براي يك پروژه از آژانس كمك دريافت نموده باشد تعهدات مندرج در موافقتنامه مربوط به پروژه مبني بر عدم استفاده ازموادي كه در پيشبرد مقاصد نظامي تأثير دارد بقوت خود باقي خواهد بود. اصلاح موافقتنامه
ماده 24
الف - دولت ايران و آژانس طبق تقاضاي هر يك در مورد اصلاح اين موافقتنامه با يكديگر مشورت خواهند نمود.
ب
كليه اصلاحات با موافقت دولت ايران و آژانس انجام خواهد گرفت.
ج
اصلاحات وارده بر اين موافقتنامه طبق شرايط لازمالاجراء شدن خود موافقتنامه لازمالاجراء خواهد گرديد. د - دبير كل كليه كشورهاي عضو آژانس را بلافاصله از هر گونه اصلاح وارده بر اين موافقتنامه آگاه خواهند نمود. لازمالاجراء شدن و مدت اعتبار
ماده 25
اين موافقتنامه از تاريخي كه آژانس از طرف دولت ايران اعلاميه كتبي مبني بر رفع موانع قانوني و اساسنامه براي اجراء موافقتنامه دريافتدارد بموقع اجراء گذارده خواهد شد.دبير كل كلية دول عضو را فوراً از اجراء اين موافقتنامه آگاه خواهد نمود.
ماده 26
اين موافقتنامه تا زمانيكه ايران عضو پيمان است بقوت خود باقي خواهد بود.
قسمت دوم
مقدمه
ماده 27
منظور از اين قسمت موافقتنامه تعيين اقداماتي است كه بايد براي انجام شرايط قسمت اول در مورد حفاظت بعمل آيد. هدفهاي حفاظت
ماده 28
هدف از اقدامات حفاظتي مشروح در اين قسمت موافقتنامه كشف بموقع انحراف مقادير معتنابهي مواد هستهاي از فعاليتهاي هستهايصلحآميز بساختن سلاحهاي هستهاي يا ساير وسايل انفجار هستهاي يا مقاصد نامعلوم و ممانعت بموقع از چنين انحرافاتي است.
ماده 29
بدين منظور محاسبه مواد بعنوان يك اقدام حفاظتي بسيار مهم و همچنين مراقبت و نظارت بعنوان اقدامات مهم ديگر صورت خواهدگرفت.
ماده 30
نتايج فني فعاليتهاي تحقيقي آژانس عبارت از صورتي خواهد بود مشتمل بر مقدار موادي كه براي مدت معين محاسبه نشده باشد و ذكرحدود صحت و مقادير مذكور در مورد هر منطقه توازن مواد. سيستم ملي محاسبه و كنترل مواد هستهاي
ماده 31
طبق ماده 73 فوق آژانس در انجام بازرسي خود از سيستم محاسبه و كنترل هستهاي براي محاسبه كليه مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه استفادة كامل خواهد كرد و از محاسبه و كنترل مجدد و غير لازم توسط ايران جلوگيري خواهد نمود.
ماده 32
سيستم محاسبه و كنترل ايران در مورد كليه مواد اتمي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه بر اساس ساختمان مناطق توازن مواد هستهاي خواهد بود و شرايطي همانطور كه در ترتيبات فرعي مقتضي تشخيص داده شده و معين گرديده براي انجام اقدامات زير تعيين خواهد نمود. الف - يك سيستم سنجش براي تعيين مقدار مواد هستهاي دريافت شده - توليد شده - ارسال شده - مفقود شده يا بهر صورت ديگر از موجودي خارجگرديده و مقاديري كه موجود است.
ب
ارزيابي صحت و دقت سنجشها و تخمين حدود ترديد در صحت و دقت آن.
ج
اقداماتي براي تشخيص - تجديدنظر و سنجش اختلافات فرستنده، دريافتكننده در مورد مقدار مواد. د - اقداماتي براي تهيه صورت موجودي.
ه
- اقداماتي براي ارزيابي موجودي ذخيره محاسبه نشده و خسارات محاسبه نشده. و - يك سيستم سوابق و گزارشات در مورد هر يك از مناطق توازن مواد كه نمودار موجودي مواد هستهاي و تغييرات آن شامل دريافتها و انتقالاتمنطقه توازن مواد ميباشد. ز - شرايطي براي حصول اطمينان از انجام محاسبه و ترتيبات مربوط بنحو صحيح – و.
ح
اقداماتي براي ارائه گزارشات بآژانس طبق مواد 69 - 59 زير. آغاز عمليات حفاظت
ماده 33
حفاظت طبق اين موافقتنامه در مورد مواد داخل معدن و يا آماده كردن سنگهاي معدني اجراء نخواهد شد.
ماده 34
الف - هر گاه موادي حاوي اورانيوم يا توريوم كه بمرحله سوخت هستهاي مشروح در بند فرعي (ج) زير نرسيده باشد مستقيماً يا بطور غيرمستقيم بدولتي كه فاقد سلاحهاي هستهاي ميباشد صادر شده باشد دولت ايران مقدار تركيب و مقصد آن را بآژانس اطلاع خواهد داد مگر اينكه اين مواد بخصوص براي مقاصد غير هستهاي استخراج شده باشد.
ب
هر گاه موادي حاوي اورانيوم يا توريوم كه بمرحله سوخت هستهاي مشروح در بند فرعي (ج) زير نرسيده باشد وارد گردد دولت ايران آژانس را ازمقدار و تركيبات آن آگاه خواهد كرد مگر اينكه مواد مخصوصاً براي مقاصد غير هستهاي وارد شده باشد – و
ج
هر گاه مواد هستهاي با تركيبات و خلوصي مناسب براي سوخت يا غلظت ايزوتوپي از كارخانه خارج گردد يا براي مصرف آماده شده باشد يا چنينموادي يا هر گونه مواد هستهاي ديگري كه در مرحله بعدي قابليت سوخت پيدا خواهد كرد بايران وارد گردد اين مواد هستهاي مشمول اقداماتحفاظتي تعيين شده در اين موافقتنامه خواهند گرديد. پايان حفاظت
ماده 35
الف - اقدامات حفاظتي در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه بر حسب شرايط مذكور در ماده 11 فوق پايان ميپذيرد. هر گاه شرايط ماده مذكور ايفاء نگردد ليكن دولت ايران مواد هستهاي تحت حفاظت را در آنموقع غير قابل استفاده تشخيص دهد دولت ايران و آژانس در مورد انجام اقدامات ايمني مقتضي مشاوره خواهند نمود.
ب
حفاظت در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه بر حسب شرايط مندرج در ماده 13 فوق پايان ميپذيرد مشروط بر اينكه دولت ايران و آژانس تصويب نمايند اين مواد هستهاي غير قابل اصلاح است. معافيت از اقدامات حفاظتي
ماده 36
طبق تقاضاي دولت ايران آژانس مواد هستهاي را بشرح زير از انجام اقدامات حفاظتي معاف خواهد نمود. الف - مواد ويژه قابل انفجار هستهاي هنگامي كه بمقادير گرمي يا كمتر بعنوان عامل محرك در وسائل بكار رفته باشد.
ب
مواد هستهاي كه در فعاليتهاي غير هستهاي طبق ماده 13 فوق از آن استفاده شود در صورتيكه چنين مواد هستهاي را بتوان بدست آورد – و
ج
پلوتونيوم با غلظت ايزوتوپي پلوتونيوم - 238 متجاوز از 80%.
ماده 37
طبق تقاضاي دولت ايران آژانس مواد هستهاي را كه در غير اينصورت مشمول حفاظت ميبود از حفاظت معاف خواهد كرد مشروط بر اينكه كل مقدار مواد هستهاي كه طبق اين ماده در ايران معاف گرديده است هيچگاه از مقادير زير تجاوز ننمايد: الف - كلاً يك كيلوگرم از مواد قابل تجزيه كه براي استخراج انرژي اتمي بكار ميرود كه ممكن است مشتمل يك يا بيشتر از مواد مذكورة زير باشد:
1
پلوتونيوم.
2
اورانيوم با غلظت 2% (20%) و بيشتر. مقدار آن عبارت خواهد بود از حاصل ضرب وزن در غلظت آن.
3
اورانيوم با غلظت كمتر از 2% (20%) و بيشتر از اورانيوم طبيعي. مقدار آن عبارت خواهد بود از حاصلضرب وزن در 5 برابر مربع غلظت آن.
ب
جمعاً ده متر يك تن اورانيزم طبيعي و اورانيوم آزاد شده با غلظت بيش از 005/0 (15%)
ج
20 متر يك تن اورانيزم آزاد شده با غلظت 005/0 (15%) يا كمتر – و د - 20 متر يك تن توريوم. يا مقادير بيشتري كه ممكن است بوسيله هيئت مديره تعيين شود.
ماده 38
در صورتيكه قرار باشد مواد هستهاي معاف از حفاظت با مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه توأماً آماده گردد و يا در انبارنگهداري شود شرايطي براي اجراء مجدد حفاظت در مورد آنها تعيين خواهد گرديد. ترتيبات فرعي
ماده 39
دولت ايران و آژانس ترتيبات فرعي اتخاذ خواهند نمود كه بطور مشروح تا حدوديكه براي انجام مسئوليتهاي آژانس تحت اين موافقتنامه بنحو مؤثر و كافي ضروري باشد نحوه اجراي مقررات اين موافقتنامه را مشخص خواهند كرد. ترتيبات فرعي مذكور ممكن است از طريق توافق بين دولت ايران و آژانس بدون ايجاد تغيير در موافقتنامه حاضر تمديد يا تغيير يابد.
ماده 40
ترتيبات فرعي همزمان با لازمالاجرا شدن اين موافقتنامه و يا در اسرع وقت ممكن بعد از آن لازمالاجراء خواهد گرديد. دولت ايران و آژانس حداكثر سعي خود را بكار خواهند برد تا ظرف 90 روز از تاريخ لازمالاجرا شدن موافقتنامه حاضر اين ترتيبات بمرحله اجرا درآيد تمديد اين مدت با توافق بين دولت ايران و آژانس صورت خواهد گرفت. دولت ايران اطلاعات مورد احتياج براي تكميل ترتيبات فرعي را فوراً تهيه و در اختيار آژانس خواهد گذاشت. بمحض لازمالاجرا شدن اين موافقتنامه آژانس حق خواهد داشت اقدامات مشروحه در آنرا در مورد مواد هستهاي مندرج در صورت موجودي طبق ماده 41 حتي قبل از لازمالاجرا شدن ترتيبات فرعي بعمل آورد. صورت موجودي
ماده 41
بر اساس گزارش اوليه مذكور در ماده 62 آژانس يك صورت موجودي از كليه مواد هستهاي موجود در ايران و مشمول حفاظت طبق اينموافقتنامه قطع نظر از مبدأ آن تهيه خواهد نمود. و اين صورت موجودي را بر اساس گزارشهاي بعدي و نتيجه اقدامات بازرسي نگهداري خواهد كرد.نسخ صورت موجودي در فواصل مختلف براي تصويب در اختيار دولت ايران قرار خواهد گرفت. اطلاعات نمونهاي مقررات عمومي:
ماده 42
طبق ماده 8 فوق اطلاعات نمونهاي در مورد دستگاههاي موجود طي مذاكرات مربوط بترتيبات فرعي براي آژانس تهيه خواهد شد – حدود زماني براي تهيه اين اطلاعات در مورد دستگاههاي جديد در ترتيبات فرعي تعيين خواهد گرديد و چنين اطلاعاتي هر چه زودتر قبل از ورود مواد هستهاي بيك دستگاه تهيه خواهد شد.
ماده 43
اطلاعات خاص كه بايد براي آژانس تهيه شود در مورد هر دستگاهي شامل موارد زير خواهد بود: الف - مشخصات دستگاه يعني طرز كار - منظور از آن ظرفيت اسمي و محل جغرافيائي آن و نام و آدرسي كه در آنجا براي كار عادي از آن استفادهميشود.
ب
شرحي راجع بوضع كلي دستگاه حتيالامكان با توجه بفرم محل و مقدار مواد هستهاي و همچنين وضع كلي لوازم مهمي كه از مواد هستهاي استفاده ميكنند يا آنرا توليد يا آماده ميسازند.
ج
شرحي راجع بكيفيت دستگاه از لحاظ محاسبه و مراقبت مواد – و د - شرحي راجع بروشهاي موجود و پيشنهادي براي محاسبه و كنترل مواد اتمي با توجه مخصوص بمناطق توازن مواد كه بوسيله كاركنان مربوطهبوجود آمده - اندازهگيري مقدار مواد و روشهاي تهيه صورت موجودي فيزيكي.
ماده 44
اطلاعات ديگري نيز در مورد حفاظت هر دستگاه براي آژانس فراهم خواهد گرديد مخصوصاً در مورد مسئوليت سازماني محاسبه و كنترلمواد دولت ايران اطلاعات ديگري در مورد بهداشت و ايمني براي ملاحظه آژانس تهيه خواهد كرد كه بازرسان از آن در مواجهه با دستگاهها استفادهخواهند كرد.
ماده 45
اطلاعات نمونهاي در مورد تغييراتيكه بمنظورهاي حفاظتي بوجود آمده براي بررسي در اختيار آژانس قرار خواهد گرفت. آژانس از هرگونه تغييري كه طبق ماده 44 فوق در اطلاعات مذكور بعمل آمده بموقع آگاه خواهد گرديد تا هنگام لزوم در مورد اقدامات حفاظتي - تعديل بعملآورد. منظور از بررسي اطلاعات نمونهاي
ماده 46
اطلاعات نمونهاي كه براي آژانس تهيه گرديده براي مقاصد زير بكار ميرود: الف - مشخص نمودن كيفيت دستگاهها و مواد هستهاي با شرح كافي در مورد حفاظت مواد هستهاي بمنظور ايجاد تسهيل در امر تحقيق و رسيدگي.
ب
تعيين مناطق توازن مواد كه از آن در محاسبات آژانس استفاده ميشود و انتخاب نقاط سوقالجيشي كه نقاط حساس اندازهگيري هستند و برايتعيين مقدار و موجودي مواد هستهاي بكار خواهند رفت. در تعيين چنين حد توازن مواد آژانس ضمناً از مقياسهاي زير استفاده خواهد كرد:
1
اندازه منطقه توازن مواد بستگي بدرجه صحت و دقت توازن مواد دارد.
2
در تعيين منطقه توازن مواد از هر فرصتي براي كنترل و مراقبت استفاده خواهد شد تا از كامل بودن نحوة اندازهگيري مقدار مواد اطمينان حاصل گردد و بدينوسيله اجراء حفاظت آسان گردد و فعاليتهاي اندازهگيري در نقاط حساس اندازهگيري متمركز شود.
3
تعداد منطقه توازن مواد كه در استفادة يك دستگاه يا در محلهاي جداگانهاي هستند ممكن است در يك توازن مواد بصورت يكجا درآيند تا درصورتيكه آژانس تشخيص دهد كه با مقاصد تحقيقي آن مطابقت دارد براي محاسبات ژانس [آژانس]از آن استفاده بعمل آيد.
4
ممكن است بر حسب تقاضاي دولت ايران يك منطقه توازن مواد مخصوص براي اقدامي مربوط باطلاعات بازرگاني متغير بوجود آيد.
ج
بمنظور تنظيم وقت و ايجاد روشهائي براي تهيه صورت موجودي فيزيكي مواد هستهاي براي محاسبات آژانس. د - بمنظور تهيه سوابق و گزارشات مورد نياز و تعيين روشهاي سنجش و ارزيابي سوابق.
ه
- تهيه لوازم تعيين روشهائي براي رسيدگي و تحقيق در مورد مقدار و سنجش مواد هستهاي – و و - انتخاب روشهاي مقتضي براي مراقبت و نگهداري و نقاط سوقالجيشي كه در آن اين روشها و فنون بايستي اجرا گردد. نتايج بررسي اطلاعات خاص در ترتيبات فرعي درج خواهد گرديد. بررسي مجدد اطلاعات نمونهاي
ماده 47
اطلاعات نمونهاي از لحاظ تغيير در شرايط عمل - پيشرفت در فن حفاظت يا تجربه در اجراء روشهاي تحقيقي براي اصلاح اقدامي كه آژانسطبق ماده 46 فوق بعمل آورده است مورد آزمايش مجدد قرار خواهد گرفت. تحقيق در مورد اطلاعات نمونهاي
ماده 48
آژانس با همكاري (دولت ايران) ممكن است بازرساني اعزام دارد كه در مورد اطلاعات نمونهاي كه طبق مواد 42 تا 45 فوق براي مقاصد مشروحه در ماده 46 فوق در اختيار آژانس قرار گرفته تحقيق نمايند. اطلاعات در مورد مواد هستهاي خارج از دستگاهها
ماده 49
اطلاعات زير هنگاميكه مقرر گردد مواد هستهاي در خارج از كشور دستگاهها مورد استفاده قرار گيرد براي آژانس تهيه خواهد شد. الف - شرح كلي در مورد استفاده از مواد هستهاي - محل جغرافيائي آن و نام و نشاني استفادهكننده براي مقاصد عادي تجارتي – و
ب
شرح كلي راجع بروشهاي موجود و پيشنهادي براي كنترل و محاسبه مواد هستهاي شامل مسئوليت سازماني محاسبه و كنترل مواد. آژانس طبق ماده حاضر بموقع از هر گونه تغييري كه در اطلاعات تهيه شده براي آن بعمل آمده آگاه خواهد گرديد.
ماده 50
اطلاعات تهيه شده براي آژانس طبق ماده 49 فوق ممكن است تا حدودي مربوط براي مقاصد مندرج در بندهاي (ب) و (هـ) ماده 46 فوقمورد استفاده قرار گيرد. سيستم مربوط بسوابق مقررات عمومي:
ماده 51
در ايجاد يك سيستم ملي كنترل مواد كه در ماده 7 فوق بآن اشاره شد دولت ايران ترتيبي اتخاذ خواهد داد كه در مورد هر منطقه توازن موادسوابقي نگهداري شود. شرح اين سوابق در ترتيبات فرعي درج خواهد گرديد.
ماده 52
دولت ايران ترتيباتي براي تسهيل در امر بررسي سوابق بوسيله بازرسان مخصوصاً در صورتيكه سوابق بزبانهاي انگليسي – فرانسه - روسي يا اسپانيولي نگهداري نشود اتخاذ خواهد نمود.
ماده 53
سوابق حداقل براي مدت پنجسال نگهداري خواهد شد.
ماده 54
سوابق مشتمل خواهد بود بر: الف - سوابق محاسبه كليه مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه.
ب
سوابق عمل دستگاههاي حاوي اينگونه مواد هستهاي.
ماده 55
سيستم اندازهگيري كه سوابق مورد استفاده براي تهيه گزارشات بر اساس آن نگهداري ميشود يا مطابق آخرين استانداردهاي بينالمللي استو يا از لحاظ كيفيت معادل چنين استانداردهائي است. سوابق مربوط بمحاسبات
ماده 56
سوابق مربوط بمحاسبات در مورد هر منطقه توازن مواد حاوي مواد زير ميباشد: الف - كليه تغييرات موجودي بنحويكه تعيين صورت ذخيره را در هر موقع امكانپذير سازد.
ب
كليه نتايج مربوط باندازهگيريها كه براي تعيين اصل موجودي مورد استفاده قرار ميگيرد – و
ج
كليه تعديلات و اصلاحات كه نسبت به تغييرات موجودي - موجودي ذخيره و صورت موجوديهاي فيزيكي بعمل آمده است.
ماده 57
سوابق كليه تغييرات صورت موجودي و صورت موجوديهاي فيزيكي در مورد هر دسته از مواد هستهاي حاوي مشخصات مواد - اطلاعات مربوط بدستههاي مختلف مواد و اطلاعات مربوط بمنبع آنها ميباشد.اين سوابق اورانيوم توريوم و پلوتونيوم را بطور جداگانه در هر دسته از موادهستهاي محاسبه خواهد كرد. در مورد هر تغيير موجودي تاريخ تغيير موجودي و در صورت اقتضاء منطقة توازن مواد فرستنده و منطقة توازن مواد دريافتكننده مشخص خواهد شد. سوابق عمل
ماده 58
سوابق عمل بصورت مناسب در مورد هر منطقة توازن مواد مشتمل بر موارد زير خواهد بود: الف - آن دسته از اطلاعات مربوط بعمليات كه براي تغيير مقدار و تركيب مواد هستهاي مورد استفاده قرار ميگيرد.
ب
اطلاعاتيكه از اندازه مخازن و وسائل - نمونهگيري و تجزيه و تحليل روشهاي كنترل و تشخيص و تخمين اشتباهات اتفاقي و منظم بدست ميآيد.
ج
شرحي دربارة توالي اقدامات انجام شده براي تهيه يك صورت اصل موجودي بمنظور حصول اطمينان از صحت آن. د - شرحي در مورد اقدامات انجام شده بمنظور حصول اطمينان از علت و اهميت هر گونه خسارت احتمالي اتفاقي و پيشبيني نشده. سيستم گزارشها كليات
ماده 59
دولت ايران گزارشهائي طبق آنچه در مواد 60 تا 69 زير مشروح است در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه در اختيار آژانس خواهد گذاشت.
ماده 60
گزارشها بزبانهاي انگليسي - فرانسه - روسي يا اسپانيولي تهيه خواهد شد مگر اينكه در ترتيبات فرعي ترتيب ديگري تعيين شده باشد.
ماده 61
گزارشها بر اساس سوابقي تهيه خواهد شد كه طبق مواد 51 تا 58 فوق نگهداري ميشود و بنحو مقتضي مشتمل بر گزارش مربوط بهمحاسبات و گزارشهاي خاص خواهد بود. گزارشهاي مربوط بمحاسبات
ماده 62
يك گزارش اوليه در مورد كليه مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه براي آژانس تهيه خواهد گرديد. گزارش اوليه ظرف 30 روزاز تاريخ آخرين روز ماه تقويمي كه در آن موافقت حاضر لازمالاجراء ميگردد. از طرف دولت ايران براي آژانس ارسال خواهد گرديد و وضعيت را ازآخرين روز آن ماه منعكس خواهد نمود.
ماده 63
دولت ايران گزارشهاي محاسبهاي زير را در مورد هر منطقه توازن مواد براي آژانس تهيه خواهد كرد: الف - گزارشهاي مربوط بتغيير موجودي نمودار كليه تغييرات در موجودي مواد هستهاي است گزارشها هر چه زودتر در هر صورت ظرف 30 روز ازپايان ماهي كه در آن تغييرات در موجودي رخ داده است ارسال خواهد گرديد – و
ب
گزارشهاي مربوط بتوازن مواد نمودار توازن مواد موجود در يك منطقه توازن مواد طبق صورت اصل موجودي مواد هستهاي ميباشد. گزارشها هر چه زودتر و در هر صورت ظرف 30 روز از تهيه صورت اصل موجودي ارسال خواهد گرديد. گزارشها بر اساس اطلاعاتي خواهد بود كه در تاريخ گزارش موجود بوده است و ممكن است بعداً در تاريخ ديگري در صورت لزوم اصلاح گردد.
ماده 64
گزارشهاي مربوط به تغيير موجودي مشخصات و اطلاعات مربوط بهر دسته از مواد هستهاي - تاريخ تغيير موجودي و در صورت اقتضاء منطقه توازن مواد مبدأ و منطقه توازن مواد دريافتكننده را تعيين خواهد كرد. اين گزارشها با يادداشتهاي كوتاه همراه خواهد بود. الف - شرح تغييرات موجودي بر اساس اطلاعات مربوط بكار كه جزو سوابق عمل ميباشد طبق ماده 58 (الف) فوق – و
ب
شرح برنامه كار پيشبيني شده مخصوصاً تهيه - يك صورت اصل موجودي طبق آنچه كه در ترتيبات فرعي تعيين گرديده است.
ماده 65
دولت هر گونه تغيير - تعديل يا اصلاحي را در موجودي در فواصل مختلف در يك صورت يكجا يا بطور جداگانه گزارش خواهد داد.تغييرات موجودي بر حسب دستههاي مواد هستهاي گزارش داده خواهد شد همانطور كه در ترتيبات فرعي تعيين شده تغييرات جزئي در موجودي مواد هستهاي مانند انتقال نمونههاي تجزيهاي ممكن است بطور يكجا بعنوان يك تغيير موجودي گزارش داده شود.
ماده 66
آژانس هر ششماه يكبار صورتهائي از موجودي ذخيرة مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه در مورد منطقه توازن مواد براساس گزارشهاي تغيير موجودي و مدت آن براي دولت ايران تهيه خواهد نمود.
ماده 67
گزارشهاي مربوط بتوازن مواد شامل موارد زير است مگر اينكه دولت ايران و آژانس با موافقت يكديگر ترتيب ديگر اتخاذ نمايند: الف - شروع اصل موجودي.
ب
تغييرات موجودي (ابتدا افزايشها سپس كاهشها).
ج
پايان موجودي ذخيره. د - اختلافات فرستنده - گيرنده.
ه
تعديل موجودي ذخيره و - پايان اصل موجودي – و ز - مواد محاسبه نشده. صورتي از اصل موجودي كه در آن كليه دستههاي مختلف مواد بطور جداگانه تعيين گرديده است و مشخصات مواد و اطلاعات مربوط بهر دسته تعيين شده است ضميمه هر گزارش مربوط بتوازن مواد خواهد بود. گزارشهاي ويژه
ماده 68
دولت ايران در مورد زير بدون تأخير گزارش ويژهاي تهيه خواهد نمود: الف - در صورتيكه هر گونه واقعه يا وضعيت غيرعادي باعث شود كه دولت ايران معتقد گردد مواد هستهاي در حال حاضر يا در گذشته مفقود گرديده كه از حدودي براي مصرف آن در ترتيبات فرعي تعيين شده تجاوز نموده است يا
ب
در صورتيكه نگهداري و مراقبت و بطور غيرمنتظرهاي از آنچه در ترتيبات فرعي تعيين شده تا حدي تغيير كرده باشد كه انتقال غير مجاز موادهستهاي امكانپذير شده باشد. تفصيل و وضوح گزارشها
ماده 69
طبق تقاضاي آژانس دولت ايران در مورد هر گزارشي تا آنجا كه بحفاظت مربوط است شرح و توضيح مفصل خواهد داد. بازرسي كليات
ماده 70
آژانس حق دارد طبق مواد 71 تا 84 زير بررسيهائي بعمل آورد: منظور از بازرسي
ماده 71
آژانس ممكن است بازرسيهاي ويژه بعمل آورد تا: الف - دربارة اطلاعات مندرج در گزارش اوليه در مورد مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه تحقيق نمايد.
ب
تغييراتي را كه از تاريخ گزارش اوليه در وضعيت رخ داده مشخص نموده و درباره آنها تحقيق نمايد.
ج
مقدار و تركيب مواد هستهاي را طبق مواد 94 و 97 زير قبل از انتقال آن از ايران يا هنگام انتقال آن بايران تعيين و در صورت امكان دربارة آن تحقيق بعمل آورد.
ماده 72
آژانس ممكن است بازرسيهاي عادي بعمل آورد تا: الف - در مورد تطبيق گزارشات يا سوابق تحقيق نمايد.
ب
در مورد محل - مشخصات - مقدار و تركيب كليه مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه تحقيق نمايد – و
ج
در مورد اطلاعات مربوط بعلل احتمالي عدم محاسبه مواد اختلافات فرستنده، گيرنده و موارد غير مسلم در موجودي ذخيره تحقيق نمايد.
ماده 73
آژانس ممكن است طبق اقدامات مذكور در ماده 78 زير بازرسيهاي مخصوص بعمل آورد: الف - بمنظور تحقيق در مورد اطلاعات مندرج در گزارشهاي ويژه يا –
ب
در صورتيكه آژانس تشخيص دهد كه اطلاعات تهيه شده بوسيله دولت ايران شامل توضيحات دولت ايران و اطلاعات حاصله از بازرسيهاي عادي براي انجام مسئوليتهاي آژانس طبق اين موافقتنامه كافي نيست. بازرسي موقعي مخصوص تلقي خواهد شد كه بكوششهائي بيش از آنچه براي بازرسي معمولي طبق مواد 79 تا 83 زير لازم است پايه اطلاعات يا محلهائي اضافه بر آنچه در ماده 77 زير براي بازرسيهاي ويژه و عادي يا هر دو تعيين شده احتياج داشته باشد. حدود بازرسيها
ماده 74
براي مقاصد تعيين شده در مواد 71 تا 73 فوق آژانس ممكن است: الف - سوابقي را كه بر حسب مواد 51 تا 58 فوق نگهداري ميشود مورد بررسي قرار دهد.
ب
كليه مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه را مستقلا اندازهگيري نمايد.
ج
در مورد كار و اندازههاي كاليبري دستگاهها و ساير لوازم مخصوص اندازهگيري و كنترل تحقيق بعمل آورد. د - اقدامات لازم را براي مراقبت و نگهداري بعمل آورد.
ه
- از ساير روشهاي معقول كه از لحاظ فني امكانپذير تشخيص داده شده استفاده بعمل آورد.
ماده 75
بآژانس در محدوده ماده 74 فوق اختيار داده خواهد شد تا: الف - ملاحظه نمايد كه در نقاط حساس اندازهگيري نمونههائي طبق روشهاي نمونهگيري براي محاسبه توازن مواد تهيه گردد و طرز عمل و تجزيه اين نمونهها را ملاحظه نموده آنها را در دو نسخه نگهداري نمايد.
ب
ملاحظه نمايد كه اندازهگيري مواد هستهاي در نقاط حساس اندازهگيري نمودار توازن مواد باشد و اندازههاي (كاليبري) دستگاهها و ساير لوازم بكار رود – و
ج
ساير اندازههاي دستگاهها تعيين گردد. د - ترتيبي دهد كه از وسايل خود براي اندازهگيري مستقل و مراقبت استفاده كند و در صورت توافق در اين مورد و ذكر آن در ترتيبات فرعي ترتيب نصب چنين مسائلي داده شود.
ه
- از مهرها و علامات مشخصه خود در صورت توافق در اينمورد و ذكر آن ترتيبات فرعي براي مراقبت استفاده نمايد – و و - ترتيباتي با دولت ايران در مورد ارسال نمونههاي تهيه شده براي استفاده آژانس اتخاذ نمايد. حدود دسترسي براي بازرسي
ماده 76
الف - براي مقاصد مذكور در بندهاي (الف) و (ب) ماده 74 فوق و در ماده 71 (الف) و تا زمانيكه نقاط سوقالجيشي در ترتيبات فرعي تعيين گردد بازرسان آژانس بهر محلي كه گزارش اوليه يا بازرسيهاي انجام شده دلالت بر وجود مواد هستهاي در آن بنمايد دسترسي خواهند داشت.
ب
براي انجام مقاصد مذكور در بند ج ماده 71 بازرسان بكليه نواحي كه طبق ماده 92 (د) (3) و ماده 95 (د) (3) اطلاع آژانس رسانيده شود دسترسي خواهد داشت.
ج
براي انجام مقاصد مذكور در ماده 72 فوق بازرسان فقط بنقاط سوقالجيشي تعيين شده در ترتيبات فرعي و سوابقي كه طبق مواد فوق نگهداري ميشود دسترسي خواهند داشت. د - چنانچه دولت ايران باين نتيجه برسد كه رسيدگي بيك وضعيت غير عادي احتياج دارد به حدود دسترسي وسيعتري براي آژانس دارد - دولتايران و آژانس بلافاصله ترتيباتي براي اعطاء اختيار بآژانس براي انجام مسئوليتهاي حفاظتي آن با توجه بحدود مذكور اتخاذ خواهند نمود. دبير كل اين قبيل ترتيبات را به هيئت اطلاع خواهد داد.
ماده 77
در مراحلي كه ممكن است منتهي ببازرسيهاي مخصوص براي مقاصد تعيين شده در ماده 73 فوق شود - دولت ايران و آژانس بيدرنگ با يكديگر مذاكره خواهند نمود. در نتيجه چنين مذاكراتي آژانس ممكن است. الف - بازرسيهائي علاوه بر بازرسيهاي عادي طبق مواد 83 - 79 زير بعمل آورد – و
ب
با موافقت دولت ايران باطلاعات يا محلهاي بيشتري از آنچه در ماده 77 فوق تعيين شده دسترسي يابد. هرگونه عدم توافق در اين مورد طبقمواد 21 و 22 فوق برطرف خواهد شد. در صورتيكه اقدام از طرف دولت ايران لازم و فوري تشخيص داده شود ماده 18 فوق اجراء خواهد گرديد. سرعت و شدت بازرسيهاي معمولي
ماده 78
آژانس تعداد - شدت و مدت بازرسيهاي عادي را با حداكثر استفاده از وقت و اجراء اقدامات حفاظتي مندرج در اين موافقتنامه بنحو مؤثر بحداقل ممكن خواهد رسانيد و از منابع بازرسي تحت اختيار خود بهترين و اقتصاديترين استفاده را بعمل خواهد آورد.
ماده 79
آژانس ممكن است هر سال يك بازرسي عادي در مورد دستگاهها و مناطق توازن مواد خارج از دستگاهها با محتوي يا توليد سالانه (هر كدام مهمتر باشد) از مواد هستهاي بمقدار حداكثر 5 كيلوگرم مؤثر بعمل آورد.
ماده 80
تعداد - شدت - مدت - تنظيم وقت و روش بازرسيهاي عادي در مورد دستگاههائي كه با محتوي يا توليد سالانه بيش از 5 كيلوگرم مؤثرمواد هستهاي بايستي بر اين اساس تعيين گردد كه در مراحلي كه حداكثر بازرسي لازم است نحوة بازرسي شديدتر از ميزان لازم و كافي براي اطلاع دائم از مقدار و موجودي مواد هستهاي نشود حداكثر بازرسي عادي در مورد چنين دستگاههائي بترتيب زير تعيين ميگردد: الف - براي راكتورها و تأسيسات انباري مهر شده حداكثر كل بازرسي عادي سالانه 1/6 مرد و در سال تعيين شده.
ب
در مورد وسائلي غير از راكتورها يا تأسيسات انباري مهر شده حاوي پلوتونيوم يا اورانيوم با غلظت متجاوز از 5% حداكثر بازرسي عادي سالانهمعادل X 30 مرد - در روز ميباشد كه عبارتست از موجودي يا توليد سالانه مواد هستهاي (هر كدام بيشتر باشد) بصورت كيلوگرمهاي مؤثر حداكثربازرسي تعيين شده در مورد هر يك از چنين وسائلي كمتر از 1/5 مرد در سال نخواهد بود.
ج
در مورد هر يك از وسائلي كه در بندهاي (الف) يا (ب) فوق بآن اشاره نشده حداكثر بازرسي عادي سالانه يك سوم مرد - در سال بازرسي بعلاوه 0/4 Ex مرد - در روز بازرسي خواهد بود كه در آن E عبارتست از موجودي با توليد سالانه مواد اتمي (هر كدام بيشتر باشد) بصورتكيلوگرمهاي مؤثر. دولت ايران و آژانس ممكن است توافق نمايند ارقام حداكثر بازرسي تعيين شده در ماده حاضر را در صورتيكه هيئت مديره مقتضي بداند تغيير دهند.
ماده 81
طبق مواد 78 تا 89 فوق مقياسي كه قرار است براي تعيين تعداد شدت - مدت - تنظيم وقت و روش بازرسيهاي عادي در مورد هر يك ازدستگاهها از آن استفاده شود شامل موارد زير خواهد بود. الف - فرم مواد هستهاي مخصوصاً اينكه مواد هستهاي بصورت يكجا يا اقلام جداگانه باشد. تركيب شيميائي آن و در مورد اورانيوم غلظت و ميزان قابليت دسترسي بآن.
ب
ميزان سودمندي سيستم محاسبه و كنترل ايران. شامل حدودي كه كاركنان دستگاهها در انجام وظيفهشان مشمول سيستم محاسبه و كنترل ايران نميباشند. حدودي كه اقدامات تعيين شده در ماده 32فوق بوسيله دولت ايران انجام گرديده ميزان سرعت در تهيه گزارشها براي آژانس تطابق آنها با تحقيقات جداگانه آژانس و مقدار و صحت مواد محاسبه نشده طبق رسيدگي آژانس.
ج
مشخصات سوخت مواد هستهاي در ايران. مخصوصاً تعداد و انواع دستگاههاي محتوي مواد هستهاي مشمول حفاظت مشخصات چنين وسائلي از لحاظ حفاظت مخصوصاً در مورد مراقبت حدودي كه تخصيص چنين وسايلي موجب تسهيل در امر تحقيق در مورد مقدار و موجودي مواد هستهاي ميگردد و حدود ارتباط اطلاعات از مناطق توازن مواد مختلف بيكديگر. د – هم بستگي متقابل بينالمللي. مخصوصاً مقدار مواد هستهاي كه براي استفاده يا آمادهشدن از ممالك ديگر وارد يا بممالك ديگر صادر ميگردد. هر گونه فعاليت تحقيقي از طرف آژانس و حدود ارتباط فعاليتهاي هستهاي ايران با فعاليتهاي هستهاي ساير ممالك – و
ه
- پيشرفتهاي فني در زمينه حفاظت شامل استفاده از تكنيكهاي آماري و نمونهبرداري متناوب در اندازهگيري مواد هستهاي.
ماده 82
در صورتيكه دولت ايران تشخيص دهد كه فعاليتهاي بازرسي بعلت تمركز نامتناسب روي وسايل بخصوصي بهدر ميرود دولت ايرانو آژانس با يكديگر مشورت خواهند نمود. اعلام بازرسي
ماده 83
قبل از ورود بازرسان بمراكز دستگاهها يا مناطق توازن مواد در خارج از مركز دستگاهها آژانس بدولت ايران بترتيب زير اعلام قبلي خواهد نمود: الف - در مورد بازرسيهاي ويژه طبق بند ج ماده 71 فوق حداقل 24 ساعت قبل و در مورد آندسته از بازرسيها كه طبق بندهاي الف - ب ماده 71 فوق انجام ميگيرد و همچنين فعاليتهاي بازرسي مذكور در ماده 48 فوق حداقل يكهفته قبل.
ب
در مورد بازرسيهاي مخصوص طبق ماده 73 فوق در اسرع وقت ممكن پس از انجام مشاوره بين دولت ايران و آژانس طبق ماده 77 تفاهم حاصل است كه اعلام ورود معمولا جزئي از موضوع مشاوره خواهد بود.
ج
در بازرسيهاي عادي طبق ماده 73 فوق حداقل 24 ساعت قبل در مورد دستگاههاي مذكور در بند ب ماده 80 فوق و تأسيسات انباري مهر شده محتوي پلوتونيوم يا اورانيوم با غلظت بيش از 5% و در كليه موارد ديگر يكهفته قبل. اعلامهاي مذكور حاوي نام بازرسان و ذكر دستگاهها و مناطق توازن خارج از مركز - دستگاههايي كه بايستي مورد بازديد قرار گيرد و مدت بازديد خواهد بود. در صورتيكه قرار باشد بازرسان از خارج بايران وارد شوند آژانس همچنين دولت ايران را از محل و موقع ورود آنها آگاه خواهد نمود.
ماده 84
با وجود شرائط ماده 83 فوق آژانس ميتواند قسمتي از بازرسيهاي عادي را طبق ماده 80 فوق و طبق اصل نمونهگيري غير منظم بعنوان يك اقدام تكميل و بدون اعلام قبلي انجام دهد. آژانس هر برنامهاي را كه طبق بند ب ماده 64 فوق بوسيله دولت ايران تهيه شده باشد هنگام انجام هرگونه بازرسي بدون اعلام قبلي مورد توجه كامل قرار خواهد داد. بعلاوه هر گاه براي آژانس عملي بوده يا بر اساس برنامه اجرائي باشد آژانس دولت ايران را در فواصل مختلف از برنامه كلي بازرسيهاي اعلام شده واعلام نشده خود مطلع خواهد نمود. و پس از پيشبيني لازم در مورد بازرسي مدت اين برنامهها را بطور كلي تعيين خواهد كرد. در اجراء هر گونه بازرسي اعلام نشده آژانس حداكثر سعي خود را بكار خواهد برد تا از اشكالات اساسي كاركنان دستگاهها و دولت ايران با توجه بشرايط مذكور در ماده 44 فوق و ماده 89 زير بكاهد. بهمين ترتيب دولت ايران حداكثر سعي خود را براي تسهيل كار بازرسان بكار خواهد برد. انتخاب بازرسان براي انتخاب بازرسان از روشهاي زير استفاده خواهد شد:
ماده 85
الف - دبير كل، نام - شرايط - مليت - درجه و ساير مشخصات هر مأمور آژانس را براي انتخاب بعنوان بازرسي در (ايران) پيشنهاد مينمايد كتباً بدولت ايران اطلاع خواهد داد.
ب
دولت ايران ظرف 30 روز از دريافت چنين پيشنهادي موافقت يا مخالفت خود را بدبير كل اطلاع خواهد داد.
ج
دبير كل ممكن است هر مأموري را كه دولت ايران با انتخاب او موافقت نموده بعنوان يكي از بازرسان در ايران انتخاب نمايد و اين انتخاب را بدولت ايران اطلاع خواهد داد. د - مدير كل طبق تقاضاي دولت ايران رأساً دولت ايران را بلافاصله از انصراف از انتخاب يكي از مأمورين بعنوان بازرس در ايران مطلع خواهد نمود. بهر حال در مورد بازرسان مورد نياز طبق ماده 48 فوق و بمنظور انجام بازرسيهاي ويژه طبق ماده 71 الف و ب انتخاب در صورت امكان ظرف 30روز از لازمالاجرا شدن اين موافقتنامه انجام خواهد گرفت. در صورتيكه چنين انتخابي ظرف اين مدت محدود غير ممكن بنظر برسد بازرسان بطورموقت انتخاب خواهند شد.
ماده 86
در صورت لزوم دولت ايران هر چه زودتر نسبت بصدور يا تجديد رواديد لازم در مورد هر بازرس اقدام خواهد كرد. راهنمائي و بازديد بازرسان.
ماده 87
بازرسان ضمن اجراي وظايف خود طبق ماده 48 و مواد 71 تا 75 فوق فعاليتهاي خود را بنحوي انجام خواهند داد كه در ساختمان و كاردستگاهها توقف يا تأخيري بوجود نيايد و يا امنيت آنها مختل نگردد مخصوصاً بازرسان خود شخصاً با دستگاهها كار نخواهند كرد و بكاركنان يك دستگاه در انجام هيچ كاري دستور نخواهند داد. در صورتيكه بازرسان تشخيص دهند كه طبق ماده 74 و 75 فوق بايستي در يك دستگاه كارهاي بخصوصي توسط كاركنان انجام گيرد تقاضائي در اين مورد تسليم خواهند كرد.
ماده 88
در صورتيكه بازرسان بخدماتي در ايران از جمله استفاده از لوازم براي انجام بازرسي احتياج داشته باشند دولت ايران تسهيلاتي براي دسترسي بازرسان باين قبيل خدمات فراهم خواهد آورد.
ماده 89
دولت ايران حق دارد ترتيبي دهد كه بازرسان طي انجام امور بازرسي خود بوسيلة نمايندگان دولت ايران همراهي شوند مشروط بر اينكه اين امر موجب تأخير در كار بازرسان نگردد و آنها را از انجام وظايفشان باز ندارد. گزارشهائي دربارة فعاليتهاي تحقيقي آژانس
ماده 90
آژانس دولت ايران را از موارد زير مطلع خواهد نمود: الف - نتايج بازرسيها در فواصل مختلف بمنظور درج در ترتيبات فرعي.
ب
نتايجي كه از فعاليتهاي تحقيقي خود در ايران گرفته مخصوصاً بوسيله گزارشاتي در مورد هر منطقه توازن مواد كه بلافاصله پس از تهيه يك صورت موجودي فيزيكي و تحقيق در مورد آن بوسيله آژانس و روشن شدن توازن مواد تهيه خواهد شد. انتقالات بينالمللي كليات
ماده 91
مواد هستهاي مشمول يا نيازمند حفاظت طبق اين موافقتنامه كه بطور بينالمللي براي مقاصد مذكور در اين موافقتنامه انتقال يافته بشرح زير تحت مسئوليت دولت ايران تلقي خواهد گرديد: الف - در مورد ورود بايران از زماني كه چنين مسئوليتي ديگر بعهدة كشور صادركنندة [صادركننده] نيست يعني حداكثر تا زمانيكه مواد بمقصد ميرسد.
ب
در صورت صدور از ايران تا زماني كه دولت دريافتكننده چنين مسئوليتي را بعهده ميگيرد يعني حداكثر تا زمانيكه مواد به مقصد ميرسد. دولتهاي مربوطه طبق ترتيبات مناسب نقطهاي را كه در آن مسئوليت انتقال مييابد تعيين خواهد نمود. نه ايران و نه هيچ دولت ديگري چنين مسئوليتي را در قبال مواد هستهاي صرفاً بدليل اينكه اين مواد در حال عبور بطرف يا از طرف سرزمين آن دولت ميباشد يا در يك كشتي زير پرچم آن دولت ويا با هواپيماي آن دولت حمل ميشود ندارد. انتقالات بخارج از ايران
ماده 92
الف - دولت ايران هر گونه تصميم مبني بر انتقال مواد هستهاي مشمول حفاظت طبق اين موافقتنامه را بخارج از ايران در صورتيكه محموله از يك كيلوگرم مؤثر تجاوز نمايد يا در صورتيكه ظرف سه ماه قرار باشد محمولههاي مختلف جداگانه بهمان كشور ارسال گردد كه هر كدامكمتر از يك كيلوگرم مؤثر لكن در مجموع از يك كيلوگرم مؤثر تجاوز نمايد بآژانس اعلام خواهند نمود.
ب
چنين اعلاميههائي پس از خاتمه ترتيبات مربوط بانعقاد موافقتنامه و انتقال و بطور عادي حداقل دو هفته قبل از آماده شدن مواد هستهاي برايحمل بآژانس ارسال خواهد شد.
ج
دولت ايران و آژانس ممكن است در مورد روشهاي مختلف اعلام قبلي با يكديگر توافق نمايند. د - اعلاميه موارد زير را روشن خواهد نمود:
1
مشخصات و در صورت امكان مقدار و تركيب مورد نظر مواد هستهاي كه قرار است حمل گردد و منطقه توازن كه مواد از آن جا حمل گرديده است.
2
كشور مقصد مواد هستهاي.
3
تاريخها و محلهائيكه قرار است در آن مواد هستهاي براي حمل آماده گردد.
4
تاريخهاي تقريبي ارسال و ورود مواد هستهاي.
5
نقطهاي كه كشور دريافتكننده مسئوليت مواد هستهاي مشمول اين موافقتنامه را در آن بعهده خواهد گرفت و تاريخ احتمالي وصول بآن نقطه.
ماده 93
اعلاميهاي كه در ماده 92 فوق به آن اشاره شد بترتيبي خواهد بود كه آژانس بتواند در صورت لزوم بازرسي ويژه و در صورت امكان در مورد مقدار و تركيب مواد هستهاي قبل از انتقال بخارج از ايران تحقيق بعمل آورد و در صورت تمايل آژانس و يا درخواست دولت ايران مواد هستهاي راهنگامي كه براي حمل آماده ميشود مهر نمايد. بهر حال انتقال مواد هستهاي بهيچوجه بموجب هيچگونه اقدام يا تصميمي كه از طرف آژانسطبق چنين اعلاميهاي اتخاذ شود بتأخير نخواهد افتاد.
ماده 94
در صورتيكه مواد هستهاي در كشور دريافتكننده مشمول حفاظت آژانس نباشد دولت ايران ترتيبي خواهد داد تا آژانس ظرف سه ماه ازتاريخي كه كشور دريافتكننده مسئوليت مواد هستهاي را از ايران بعهده ميگيرد تأييد آن كشور را مبني بر انتقال مواد دريافت دارد. انتقالات به ايران
ماده 95
الف - دولت ايران آژانس را از هر گونه انتقال پيشبيني شده مواد هستهاي كه طبق اين موافقتنامه مشمول حفاظت ميگردد در صورتيكه محموله بيش از يك كيلوگرم مؤثر باشد يا در صورتيكه قرار باشد ظرف مدت سه ماه محمولههاي جداگانه از همان دولت دريافت گردد كه هر يك كمتراز يك كيلوگرم مؤثر وزن داشته ليكن در مجموع وزن آن از يك كيلوگرم مؤثر تجاوز نمايد مطلع خواهد نمود.
ب
آژانس هر چه زودتر اعلام قبلي مبني بر ورود مواد هستهاي پيشبيني شده و در هر حال حداكثر تا تاريخي كه دولت ايران مسئوليت مواد هستهاي را بعهده ميگيرد دريافت خواهد نمود.
ج
دولت ايران و آژانس ممكن است در مورد روشهاي مختلفي براي اعلام قبلي توافق نمايند. د - در اعلاميه موارد زير ذكر خواهد گرديد:
1
مشخصات و در صورت امكان مقدار و تركيب مواد هستهاي پيشبيني شده.
2
دولت ايران مسئوليت مواد هستهاي مشمول اين موافقتنامه را در چه نقطهاي از انتقال بعهده خواهد گرفت و تاريخ احتمالي وصول بآن نقطه -و
3
تاريخ ورود پيشبيني شده محل و تاريخي كه قرار است مواد هستهاي از بستهبندي خارج گردد.
ماده 96
اعلاميه مذكور در ماده 95 فوق بايستي بترتيبي باشد كه آژانس بتواند در صورت لزوم براي تشخيص و در صورت امكان تحقيق در مورد مقدار و تركيب مواد هستهاي هنگاميكه محموله از بستهبندي خارج ميگردد بازرسي ويژه بعمل آورد. گزارشهاي مخصوص
ماده 97
همان طور كه در ماده 68 فوق پيشبيني شده است در صورتيكه هر گونه واقعه يا وضعيت غير عادي باعث شود كه دولت ايران معتقد گردد مواد هستهاي مفقود ميگردد يا در گذشته مفقود شده - از جمله وقوع تأخير زياد در يك انتقال بينالمللي - گزارش مخصوصي در اينمورد تهيه خواهد نمود. تعاريف
ماده 98
از لحاظ اين موافقتنامه: الف - تعديل يعني بررسي سابقه محاسبه يا گزارش مبني بر اختلاف فرستنده - گيرنده يا مواد محاسبه نشده. ب - توليد سالانه از لحاظ مواد 79 و 80 فوق بمقدار مواد هستهاي كه سالانه از يك دستگاه با يك ظرفيت اسمي خارج ميشود اطلاق ميگردد. ج - دسته يعني قسمتي از مواد هستهاي كه در محاسبه بعنوان يك واحد و يا نقطه حساس اندازهگيري واحد مورد بررسي قرار ميگيرد و تركيب ومقدار آن بوسيله يك سري مختصات و اندازههاي معين شده است. مواد هستهاي ممكن است يكي يا بصورت اقلام جداگانه باشد. د - اطلاعات مربوط بدسته - يعني وزن كل هر عنصر مواد هستهاي و در مورد پلوتونيوم و اورانيوم هر گاه مقتضي باشد تركيب ايزوتوپي آنها واحدهاي محاسبه بقرار زير خواهد بود: الف - گرمهاي پلوتونيوم. ب - گرمهاي كل اورانيوم و گرمهاي اورانيوم - 235 بعلاوه اورانيوم 233 در مورد اورانيومي كه در اين ايزوتوپها تغليظ شده – و ج - كيلوگرمهاي توريوم - اورانيوم طبيعي يا اورانيوم آزاد شده براي گزارش وزن اقلام جداگانه در دسته قبل از روند شدن به نزديكترين رقم با يكديگرجمع ميشود. د - موجودي ذخيره يك حد توازن مواد عبارتست از مقدار جبري آخرين اصل موجودي آن حد توازن مواد و كليه تغييرات موجودي كه از تاريخ تهيه صورت آن اصل موجودي رخ داده است. ه - اصلاح يعني بررسي سابقه يك محاسبه يا گزارش بمنظور اصلاح يك اشتباه مشخص يا منعكس نمودن اندازه اصلاح شده مقداري كه قبلا درسابقه يا گزارش وارد گرديده بود هر اصلاحي بايد نوع بررسي مربوطه را مشخص نمايد. و - كيلوگرم مؤثر يعني يك واحد بخصوص كه در حفاظت مواد هستهاي مورد استفاده قرار ميگيرد. مقدار كيلوگرمهاي مؤثر با تعيين موارد زير بدست ميآيد: الف - در مورد پلوتونيوم وزن آن به كيلوگرم. ب - در مورد اورانيوم با غلظت 1% (1%) و بيشتر - وزن آن بكيلوگرم × مربع غليظ آن. ج - در مورد اورانيوم با غلظت كمتر از 1% و بيشتر از 0/005 (0.5%) وزن آن به كيلوگرم ضربدر 0/0001 –و د - در مورد اورانيوم آزاد شده با غلظت 0/05 (5%) يا كمتر در مورد توريوم وزن آن به كيلوگرم ضرب در 0/00005 – ه ـ - غلظت يعني نسبت جمع وزن ايزوتوپهاي اورانيوم - 233 و اورانيوم 235 بكل اورانيوم مورد نظر. و - دستگاه يعني:
الف
يك راكتور - يك دستگاه حساس - يك كارخانه براي تبديل - يك كارخانه براي آماده كردن مجدد - يك كارخانه جداكننده ايزوتوپ يا يك تأسيسات انباري جداگانه يا
ب
هر محلي كه مواد اتمي معمولا در آن بمقدار بيش از يك كيلوگرم مورد استفاده قرار ميگيرد.
ج
تغيير موجودي يعني افزايش يا كاهش مواد هستهاي در يك حد توازن مواد بر حسب دستههاي مواد هستهاي چنين تغييري شامل يكي از مواد زيراست:
الف
افزايشها:
1
واردات.
2
دريافت محلي: دريافت از ساير حد توازن مواد. دريافت از يك فعاليت معاف از حفاظت (غير صلحآميز) يا دريافتهائي در آغاز عمليات حفاظت.
3
توليدات هستهاي: توليد مواد قابل تجزيه كه براي استخراج انرژي هستهاي بكار ميرود در يك راكتور – و
4
رفع معافيتها. اجراء مجدد اقدامات حفاظتي در مورد مواد هستهاي كه قبلا بعلت مقدار يا نوع استفاده از حفاظت معاف بوده است.
ب
كاهشها:
1
صدور.
2
حمل محلي: حمل بساير حد توازن مواد يا حمل براي يك فعاليت معاف از حفاظت (غير صلحآميز).
3
خسارات هستهاي: خسارات مواد هستهاي بعلت تبديل آن بعناصر يا ايزوتوپهاي ديگر در نتيجه رآكسيونهاي هستهاي.
4
اندازهگيري مواد زائد غير قابل استفاده - مواد هستهاي كه اندازهگيري شده يا بر اساس اندازههائي تخمين زده شده و بنحوي مصرف گرديده كه ديگر براي استفاده هستهاي مناسب نيست.
5
باز دادن مواد زائد - مواد هستهاي كه در اثر آماده كردن يا اتفاقي مربوط بكار بوجود آمده و در حال حاضر غير قابل استفاده است لكن در انبارنگهداري ميشود.
6
معافيت - معافيت مواد هستهاي از حفاظت بر حسب نوع استفاده يا مقدار آن.
7
خسارات ديگر - براي مثال خسارات اتفاقي (يعني خسارات جبرانناپذير مواد هستهاي كه سهواً در اثر يك حادثه مربوط بكار يا دزدي بوجودآمده است).
ج
نقطه حساس اندازهگيري يعني محلي كه در آن مواد هستهاي بشكلي ظاهر ميشود كه ممكن است در آن نقطه وفور مواد يا موجودي محاسبه شود. نقاط حساس اندازهگيري بدين ترتيب منحصر به بده و بازده (شامل مواد زائد غير قابل استفاده و ذخيره در حد توازن مواد) نميباشد.
د
بازرسي مرد - در روز براي مقاصد بند 80 فوق 300 مرد در روز بازرسي يك مرد در روز يعني يكروز كه طي آن يكنفر بازرس همه اوقات دستگاه را تحت نظر داشته كه جمعاً از 8 ساعت تجاوز نميكند.
ه
- حد توازن مواد يعني محوطة داخل يا خارج يك دستگاه بترتيبي كه: الف - بتوان مقدار مواد هستهاي را در هر انتقال بحد توازن مواد يا از حد توازن مواد تعيين نمود – و
ب
اصل موجودي مواد هستهاي در هر حد توازن مواد را بتوان در صورت لزوم طبق روشهاي تعيين شده معين نمود تا توازن مواد براي مقاصد ايمني آژانس بوجود آيد.
ج
مواد محاسبه شده يعني تفاوت بين موجودي ذخيره اصل و موجودي. د - مواد هستهاي يعني هر منبع يا هر گونه مواد قابل تجزيه كه براي استخراج انرژي اتمي بكار ميرود طبق آنچه در ماده 20 قانون ذكر گرديده. هر گونه تصميم جديدي كه از طرف هيئت طبق ماده 25 قانون پس از اجراء اين قرارداد در مورد منبع مواد يا مواد قابل تجزيه كه براي استخراج انرژياتمي بكار ميرود گرفته شود فقط با موافقت دولت مربوطه كه طبق اين موافقتنامه قابل اجراء است.
ه
- اصل موجودي عبارتست از مقدار محاسبه شده يا تخميني دستههاي مختلف مواد هستهاي موجود در يك مدت معين در داخل يك حد توازن مواد كه طبق روشهاي تعيين شده بدست آمده است. و - اختلاف فرستنده - گيرنده عبارتست از اختلاف مقدار مواد اتمي در يكدسته واحد طبق اظهار حد توازن مواد فرستنده با مقداريكه طبقاندازهگيري حد توازن مواد دريافتكننده بدست آمد است. ز - اطلاعات مربوط بمنبع عبارتست از آنگونه اطلاعاتيكه اندازهگيري مقدار يا اندازهگيري كاليبر دستگاهها بدست آمده و يا از آن دريافتن ارتباطات تجربي استفاده شده و اين اطلاعات براي تشخيص مواد هستهاي و اطلاعات مربوط بدسته بكار ميرود، اطلاعات مربوط بمنبع ممكناست بعنوان مثال شامل وزن تركيبات - عوامل متغير در تعيين وزن عناصر - وزن مخصوص تمركز عناصر - نسبتهاي ايزوتوپي - رابطه بين حجم وفشار و رابطه بين پلوتونيوم تهيه شده و نيروي بوجود آمده گردد.
ح
نقطه سوقالجيشي عبارتست از محلي كه طي آزمايش اطلاعات خاص انتخاب شده و در آن اطلاعات لازم و كافي براي اجراء اقدامات حفاظتي تحت شرايط عادي و يا پيوستن باطلاعات رسيده از كليه نقاط سوقالجيشي ديگر بدست آمده و مورد تحقيق قرار ميگيرد. يك نقطه سوقالجيشي ممكن است شامل هر محلي كه در آن اندازهگيري حساس براي محاسبه توازن مواد و اقدامات مراقبتي انجام ميگيرد بشود. در روز 19 ژوئن 1973 در دو نسخه بزبان (انگليسي) در وين تنظيم گرديد. ترجمه پروتكل تعليقي موافقتنامه بين آژانس بينالمللي انرژي اتمي و دولت ايران و دولت ممالك متحده آمريكا براي اجراء و تدارك اجراي اقدامات تأميني طبق پيمان عدم گسترش سلاحهاي هستهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي (كه ذيلا آژانس ناميده ميشود) و دولت ايران و دولت ممالك متحده آمريكا. با وقوف بر اينكه آژانس طبق مقررات موافقتنامه منعقده بين آژانس بينالمللي انرژي اتمي و دولتين ايران و ممالك متحده آمريكا - جهت اجرايموافقتنامه اقدامات تأميني مورخ 4 مارس 1969 (كه ذيلا موافقتنامه انتقال اقدامات تأميني ناميده ميشود) در مورد مواد و تجهيزات و لوازم تسهيلاتي كه طبق متن اصلاح شده موافقتنامه همكاري بين دولتين ممالك متحده آمريكا و ايران مورخ 5 مارس 1957 راجع باستفادههاي صلحجويانه از انرژياتمي (كه ذيلا موافقتنامه همكاري ناميده ميشود) بايد تحت نظارت قرار گيرد - تا حد امكان براي جلوگيري از استعمال مواد و تجهيزات مذكور در راهگسترش مقاصد نظامي مبادرت باجراي اقدامات تأميني نموده است - و با آگاهي از اينكه ايران بعنوان يك دولت فاقد سلاحهاي هستهاي و يك دولت عضو پيمان منع گسترش سلاحهاي هسته [هسته اي] (كه ذيلا پيمان ناميدهميشود) طبق بند 1 ماده 3 پيمان موافقتنامهاي بمنظور اجراي اقدامات تأميني (كه ذيلا موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان ناميده ميشود) با آژانسامضا نموده است – و با وقوف بر اينكه در ماده 23 موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان تعليق اقدامات تأميني آژانس كه طبق موافقتنامههاي اقدامات تأميني ديگر با آژانساعمال ميگردد پيشبيني شده است – و با وقوف بر اينكه تحت ماده 9 موافقتنامه همكاري - دولت ايران متعهد شده است كه هيچگونه مواد منجمله تجهيزات و لوازم تسهيلاتي كه تحت موافقتنامه هكاري [همكاري] از طرف آمريكا بدولت ايران يا اشخاص مجاز تحت قلمرو قضائي آن تحويل داده شده و همچنين هيچگونه مواد ويژه اتمي كه ضمن استعمال مواد و تجهيزات و لوازم مذكور توليد ميشود در مقاصد نظامي صرف نخواهد گرديد. بشرح زير موافقت نمودند:
1
موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان طبق مقررات مندرج در آن اجراء خواهد شد و موافقتنامه انتقال اقدامات تأميني طي مدت و تا حدودي كه موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان لازمالاجراء است و اقدامات تأميني مشخصه در موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان توسط آژانس اعمال ميگردد معلق تلقي خواهد گرديد.
2
چنانچه دولت ايران بخواهد از اختيار خود طبق ماده 14 موافقتنامه اقدامات تأميني پيمان براي استعمال مواد هستهاي كه تحت موافقتنامه مذكورمشمول اقدامات تأميني ميگردد در فعاليتهاي نظامي كه بموجب پيمان منع نگرديده استفاده نمايد دولت ايران - آژانس و دولت ممالك متحده آمريكا را مطمئن خواهد نمود كه اينگونه مواد مشمول تعهداتي كه توسط دولت ايران در ماده 9 موافقتنامه همكاري نسبت بدولت آمريكا بعمل آمده نخواهد گرديد و همچنين اطمينان خواهد داد كه هيچ گونه مواد - تجهيزات و وسائل تسهيلاتي كه از طرف ممالك متحده آمريكا تحت موافقتنامه همكاري بايران تحويل گرديده است در مقاصد نظامي مذكور صرف نخواهد شد.
3
اين پروتكل توسط و يا از طرف دبير كل آژانس و نمايندگان مجاز دولتين ايران و ممالك متحده آمريكا بامضاء خواهد رسيد و از تاريخ دريافت اطلاعيه كتبي ايران توسط آژانس مبني بر انجام تشريفات قانوني تصويب پروتكل مذكور از طرف ايران لازمالاجرا خواهد گرديد. اين پروتكل در تاريخ 19 ژوئن 1973 در سه نسخه بزبان انگليسي تنظيم گرديد. -امضاء: از طرف آژانس بينالمللي انرژي اتمي. -امضاء: از طرف دولت ايران. -امضاء: از طرف دولت ممالك متحده آمريكا. موافقتنامه فوق مشتمل بر نود و هشت ماده و پروتكل تعليقي موافقتنامه سه جانبه منضم بقانون مربوط به موافقتنامه بين دولت شاهنشاهي ايران وآژانس بينالمللي انرژي اتمي و پروتكل تعليقي موافقتنامه سه جانبه بين دولت شاهنشاهي ايران و دولت ممالك متحده آمريكا و آژانس بينالمللي انرژي اتمي ميباشد. رئيس مجلس شوراي ملي - عبدالله رياضي